Icma.az
close
up
RU
0 6 yaş aralığında bu travma ömürlük iz buraxır” XƏBƏRDARLIQ

0 6 yaş aralığında bu travma ömürlük iz buraxır” XƏBƏRDARLIQ

Icma.az, Yenisabah portalına istinadən məlumat verir.

Valideynin tez-tez və uzunmüddətli səfərlərdə olması uşaqların psixoloji və emosional inkişafına ciddi təsir göstərə bilər. Uşağın yaş dövrünə görə bu təsirlər fərqli formalarda ortaya çıxsa da, ortaq məqam ondan ibarətdir ki, valideynlə fiziki və emosional təmasın azalması təhlükəsiz bağlanmanı zəiflədir.

Məsələ ilə bağlı Yenisabah.az-a açıqlama verən psixoloq Nərmin Ağayeva bildirib ki, 0–3 yaş arası uşaqların əsas ehtiyacı təhlükəsiz bağlanmadır:

“Əgər qastrol valideynlik 0-3 yaş dövründə baş verərsə, ana və ya ata ilə güvənli bağlanma formalaşmır. Bu isə emosional soyuqluq və ya həddindən artıq yapışqanlıq, nitq və sosial bacarıqlarda geriləmə kimi təsirlərə səbəb ola bilər. pizza hut

3–6 yaş dövründə uşaq valideynin yoxluğunu tam anlamadığı üçün özünü günahkar hiss edə bilər. Bu isə çox vaxt davranış pozuntularına gətirib çıxarır.

6–10 yaş aralığında qastrol valideynlik məktəbdə intizamsızlıq, dərslərə maraqsızlıq, özünü fərqli və tənha hiss etmə, sosial müqayisə, valideynə qarşı inciklik və etibarsızlıq kimi nəticələr doğura bilər.

Əgər bu hal 11–18 yaş dövrünə təsadüf edirsə, uşaqlarda nizam-intizamın olmaması, müstəqil qərar verməkdə çətinlik və ya həddindən artıq sərbəstlik, valideynə qarşı üsyankar münasibət və ya laqeydlik, həmçinin yanlış qruplara yönəlmə riski artır”.

Psixoloqun sözlərinə görə, uşaqlar adətən valideynini fiziki və emosional olaraq itirdiyini düşündüyü üçün digər insanlarla da güvənli bağlanma formalaşdıra bilmir:

“Bu, gələcəkdə sosial münasibətlərdə güvən problemi, emosional məsafə saxlama və ya əksinə, həddindən artıq asılılıq yarada bilər. Valideynin qastrol səfərinə gedib uzun müddət qayıtmaması uşaqda "tərk edildim" hissi yarada bilər. Bu hiss isə gələcəkdə ayrılıq qorxusu, panik atak və ya özünü dəyərsiz hiss etmək kimi emosional nəticələrə gətirib çıxardır.

Uşaq "valideynim mənim üçün getdi" düşüncəsi ilə qəzəblənə, incik ola və ya passiv-aqressiv davranışlar sərgiləyə bilər. Bu xüsusilə yeniyetməlik dövründə daha aydın görünür. Ayrılıq təşvişi, həddindən artıq həsrət, ağlama, yuxu pozuntuları, tənha qalmaqdan qorxma kimi hallar da müşahidə olunur. Sosial çəkingənlik və emosional dalğalanmalar da bu təsirlərə daxildir.

Kiçik yaşlı uşaqlar bəzən "valideynim getdi, çünki mən pisəm" kimi irrasional düşüncələr formalaşdırır. Bu isə özünə dəyər hissinin aşağı düşməsinə və özünü cəzalandırıcı davranışlara səbəb olur”.

Nərmin Ağayeva vurğulayıb ki, ayrılıq travması bütün yaş dövrlərində təsir etsə də, ən dərin izləri 0–6 yaş aralığında olan uşaqlarda qoyur:

“Bu dövr uşağın emosional, sosial və beyin inkişafı baxımından ən həssas mərhələsidir. Həmin vaxt uşaq üçün "valideyn = pul gətirən" obrazı formalaşa bilər. Bu isə gələcəkdə emosional bağlılıq yerinə maddi asılılıq yaradır. Əsl sevgi, diqqət və fiziki ünsiyyət olmadan uşaq emosional olaraq tənha böyüyür. Şüuraltında "ən çox sevdiyim insan belə gedə bilər" düşüncəsi formalaşır ki, bu da münasibətlərdə qısqanclıq, paranoya və özünü həmişə ikinci planda hiss etmə kimi nəticələrə gətirib çıxara bilər”.

Aydan Hacı 


Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:164
embedMənbə:https://yenisabah.az
archiveBu xəbər 11 Avqust 2025 16:09 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see359

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see337

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see276

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see266

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see266

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see265

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see258

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see253

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see248

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see244

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see238

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see236

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see235

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see234

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see231

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see223

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see222

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see221

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see199

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see197
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri