Icma.az
close
up
RU
8.8 bal güclü zəlzələ niyə dağıntıya səbəb olmadı? 9 gün əvvəlki sirr

8.8 bal güclü zəlzələ niyə dağıntıya səbəb olmadı? 9 gün əvvəlki sirr

Icma.az bildirir, Qaynarinfo portalına istinadən.

Kamçatka yarımadası 20 iyulda 7.4, 29 iyulda isə 8.8 bal gücündə iki böyük zəlzələ ilə silkələnib. Yalnız 9 gün aralıqla baş verən bu güclü təkanlar Sakit okean "od halqası" adlanan və dünyanın ən güclü zəlzələlərinin qeydə alındığı zonada baş verib. Maraqlıdır ki, 8.8 bal gücündəki bu zəlzələ dağıntılara və böyük itkilərə səbəb olmayıb. Mütəxəssislərə görə, bunun səbəbləri həm geoloji şərait, həm tikililərin xüsusiyyətləri, həm də vulkanik fəaliyyətlə bağlı erkən əlamətlərlə əlaqəlidir.

Qaynarinfo xəbər verir ki, Kamçatka adası 160 aktiv vulkan, geniş sahili və seysmik aktiv zonada yerləşməsi səbəbindən təbii fəlakətlər üçün əlverişli bir ərazidir. 20 iyulda baş verən 7.4 bal gücündəki zəlzələ 29 iyuldakı 8.8 bal gücündəki zəlzələnin "öncülü" kimi qiymətləndirilir. Doç. Dr. Bülent Özmen qeyd edir ki, bu zəlzələlər eyni qırılma xətti üzərində və qısa aralıqlarla meydana gəlib.

Kamçatkanın tarixi də bu cür güclü zəlzələlərlə doludur. Məsələn, 1737-ci ildə 9.3, 1952-ci ildə isə 8.2 bal gücündə iki meqa təkan qeydə alınıb. Ada əhalisi – təxminən 300 min nəfər – alçaq mərtəbəli və yüngül konstruksiyalı tikililərdə yaşayır. Bu isə can və mal itkisini minimuma endirir. Üstəlik, 8.8 bal gücündəki zəlzələnin episentri sahildən 90–100 kilometr məsafədə yerləşirdi, bu isə enerji itkisinin zəlzələnin təsirini zəiflətməsinə səbəb olub.

Vulkanların zəlzələdən əvvəl aktivləşməsi də diqqət çəkib. Kamçatka Vulkanik Partlayışlara Müdaxilə Qrupu (KVERT) tərəfindən yayımlanan hesabatlara əsasən, 11 və 14-17 iyul tarixlərində Klyuçevskoy vulkanında termal anomaliyalar müşahidə olunub. Hətta hava şəraiti müşahidələrə mane olsa da, havacılıq üçün xəbərdarlıq səviyyəsi narıncıda saxlanılıb.

Bununla belə, ODTÜ professoru Ahmet Cevdet Yalçıner bildirir ki, Kamçatkada vulkanik fəaliyyət zəlzələni tətikləmir. Onun fikrincə, burada əsas səbəb tektonik plitələrin toqquşması və biri digərinin altına doğru sürüşməsidir. Bu isə yerin alt qatında əriməyə səbəb olur və nəticədə vulkanik aktivlik yarana bilir. Lakin bu aktivlik 8.8 kimi böyük zəlzələlərə səbəb olmur.

Sunami riski Kamçatka üçün həmişə aktualdır. Lakin 29 iyuldakı zəlzələnin 20.7 km dərinlikdə olması dalğaların gücünü azaldıb. Bu da 2011-ci ildə Yaponiyada yaşanan faciənin təkrarlanmasının qarşısını alıb. Ən yaxın sahil Kamçatkada yerləşirdi və burada dalğaların hündürlüyü 4-5 metrə qədər ölçülüb. Dalğalar Havay və Yaponiyaya çatanda isə daha zəif olub.

Prof. Dr. Ahmet Cevdet Yalçıner izah edir ki, zəlzələnin ocağının dərinliyi nə qədər böyükdürsə, yer səthindəki təsiri o qədər az olur və tsunami dalğaları da zəifləyir. Əgər 7.4 bal gücündəki əvvəlki zəlzələ yerin yalnız 10 km dərinliyində yox, 8.8 kimi daha güclü olsaydı, fəlakət daha böyük miqyasda ola bilərdi.

Aydın

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:176
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 30 İyul 2025 18:01 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see356

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see329

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see306

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see274

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see269

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see260

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see256

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see247

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see242

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see241

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see241

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see237

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see233

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see231

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see224

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see221

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see217

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see212

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see210

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see206
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri