Xərçəng riski qismən doğuşdan əvvəl müəyyən edilir Alimlər

Van Andel İnstitutunun alimləri orqanizmin erkən inkişaf mərhələlərində yaranan və xərçəng xəstəliklərinə meyilliliyi müəyyən edən iki epigenetik vəziyyət aşkar ediblər. 

Qaynarinfo xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri "Nature Cancer" jurnalında dərc edilib.  

Bu vəziyyətlərdən biri aşağı xərçəng riski ilə əlaqələndirilir, lakin xərçəng inkişaf etdikdə, ən çox "maye" forması – leykemiya və ya limfoma ilə xarakterizə olunur. İkinci vəziyyət isə daha yüksək risklə müşahidə olunur və daha çox ağciyər və ya prostat xərçəngi kimi "bərk" şişlərin əmələ gəlməsinə səbəb olur.  

"Ənənəvi olaraq, xərçəng hallarının əksəriyyəti həyat boyu yığılan mutasiyalarla əlaqələndirilir. Lakin bizim tədqiqatımız göstərir ki, genlərin aktivləşməsini və söndürülməsini tənzimləyən proseslər olan epigenetika da az rol oynamır", – deyə Van Andel İnstitutunun Epigenetika şöbəsinin rəhbəri doktor C. Endryu Pospisilik izah edib.  

Epigenetika DNT-nin fəaliyyətini idarə edir və bu proseslərdəki pozuntular hüceyrə keyfiyyəti nəzarət mexanizmlərini pozaraq qüsurlu hüceyrələrin sağ qalmasına və yayılmasına şərait yarada bilər. Siçovullar üzərində aparılan təcrübələr zamanı alimlər Trim28 geninin fəaliyyətindəki dəyişikliklərin iki fərqli epigenetik "naxış" yaratdığını və bunun xərçəng riskini əvvəlcədən müəyyən etdiyini aşkar ediblər.  

"Əvvəllər xərçəngin təsadüfi inkişaf etdiyini düşünürdük. Lakin təsadüfilik müalicənin əsası ola bilməz. Epigenetika isə diaqnostika və terapiya üçün yeni imkanlar açır", – deyə tədqiqatın aparıcı müəllifi doktor İllariya Pandzeri əlavə edib.  

Maraqlıdır ki, bu epigenetik vəziyyətlər orqanizmin bütün toxumalarında aşkar edilib ki, bu da onların müxtəlif xərçəng növləri üçün universal olduğunu göstərir. Gələcəkdə alimlər bu vəziyyətlərin konkret şiş növlərinin inkişafına necə təsir etdiyini araşdırmağı planlaşdırırlar.

Alpər