“Ulucay ədəbiyyatda təsadüfi adamdır, haqqımda nə istəsə yaza bilər” Aqşin Yenisey

"Mən kiminsə ədəbi himayəsində böyüməmişəm deyə bəzən sərt tənqidlərimin qarşı tərəfdə necə qarşılanacağını qabaqcadan hiss edə bilmirəm"

"25 ildir  əsədcahangirlər, əlinovruzovlar hər yerdə məni tənqid, bəzən təhqir edirlər. Hələ ictimai mövzularda yazdığım yazılara görə cəmiyyətdən aldığım təhdidləri, təhqirləri qoyuram bir qırağa..."

“Gənclər özlərini mövcud Azərbaycan ədəbi mühiti ilə məhdudlaşdırıblar. Bu ədəbi mühit də, sadəcə, stalinizmin uzantısıdır”

 Şair Aqşin Yeniseyin  gənc  yazar Nadir Yalçın haqqında “Sənin haqqında bir il də yazsam, yazı adamı olan deyilsən” ifadəsi yeni nəsil yazarlar arasında etirazla qarşılanıb. Kulis.az-ın baş redaktoru  Ulucay Akif də bu polemikaya istinad edərək Aqşinin yaradıcılığını və ədəbi yanaşmasını tənqid edib. Yazıda, xüsusilə, Aqşin Yeniseyin əsərlərində baş obrazlara verdiyi adlar və ədəbi üslubu diqqətə çatdırılıb, onun yeni ədəbi nəslə dərs deyəcək müəllif olmadığı vurğulanıb:

“Aqşin yeni ədəbi nəslə dərs deyə biləcək müəllif deyil. Açığı, orta nəsil və yaşlı nəsil yazıçılar arasında yeni nəslə dərs deyəcək, ustadlıq edəcək imza görmürəm, çünki özlərinin ortada sanballı bir əsəri yoxdur”.

Ulucay Akif hesab edir ki, yeni nəsil müəlliflər daha sanballı yazır. AYB-AYO davası, vəzifə-pul davası eləmir yeni müəlliflər, sırf ədəbiyyat yaratmağa çalışır.

Aqşin Yenisey Sherg.az-a açıqlamasında haqqında yazılan fikirlərə  cavab verib. Şairin sözlərinə görə, yaradıcı mühitdə bu cür əksfikirliliyin olması vacibdir. Olmaması daha çox üzücü olardı:

“Yaşlı Da Vinçi ilə gənc Mikelancelonun da fikir ayrılığı vardı. Nitsşe Sokratı, az qala, təhqir edirdi bir kitabında. Nabokov Dostoyevskini məsxərəyə qoyurdu. Yəni bu cür ədəbi davaların nə əvvəli var, nə də sonu olacaq. Nadirə yazdığım ifadə, sadəcə, ona aid olmayan əsəbi bir halın təzahürüydü. Mən ədəbiyyatın, sənətin mərkəzində hər dövrün öz problemlərinin, mövzularının olmalı olduğunu yazdığım statusun altında mənə ağsaqqalcasına və səhv yol göstərdiyi üçün o cür sərt cavab yazmışdım. Sonra peşmanlığımı da ifadə etdim. Amma mən o fikirdə də deyiləm ki, sənət, ədəbiyyat gənclərə yol açmaqla inkişaf edir. Biz bu düşüncədəki "yol" sözünü səhv anlayırıq. Açılmış yolda böyük sənət adamı yetişə bilməz. Böyük adamları böyük çətinliklər yetişdirir. İndiki gənclər çox ərköyündürlər və elə başa düşürlər ki, kimsə onlar haqqında yazsa böyük yazıçı, şair olacaqlar. Əksəriyyəti kitab oxumur, hətta kitab oxumağı qəbahət kimi qələmə verir. İstedad, zəhmət olmadan inkişaf edə bilməz”.

Şair qeyd edib ki, yaradıcılığı mədəniyyətə çevirən zəhmətdir. O, istəyir ki, gənclər yaradıcılıq mərhələsini aşsınlar, mədəniyyət mərhələsinə keçsinlər. Sənətin, ədəbiyyatın ictimai dəyərini anlasınlar: 

“Bir cümləlik tənqidə dözümü olmayan gəncdən əsər gözləmək boş ümiddir. Mən kiminsə ədəbi himayəsində böyüməmişəm deyə bəzən sərt tənqidlərimin qarşı tərəfdə necə qarşılanacağını qabaqcadan hiss edə bilmirəm. 25 ildir  əsədcahangirlər, əlinovruzovlar hər yerdə məni tənqid, bəzən təhqir edirlər. Hələ ictimai mövzularda yazdığım yazılara görə cəmiyyətdən aldığım təhdidləri, təhqirləri qoyuram bir qırağa. Amma mən bütün bunların normal olduğunu düşünürəm, çünki sevilmək üçün yazmıram. Mənim üçün ən böyük ayıb məni tənqid və təhqir edənlərin sevgisi olardı. Gənclərə də ədəbiyyatda, həyatda gəlib çıxdığım yerdən dəyər verirəm. Dünya ədəbiyyatının sınanmış yolu budur. Gənclər özlərini mövcud Azərbaycan ədəbi mühiti ilə məhdudlaşdırıblar. Bu ədəbi mühit də, sadəcə, stalinizmin uzantısıdır.  Ulucaya gəlincə, o ədəbiyyatda təsadüfi adamdır, mənim haqqımda nə istəsə yaza bilər”.