Ukraynada müharibə: Hərbi yardım ən aşağı səviyyədədir

Ukraynaya hərbi yardım 2025-ci ildə ən aşağı səviyyəyə çatıb və bu, demək olar ki, yalnız  avropalıların Amerikanın yardımı dayandırmasını  kompensasiya etmək səyləri ilə  tamamilə çöküşün qarşısını alıb.

Bakıvaxtı.az "LeFigaro.fr"ə istinadən xəbər verir ki, bu barədə Almaniyanın Kiel İnstitutunun araşdırmasında qeyd olunub.

Kiel İnstitutunun məlumatlarına görə, son bir ildə Kiyevin müttəfiqləri 36 milyard avroluq hərbi yardım ayırıblar ki, bu da əvvəlki illə (2024-cü ildə 41,1 milyard avro) müqayisədə 14% azdır. 2025-ci il üçün hərbi yardım hətta 2022-ci ildə ayrılan yardımdan da aşağıdır.

Lakin Donald Trampın Ağ Evə qayıtmasından sonra, 2025-ci ilin əvvəlində ABŞ yardımının tamamilə dayandırılması ilə Ukraynaya dəstək daha da azala bilərdi. Əslində, Vaşinqton 2022-2024-cü illər arasında Ukraynaya hərbi yardımın təxminən yarısını təmin etmişdi. Avropa ölkələri bu boşluğu doldurmaq üçün əhəmiyyətli səy göstərərək, 2022-2024-cü illərin orta göstəricisi ilə müqayisədə 2025-ci ildə töhfələrini 67% artırdılar. Lakin Kiel İnstitutu müxtəlif Avropa töhfəçiləri arasında artan fərqləri qeyd edir. Şimali və Qərbi Avropa ölkələri hərbi yardımın təxminən 95%-ni təşkil edir.

Alman institutu hesablayır ki, Avropa donor ölkələrinin ümumi ÜDM-nin 8%-ni təşkil edən Şimali Avropa 2025-ci ildə Avropanın hərbi yardımının 33%-ni təmin edib, Cənubi Avropa isə (ÜDM-in 19%-i) cəmi 3%-ni təmin edib. 2025-ci ildə hərbi yardımın bir hissəsi (3,7 milyard avro) avropalılar tərəfindən NATO tərəfindən Ukrayna üçün Amerika silahlarının alınmasını maliyyələşdirmək üçün başlatdığı "Purl" proqramı vasitəsilə maliyyələşdirilib. Kiel İnstitutu bunu ötən ilin "diqqətəlayiq inkişafı" kimi görür və bu, xüsusilə "Patriot" hava hücumundan müdafiə batareyalarının və Himars raket buraxıcı sistemlərinin alınmasına imkan yaradıb.

Ukraynanın Avropa müttəfiqləri də 2024-cü ildə bu tendensiyanın başlanğıcını qoyan Danimarkanın nümunəsini izləyərək, getdikcə daha çox Ukrayna silah sənayesindən sifarişlər verirlər. Kiel İnstitutunun məlumatına görə, Ukraynanın müdafiə istehsal gücü 2022-ci ildən bəri 35 dəfə artıb, lakin Kiyevin maliyyə resursları Ukrayna silah fabriklərinin tam gücü ilə işləməsi üçün kifayət deyil. 11 Avropa donor ölkəsindən sifarişlər 2025-ci ildə bu boşluğu aradan qaldırmağa kömək edib. 2025-ci ilin ikinci yarısında Ukrayna üçün silah alışının rekord həddə - 22%-i Ukrayna fabriklərinə yönəldilib.

Aydın Baxış