Icma.az
close
up
RU
Yeni virus sərhədimizə çatdı: sərt tədbirlər gündəmdə: COVID19 ssenarisi təkrarlanır?

Yeni virus sərhədimizə çatdı: sərt tədbirlər gündəmdə: COVID19 ssenarisi təkrarlanır?

Icma.az, Publika.az portalına istinadən məlumat verir.

Xəbər verdiyimiz kimi, dünyada yeni metapnevmovirus (HMPV) adlı respirator virus yayılıb. Çində aşkarlanan yeni virusa Qazaxıstan, Qırğızıstan, Rusiya və Hindistanda da yoluxma qeydə alınıb. Virusun artıq sərhədimizə qədər gəlib çatması vətəndaşlarda təşviş yaratmağa başlayıb. Hətta “pandemiya”, “ikinci COVID-19 dövrü” kimi şayiələr də yayılmaqdadır. Vətəndaşlar haqlı olaraq “2020-ci il ssenarisi təkrarlanırmı?” sualına cavab axtarırlar. COVID-19 virusu da ilk Çindən yayılaraq bütün dünyanı ağuşuna almışdı. Qlobal pandemiyaya səbəb olan bu virusa görə ən azı 7 milyon insan ölmüşdü.

Bəs insanlar eyni aqibəti yaşamamaq üçün özlərini yeni virusdan necə qorumalıdır?

Publika.az xəbər verir ki, ABŞ-da Xəstəliklərə Nəzarət və Qarşısının Alınması Mərkəzinin (CDC) məlumatına görə, bu virus ilk dəfə 2001-ci ildə Niderlandda aşkar edilsə də, daha əvvəl onilliklər ərzində aramızda olduğu təxmin edilir.

İnsan metapnevmovirusu adətən soyuqdəyməyə bənzər simptomlara səbəb olan bir virusdur. Bu virus uşaqdan qocaya qədər geniş bir yaş aralığında görülə və immun sistemi zəif olan şəxslərdə ciddi sağlamlıq problemlərinə səbəb ola bilər. Xüsusilə qış və yaz aylarında daha çox rast gəlinən HMPV, qrip və digər tənəffüs yolu infeksiyaları ilə qarışdırıla bilən simptomlar göstərir.

Çox vaxt yüngül olan bu infeksiya ağır hallarda pnevmoniya və bronxiolit kimi ağırlaşmalara səbəb ola bilər. Əksər insanlar HMPV-ə 5 yaşına çatmazdan əvvəl yoluxurlar. Bu zaman artıq immunitet yaranır və yenidən yoluxma zamanı simptomlar adətən yüngül olur.

Məsələ ilə bağlı Publika.az-a açıqlama verən infeksionist Vasif Əliyev xəstəliyin simptomları və qorunma yolları barədə danışıb.

O bildirib ki, sözügedən virusun ən önəmli məqamlarından biri onun hava damcı yolu ilə yoluxmasıdır:

“Bu, pnevmovirus ailəsinə adi bir virusdur. Yuxarı və aşağı tənəffüs yolları infeksiyasına hətta pnevmaniyaya səbəb ola bilir. 5-9 günlük inkubasiya dövrü olduğu bilinir. Uşaqlar, immunsupressif xəstələr, xroniki böyrək, ağciyər, qaraciyər, ürək çatışmazlığı olan xəstələr daha ağır formada keçirə bilərlər. Onlarda ölüm riski daha çoxdur. Əsas alamətləri öskürək, burun axıntısı, nəfəs darlığı, sinədə xışıltı və yüksək temperaturdur.

Təbii ki, bu əlamətlər başqa viruslarda da rastlana bilir. Ona görə də yalnız əlamətlərə görə bu virusu aydınlaşdırmaq çətindir. Bunu ayırd etmək üçün mütləq burundan yaxma, “Respirator panel” götürmək lazımdır.

Uşaq vaxtı bu xəstəliyi keçirmiş insanlarda davamlı qoruyucu immunitet yarandığı üçün onlar təkrar yoluxduqda daha yüngül formada keçirə bilərlər”.

İnfeksionist xəbərdarlıq edir ki, xəstəliyin erkən mərhələsində antibiotik, gərəksiz sistem müalicəsi ilə müdaxilə etmək qətiyyən olmaz. Onun sözlərinə görə, bu müdaxilə xəstəliyi daha da ağırlaşdıra bilər:

“Müalicə yolları simptomatikdir. Dəqiq bir antivirus yoxdur, ribavirin istifadə olunur. Ancaq onun da digər antiviruslardan hər hansı bir üstünlüyü yoxdur. Eyni zamanda bu virusa qarşı təsdiqlənmiş peyvənd də yoxdur. Ona görə də ən doğru yolu simptomatik müalicədir. Həmçinin xəstəliyə yoluxmamağa çalışmaq lazımdır.

Buna görə də xəstə olan insanlardan uzaq durmaq, mövsümə uyğun geyinmək, sağlam qidalanmaq, digər viruslardan qorunmaq lazımdır. Həmçinin bol maye qəbul etmək və istirahət rejimi də doğru seçimdir. Ara məsafəsinin gözlənilməsi, gigiyenik qaydalara əməl olunması vacib faktorlardır.

Ehtiyac halında maska istifadəsi, COVID dönəmində tanış olduğumuz tədbirlər təkrar gündəmə gələ bilər.

Xəstələrə tövsiyəm odur ki, ev şəraitində qalsınlar, birinci növbədə izolyasiya ən doğru addımdır. Xəstəlikdən sağalsalar belə daim nəzarət altında olmalıdırlar”.

Qeyd edək ki, Çindəki xəstəxanalarda maska ​​taxan insanları əks etdirən görüntülərin ortaya çıxması virusun kəskin yayılması ilə bağlı iddialara səbəb olub. Bəzi yerli mənbələr xəstəxanalardakı vəziyyəti COVID-19-un başlanğıcı ilə müqayisə edir.

Epidemik Mübarizə və İnnovasiyalar Mərkəzinin təsisçi direktoru Tulio de Oliveira HMPV-nin Çində epidemiyaya səbəb olan dörd virusdan biri olduğunu bildirib. Digər üçü qrip, COVID və respirator sinsitial (RSV) virusdur.

Professorun sözlərinə görə, bu virusa görə Çin xəstəxanalarında qarışıqlıq yarana bilər.

Bu o deməkdir ki, hazırda 5 il əvvəlkindən, yəni COVID-19-un yayıldığı ilk dövrdəkindən daha ciddi hazırlıqlara başlanılıb.

Roza Şəfiyeva

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:166
embedMənbə:https://publika.az
archiveBu xəbər 09 Yanvar 2025 09:09 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see393

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see369

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see310

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see289

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see285

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see278

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see267

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see260

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see259

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see246

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see233

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see230

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see227

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see225

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see225

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see222

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see218

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see213

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see213

“PAŞA Sığorta”nın yeni mobil tətbiqi istifadəyə verilib

18 Noyabr 2026 12:12see204
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri