Icma.az
close
up
RU
Uşaqların “böyüdülməsi” trendi: Sosial mediada təhlükəli estetika ARAŞDIRMA

Uşaqların “böyüdülməsi” trendi: Sosial mediada təhlükəli estetika ARAŞDIRMA

Icma.az, Sia Az portalına istinadən məlumat yayır.

Son illərdə sosial mediada yeni bir tendensiya diqqət çəkir: valideynlər uşaqlarını yaşlarına uyğun olmayan şəkildə – sanki böyüklər kimi geyindirir, makiyaj edir və bu görüntüləri paylaşırlar. İlk baxışdan estetik və “şirin” görünən bu paylaşımlar əslində cəmiyyət, psixologiya və uşağın inkişafı baxımından ciddi suallar doğurur. Uşaq olmaq nə deməkdir və biz bu sərhədi pozuruqmu?

SİA mövzu ilə bağlı araşdırma edib.

Sosial platformalarda – xüsusilə Instagram, TikTok və YouTube – valideynlərin uşaqlarını makiyajlı, dəbdəbəli geyimlərdə, bəzən isə yetkin davranışlara uyğunlaşdırılmış şəkildə təqdim etməsi getdikcə artır. Bu paylaşımlar bəyənmə və izləyici toplamaq məqsədi daşısa da, onların arxasında daha dərin sosial və psixoloji təsirlər gizlənir.

Psixoloji təsirlər

Mütəxəssislər bildirir ki, uşağın yaşına uyğun olmayan obrazda təqdim olunması onun şəxsiyyət formalaşmasına təsir edə bilər. Uşaq erkən yaşdan görünüşə həddindən artıq önəm verməyə başlayır, özünü sosial təsdiq üzərindən qiymətləndirir. Bu isə gələcəkdə özgüvən problemləri, narazılıq hissi və sosial təzyiqə həssaslıq yarada bilər.

Uşağın hüquqları və etik məsələ

Burada əsas suallardan biri də budur: uşaq bu paylaşıma razıdırmı? Uşaqların şəxsi həyatının sosial mediada nümayiş etdirilməsi onların gələcəkdə şəxsi sərhədlərinə təsir edə bilər. Uşaq hələ bu qərarların məsuliyyətini dərk etmədiyi halda, onun görüntüsünün minlərlə insana təqdim olunması etik müzakirə doğurur.

Sosial təsir və normaların dəyişməsi

Bu tip paylaşımlar cəmiyyətdə “normal” anlayışını dəyişir. Digər valideynlər də eyni tendensiyaya qoşulmağa meyil edir, nəticədə uşaqlıq dövrü tədricən “estetik yarışa” çevrilir. Bu isə uşağın təbii inkişaf mühitini süni gözləntilərlə əvəz edir.


Uşaqların sosial mediada təqdimatı sadəcə valideyn seçimi deyil, həm də sosial məsuliyyətdir. Uşaqlıq mərhələsi təbii, sərbəst və qorunan bir dövr olmalıdır. Onu “böyütmək” yox, qorumaq lazımdır. Sosial mediada görünmək uğrunda uşağın psixoloji və emosional inkişafını riskə atmaq isə uzunmüddətli nəticələr doğura bilər.

Makiyajın uşaqlar üçün zərərləri

1. Dəriyə ziyan

Uşaqların dərisi daha nazik və həssas olur. Makiyaj məhsullarının tərkibindəki kimyəvi maddələr allergiya, səpgi, qızartı və hətta dermatit yarada bilər. Erkən yaşda bu məhsullardan istifadə dəri baryerini zəiflədə bilər.

2. Hormonal təsir riski

Bəzi kosmetik məhsullarda olan maddələr (məsələn, parabenlər) hormonal sistemə təsir göstərə bilər. Uşaqlarda bu, inkişaf prosesinə mənfi təsir edə biləcək risklər yaradır.

3. Erkən böyümə psixologiyası

Uşaq özünü yaşına uyğun deyil, daha böyük kimi görməyə başlayır. Bu isə uşaqlıq dövrünün psixoloji rahatlığını pozur və erkən “böyümə” hissi yaradır. Nəticədə uşaq oyun, təxəyyül və sadə sevincdən uzaqlaşa bilər.

4. Xarici görünüşə həddindən artıq fokus

Makiyaj və “böyüklər kimi görünmək” vərdişi uşağın özünü dəyərli hiss etməsini xarici görünüşlə əlaqələndirir. Bu da gələcəkdə özgüvən problemləri və özünü bəyənməmə hallarına gətirib çıxara bilər.

5. Dəri problemlərinin erkən yaranması

Müntəzəm makiyaj istifadəsi məsamələrin tutulmasına, sızanaq və digər dəri problemlərinin daha erkən yaşda yaranmasına səbəb ola bilər.

Ayşən Vəli

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:231
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 08 Aprel 2026 16:03 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see343

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see330

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see315

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see308

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see285

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see272

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see267

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see250

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see238

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see231

Azerbaijan’s macro economy 2025 2026 and future prospects

17 Noyabr 2026 13:48see230

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see226

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see218

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see214

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

17 Noyabr 2026 14:53see213

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see211

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see211

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see204

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see202

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see191
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri