Icma.az
close
up
RU
Atatürk bir geyimlə şəhəri işğaldan belə qorudu Tarixi addım

Atatürk bir geyimlə şəhəri işğaldan belə qorudu Tarixi addım

GlobalInfo portalından alınan məlumata görə, Icma.az xəbər verir.


Globalinfo.az Türkiyə Respublikasının qurucusu Mustafa Kamal Atatürklə İtaliyanın faşist diktatoru Benito Mussolini arasında keçən tarixi olayla bağlı yazını təqdim edir:

“Yeni Roma imperatoru”

1925-ci ildə İtaliyada hakimiyyəti ələ keçirən Benito Mussolini “İl Duce” titulunu alaraq özünü diktator elan etdi. Bununla da kifayətlənməyən Mussolini İtaliyanı böyük Avropa dövləti kimi bərpa etməyə cəhd göstərdi. Bu məqsədlə əvvəlcə Liviyanı, daha sonra Efiopiyanı işğal etdi. Bu işğallarla cəsarətlənən Mussolini özünü “Yeni Roma imperatoru” kimi görməyə başladı. Beləcə növbəti hədəf kimi Türkiyəni seçdi.

Mussolini Antalyanın Birinci Dünya müharibəsindən sonra İtaliyaya verildiyini, buna görə də həmin ərazinin geri qaytarılması tələbini irəli sürərək Ankaranı təhdid etməyə başladı. Proseslər ilk vaxtlar italyan tələbələrin Türkiyənin Romadakı səfirliyinin qarşısında nümayiş keçirməsi ilə müşahidə edilsə də, qısa müddət sonra diplomatik kanallarla tələb kimi səslənməyə başladı. Bununla da kifayətlənməyən Mussolini həmin vaxtlar İtaliyanın nəzarətində olan Rodos adasına 40 min hərbçi cəmlədi. Bu, gərginliyi daha da artırdı.

Atatürkün son dəfə marşal forması geyinməsi

1925-1938-ci illərdə Türkiyənin xarici işlər naziri olmuş Tevfik Rüştü Arasın xatiratında qeyd olunur ki, İtaliyanın Ankaradakı səfiri Povli Atatürklə görüşmək üçün Çankayaya – prezidentin iqamətgahına gəlir. Özündənrazı, təkəbbürlü səfir yekəxana tərzdə eyham vurmağa çalışır. Mövzu İzmirə gələndə Atatürk sakitcə ayağa qalxır, “Mənə 10 dəqiqə vaxt verməyinizi xahiş edirəm” deyərək yan otağa keçir.

On dəqiqə sonra Mustafa Kamal Paşa marşal formasında, təpədən dırnağadək qurşanmış şəkildə səfirin yanına qayıdır və “Buyurun, indi sizi dinləyirəm” deyir. İtalyan səfir çaşqın halda ona baxır. Atatürk səfirin gözlərinin içinə baxaraq bunları söyləyir:

“Get o kaftara de ki, 40 min əsgərlə İzmiri ala bilməz, amma mən 4 min əsgərlə Romaya girərəm”.

Atatürkün övladlığa götürdüyü prof.dr.Afət İnanın xatirələrində hadisələr bir qədər fərqli qeyd edilib. Onun sözlərinə görə, İtaliya səfiri Atatürkü qarşısında marşal forması ilə görəndə sadəcə  “Zati-aliləri, Ducenin salamlarını və xoş arzularını çatdırmaq üçün sizi narahat etmişdim” deyib, dərhal oranı tərk edib.

Səhəri gün Mussolini əsgərlərini Rodosdan çıxardı və bir daha Antalyanın adını çəkmədi.

Mənbə:

Ergun Candan, Gizli Yönleriyle Atatürk, s.222

Münir Hayri Egeli, Atatürk’ten Bilinmeyen Hatıralar, Ankara, 1959, s.74–75

Hasan Rıza Soyak, Atatürk’ten Hatıralar II, İstanbul, 1973, s.526.

Turan Rzayev

Globalinfo.az

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:196
embedMənbə:https://globalinfo.az
archiveBu xəbər 04 Noyabr 2024 17:31 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see356

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see329

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see306

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see274

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see269

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see260

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see256

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see247

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see242

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see241

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see241

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see237

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see233

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see231

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see224

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see221

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see217

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see212

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see210

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see206
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri