Ermənistan paraflanmış sülh sazişinin obyekti və məqsədinə zidd maneələri aradan qaldırmalıdır Nizami Səfərov

XXI-ci yüzilliyin birinci yarısı Azərbaycanın dövlətçilik tarixinin renessans dövrü kimi yaddaşlarla həkk olunacaq. Əğər biz beynəlmiləl siyası tarixi vərəqləsək əyani şəkildə görərik ki, dövlətlərin varlığının hüquqi və siyası təsdiqini onların suverenliyi, ərazi bütövlüyü, beynəlxalq sərhədlərinin toxunulmazlığı, konstitusiya-hüquq nizamının istisnasız bütöv ərazisində təmin olunması təşkil edir.

Day.Az xəbər verir ki, bunu Milli Məclisin deputatı Nizami Səfərov parlamentin növbədənkənar sessiyası çərçivəsində keçirilən "Vaşinqton razılaşmaları: sülh diplomatiyasının və müdrik liderliyin təntənəsi" mövzusunda xüsusi iclasında çıxışı zamanı deyib.

Millət vəkili təəssüflə xatırladıb ki, keçən əsrin sonunda dövlət müstəqilliyini təzəcə bərpa edən Azərbaycan Ermənistanın ərazi iddialarından qaynaqlanan təcavuzlə üzləşərək 30 ilə yaxın bir müddətdə həm işğalçı ölkə ilə, həm də önları dəstəkləyən beynəlxalq təşkilatlar, ayrı-ayrı dövlətlər və onların birlikləri ilə qarşı-qarşıya qaldı. Beynəlxalq müstəvidə tüğyan edən selektiv yanaşmalar və hüquqi riyakarlıqlara rəğmən Azərbaycan beynəlxalq hüququ və beynəlxalq ədaləti döyüş meydanında bərpa etdi.

Prezident İlham Əliyevin hərbi-siyasi strategiyasının parlaq formada həyata keçirilməsinin nəticəsi olaraq iki yüz ildən artıq bir müddətdə davam edən və xalqımız üçün həyatı əhəmiyyət kəsb edən problemlər öz məntiqi həllini tapdı. Təkcə yaşadığımız coğrafiyaya üçün deyil, çağdaş dünya birliyi üçün xalqın milli maraqlarının qorunmasının Azərbaycan modeli global müstəvidə ibrətamiz nümunə oldu.

Deputatın sözlərinə görə, dövlət başçısının post-münaqişə dövrü üçün nizmlanma doktrinasının fundamentallığını səciyyələndirən cəhət ondan ibarət idi ki, Qarabağ münaqişəsi hərbi-siyasi yolla həll edildikdən sonra Azərbaycan regionda təhlükəsizlik rejiminin formalaşması üçün öz sistemli mövqeyini ortaya qoydu və qalib dövlət olmasına rəğmən, böyük sülh sazişinin bağlanması təklifi ilə çıxış etdi.

"Beynəlxalq hüququn təməl prinsiplərinə əsaslanan ölkəmizin yanaşmasının və İkinci Qarabağ müharibəsində əldə edilən Zəfərin məntiqi nəticəsini Vaşinqton Zəfərində müşahidə etdik. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti və Ermənistan Respublikası Baş nazirinin cari ilin 8 avqustunda Amerika Birləşmiş Ştatlarının Vaşinqton şəhərində keçirilmiş görüşünün nəticələrinə dair Birgə Bəyannamənin imzalanması və Sülh Sazişinin paraflanması uzunmüddətli qarşıdurmanın və və gərginliyin sonu deməkdir. Qeyd etdiyim kontekstdə, mən bir ibrətamiz tarixi fakta müraciət etmək istərdim. Qarabağda local antiterror əməliyyatları sona çatdıqdan cəmi 17 aydan sonra Azərvaycan fövqaladə əhəmiyyətli Birgə Bəyannamənin imzalanmasına nail oldu.

Müqayisə üçün xatırlatmaq istərdim ki, İkinci dünya müharibəsinən yalnız 10 il sonra 25 yanvar 1955-ci ildə SSRİ Ali Sovetinin Rəyasət Heyəti "Sovet İttifaqı ilə Almaniya arasında müharibə vəziyyətinin ləğv edilməsi haqqında" Fərman qəbul edərək, hüquqi cəhətdən müharibəyə son qoydu. Bütövlüklə döyüş əməliyyatları bitəndən 17 ay sonra tarixi nailiyyətin əldə olunması bünövrəsi Ümummilli Lider Heydər Əliyev tərəfindən qoyulmuş və hazırda ardıcıl formada Prezident İlham Əliyev tərəfindən həyata keçirilən milli təhlükəsizlik və xarici siyasət doktrinasının məntiqi nəticəsidir. Ən mürəkkəb geosiyasi durumda belə bir əhəmiyyətli hüquqi və diplomatik Zəfərin əldə edilməsi Azərbaycanın beynəlxalq siyasətinin parlaq səhifəsidir", - deyə deputat əlavə edib.

Hüquq siyasəti və dövlət quruculuğu komitəsinin üzvü bildirib ki, bəzi xarici mənbələrdə Vaşinqtonda paraflanan Sülh Sazişi ilə bağlı müxtəlif yalnış fikirlər söylənilir.

"Nəzərə almaq lazımdır ki, paraflanma beynəlxalq hüquqi proseduradır və onun tövsifini vermək üçün "Müqavilələr hüququ haqqında" 23 may 1969-cu il tarixli Vyana Konvensiyasına müraciət etmək lazımdır. Həm Azərbaycan Respublikası, həm də Ermənistan Konvensiyanın iştirakçılarıdrılar. Konvensiyanın 12-ci maddəsi "İmzalama yolu ilə müqavilənin məcburiliyinə razılıq" adlanır və dövlətin paraflanan beynəlxalq razılaşmasına münasibətini əks etdirir.

Beynəlxalq müqavillələr hüququnda paraflanma həmçinin müqavilənin mətninin razılaşdırılması və onun yekun xarakteri daşımasını təsdiq edən müvafiq səlahiyyətli şəxslər tərəfindən ilkin imzalanması prosedurudur. "Müqavilələr hüququ haqqında" Vyana Konvensiyasının digər yüksək əhəməyyətli 18-ci maddəsində müqavilənin qüvvəyə minməsinə qədər müqavilənin obyekt və məqsədinin heçə endirilməməsi öhdəliyi öz əksini tapmışdır. Ermənistan bu Konvensiyadan irəli gələn beynəlxalq öhdəliklərin daşıyıcısı kimi paraflanmış Sülh Sazişinin obyekti və məqsədinə zidd maneələri aradan qaldırmalıdır və öz Konstitusiyasında müvafiq dəşikliklər etməlidir", - deyə deputat qeyd edib.