Icma.az
close
up
RU
Atatürk bir geyimlə şəhəri işğaldan belə qorudu Tarixi addım

Atatürk bir geyimlə şəhəri işğaldan belə qorudu Tarixi addım

GlobalInfo portalından alınan məlumata görə, Icma.az xəbər verir.


Globalinfo.az Türkiyə Respublikasının qurucusu Mustafa Kamal Atatürklə İtaliyanın faşist diktatoru Benito Mussolini arasında keçən tarixi olayla bağlı yazını təqdim edir:

“Yeni Roma imperatoru”

1925-ci ildə İtaliyada hakimiyyəti ələ keçirən Benito Mussolini “İl Duce” titulunu alaraq özünü diktator elan etdi. Bununla da kifayətlənməyən Mussolini İtaliyanı böyük Avropa dövləti kimi bərpa etməyə cəhd göstərdi. Bu məqsədlə əvvəlcə Liviyanı, daha sonra Efiopiyanı işğal etdi. Bu işğallarla cəsarətlənən Mussolini özünü “Yeni Roma imperatoru” kimi görməyə başladı. Beləcə növbəti hədəf kimi Türkiyəni seçdi.

Mussolini Antalyanın Birinci Dünya müharibəsindən sonra İtaliyaya verildiyini, buna görə də həmin ərazinin geri qaytarılması tələbini irəli sürərək Ankaranı təhdid etməyə başladı. Proseslər ilk vaxtlar italyan tələbələrin Türkiyənin Romadakı səfirliyinin qarşısında nümayiş keçirməsi ilə müşahidə edilsə də, qısa müddət sonra diplomatik kanallarla tələb kimi səslənməyə başladı. Bununla da kifayətlənməyən Mussolini həmin vaxtlar İtaliyanın nəzarətində olan Rodos adasına 40 min hərbçi cəmlədi. Bu, gərginliyi daha da artırdı.

Atatürkün son dəfə marşal forması geyinməsi

1925-1938-ci illərdə Türkiyənin xarici işlər naziri olmuş Tevfik Rüştü Arasın xatiratında qeyd olunur ki, İtaliyanın Ankaradakı səfiri Povli Atatürklə görüşmək üçün Çankayaya – prezidentin iqamətgahına gəlir. Özündənrazı, təkəbbürlü səfir yekəxana tərzdə eyham vurmağa çalışır. Mövzu İzmirə gələndə Atatürk sakitcə ayağa qalxır, “Mənə 10 dəqiqə vaxt verməyinizi xahiş edirəm” deyərək yan otağa keçir.

On dəqiqə sonra Mustafa Kamal Paşa marşal formasında, təpədən dırnağadək qurşanmış şəkildə səfirin yanına qayıdır və “Buyurun, indi sizi dinləyirəm” deyir. İtalyan səfir çaşqın halda ona baxır. Atatürk səfirin gözlərinin içinə baxaraq bunları söyləyir:

“Get o kaftara de ki, 40 min əsgərlə İzmiri ala bilməz, amma mən 4 min əsgərlə Romaya girərəm”.

Atatürkün övladlığa götürdüyü prof.dr.Afət İnanın xatirələrində hadisələr bir qədər fərqli qeyd edilib. Onun sözlərinə görə, İtaliya səfiri Atatürkü qarşısında marşal forması ilə görəndə sadəcə  “Zati-aliləri, Ducenin salamlarını və xoş arzularını çatdırmaq üçün sizi narahat etmişdim” deyib, dərhal oranı tərk edib.

Səhəri gün Mussolini əsgərlərini Rodosdan çıxardı və bir daha Antalyanın adını çəkmədi.

Mənbə:

Ergun Candan, Gizli Yönleriyle Atatürk, s.222

Münir Hayri Egeli, Atatürk’ten Bilinmeyen Hatıralar, Ankara, 1959, s.74–75

Hasan Rıza Soyak, Atatürk’ten Hatıralar II, İstanbul, 1973, s.526.

Turan Rzayev

Globalinfo.az

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:199
embedMənbə:https://globalinfo.az
archiveBu xəbər 04 Noyabr 2024 17:31 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see363

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see303

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see301

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see301

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see296

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see277

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see277

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see277

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see262

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see258

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see256

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see255

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see251

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see250

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see249

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see244

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see242

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see232

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see228

Qan qrupu immunitetə nə dərəcədə təsir edir?

20 Noyabr 2026 13:53see201
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri