Zelenski sülh danışıqlarına hazır olduğuna dair siqnal verir WSJ

Ukrayna Prezidenti Vladimir Zelenski Rusiya ilə müharibə mövqeyini yumşaltmağa başlayaraq, Ukraynanın NATO-ya üzvlük qarşılığında işğal olunmuş ərazilər uğrunda mübarizəni dayandıra biləcəyinə işarə edir. 

Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "The Wall Street Journal” yazır.  

Danışıqlara hazır olma siqnalları  

Ötən həftə verdiyi bir neçə müsahibədə Zelenski müharibəni dayandırmaq üçün danışıqlara hazır olduğunu bildirib. Əvvəllər o, Ukraynanın Moskvanın nəzarətində olan və ölkənin təxminən 20%-ni təşkil edən bütün əraziləri geri qaytarmadan mübarizəni dayandırmayacağını bəyan etmişdi.  

İndi isə Zelenski NATO-nun qalan Ukraynanı qorumaq şərti ilə atəşkəsə razılaşma ehtimalını qəbul edir. Lakin bu yolda iki əsas maneə var: Ukraynanın yaxın gələcəkdə NATO-ya qoşulmasının çətinliyi və Rusiyanın danışıqlara marağının olmaması.  

Donmuş münaqişə Ukrayna üçün riskdir

Bazar günü keçirilən mətbuat konfransında Zelenski vurğulayıb ki, hər hansı danışıqlar yalnız güclü mövqedən mümkün ola bilər:  

"Əgər biz Ukraynanın güclü mövqeyi olmadan donmuş münaqişə ilə qarşılaşsaq, Putin iki, üç və ya beş ildən sonra bizi məhv etmək üçün geri dönəcək", - prezident deyib.  

NATO üzvlüyü və diplomatik həll yolları  

Cümə günü "Sky News” kanalına müsahibəsində Zelenski, NATO-ya üzvlük verildiyi halda "müharibənin qızğın fazasını" dayandırmağın mümkün olacağını bildirib. O, həmçinin, işğal olunmuş əraziləri diplomatik yollarla geri qaytarmağa çalışacaqlarını vurğulayıb.  

"Kyodo News”a verdiyi müsahibədə isə Zelenski qeyd edib:  

"Ordumuzun işğal olunmuş əraziləri azad etmək üçün kifayət qədər gücü yoxdur. Biz diplomatik həll yolları tapmalıyıq".  

 Hərbi dəstək zərurəti  

NATO-nun Baş katibi Mark Rütte Ukraynaya hərbi dəstəyin vacibliyini vurğulayıb:  

"Birinci, ikinci və üçüncü prioritet Ukraynaya daha çox hərbi yardım etməkdir".  

Qərb ölkələri Ukraynaya təhlükəsizlik zəmanətləri verən razılaşmanı müharibənin dayandırılması üçün mümkün variant kimi nəzərdən keçirir. Keçmiş NATO Baş katibi Yens Stoltenberq bildirib ki, müvəqqəti olaraq işğal olunmuş ərazilərin Rusiyaya verilməsi mümkündür, əgər Kiyevə ciddi təhlükəsizlik zəmanətləri təqdim olunarsa:  

"Bu, Ukraynanın torpağını həmişəlik itirməsi demək deyil", - Stoltenberq əlavə edib.  

Ukrayna cəmiyyətinin mövqeyi  

Ukrayna cəmiyyətində müharibənin dayandırılmasına dair istəklər artmaqdadır. "Gallup”un sorğusuna görə, ötən il respondentlərin 27%-i sülh danışıqlarını dəstəklədiyi halda, bu il bu göstərici 52%-ə yüksəlib.  

Buna baxmayaraq, NATO üzvlüyünün olmaması Ukraynanı real təhlükəsizlik zəmanətləri olmadan qoyur. Avropa İttifaqının ali nümayəndəsi Kaja Kallas Kiyevə səfəri zamanı vurğulayıb:  

"Ən güclü təhlükəsizlik zəmanəti NATO üzvlüyüdür".  

Rusiyanın mövqeyi  

Qərb rəsmiləri Kremlin danışıqlara hazır olub-olmaması ilə bağlı skeptik qalır. Rusiya, hər gün 1000-dən çox hərbçi itirərək, böyük resurslar sərf edir, lakin hücumlarını davam etdirir.  

Keçən ay Rusiya Təhlükəsizlik Şurasının katibi Sergey Şoyqu Rusiyanın müharibədə qalib gəldiyini Qərbin qəbul etməli olduğunu və danışıqlar aparılmasının lazım olduğunu bəyan edib. Rusiyalı rəsmilər həmçinin, Ukraynanın hər hansı sülh razılaşmasında NATO-ya üzvlükdən əl çəkməli olduğunu bildiriblər.  

Zelenski isə Qərbdən alınan hərbi yardımın tam ordunun təchizatına uyğun olmadığından şikayət edib. Ukrayna rəsmiləri bildirir ki, Rusiyanın qarşısını almaq üçün gələn il Kiyevə 120 milyard avro hərbi yardım tələb olunacaq.  

"Xərclər Qərb hökumətləri üçün çox böyük ola bilər, xüsusilə də əgər Tramp administrasiyası Ukraynaya yardımı azaldarsa", - yüksək səviyyəli Ukrayna rəsmisi qeyd edib.

Alpər