Icma.az
close
up
RU
ABŞ ordusunu Hitlerin tələsinə düşməkdən xilas edən mesaj: Nə baş vermişdi?

ABŞ ordusunu Hitlerin tələsinə düşməkdən xilas edən mesaj: Nə baş vermişdi?

Qaynarinfo saytından alınan məlumatlara görə, Icma.az xəbər verir.

II Dünya müharibəsi zamanı general Corc Pattonun rəhbərlik etdiyi ABŞ-ın 3-cü ordusu yaxşı hazırlanmış Alman tələsi ilə üzləşə bilərdi. Lakin "Enigma” şifrələrinin sındırılması nəticəsində əldə edilən gizli kəşfiyyat məlumatları sayəsində müttəfiqlər həm mümkün fəlakətdən yayınmış, həm də Fransa kampaniyasının ən mühüm uğurlarından birinə nail olmuşdular. 

Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "Popular Mechanics” yazır.

Həlledici rolu ULTRA adlı gizli kəşfiyyat proqramı oynayıb. Bu məlumatlar Bletçli Parkda britaniyalı analitiklər tərəfindən Alman ordusunun şifrəli mesajlarının deşifrə olunması nəticəsində əldə edilirdi.

Bu kəşfiyyat müttəfiqlərə sualtı qayıq hücumlarından yayınmağa, Vermaxtın planlarını əvvəlcədən öyrənməyə və müxtəlif cəbhələrdə əməliyyatları daha effektiv koordinasiya etməyə imkan verirdi. Lakin bu işin əhəmiyyətinə baxmayaraq, kəşfiyyat zabitlərinin rolu uzun müddət kifayət qədər qiymətləndirilmirdi.

Keçmiş amerikalı general Omar Bredli qeyd edirdi ki, G-2 kəşfiyyat bölməsi çox vaxt komandirlik üçün yararsız hesab edilən zabitlərin göndərildiyi yer kimi qəbul olunurdu.

Patton əks-hücum barədə necə xəbər tutdu

ULTRA məlumatları ilə birbaşa mayor Melvin Helfers və Vorrek Uolles işləyirdi. Onlar hər gün 3-cü ordu komandanlığına ələ keçirilmiş Alman mesajları barədə hesabat təqdim edirdilər.

Məhz bu məlumatlar general Pattonu tank qüvvələrinə qarşı hazırlanmış genişmiqyaslı əks-hücum barədə əvvəlcədən xəbərdar edib.

Kəşfiyyatçılar həmçinin düşmən qoşunlarının hərəkəti, logistik çətinliklər və müdafiədəki zəif nöqtələr barədə də məlumat ötürürdülər.

Həlledici dönüş yaradan əməliyyat

Dəqiq kəşfiyyat məlumatlarına əsaslanan Patton əməliyyat planlarında dəyişiklik edə bildi. Alman müdafiəsi yarıldıqdan sonra müttəfiqlər Bretaniyanı sürətlə azad etdi, Vermaxtın böyük qüvvələrini mühasirəyə aldı və Fransanın azad olunması üçün şərait yaratdı.

Almaniya "Lüttix əməliyyatı” çərçivəsində əks-hücuma başladıqda isə ULTRA-dan gələn yeni məlumatlar müttəfiqlərə yenidən əvvəlcədən hazırlıq görməyə və düşmənin planlarını pozmağa imkan verdi.

"Bir mesaj kampaniyanı xilas edə bilər"

Zabit Vorrek Uolles daha sonra kəşfiyyat məlumatlarının əhəmiyyətinin ölçüyəgəlməz olduğunu vurğulayırdı.

"Avranş yaxınlığındakı kimi bir mesaj Alman ordusunun planlarını dəyişə və bütün kampaniyanı fəlakətdən xilas edə bilər. Hər gün dəyərli materiallar gəlir və bir çox hallarda məhz bunlar bütöv diviziyaların taleyini müəyyən edir”, deyə o yazırdı.

Tarixi araşdırma müəllifləri qeyd edirlər ki, uğur yalnız analitiklərin və kəşfiyyatçıların işi ilə deyil, həm də komandanlığın qərarvermə sürəti ilə mümkün olub.

Digər bir çox amerikalı generaldan fərqli olaraq, Corc Patton hərbi kəşfiyyat təcrübəsinə malik idi və operativ məlumatların əhəmiyyətini yaxşı anlayırdı.

Məhz keyfiyyətli kəşfiyyat və operativ reaksiya qabiliyyətinin birləşməsi müttəfiqlərə mümkün məğlubiyyəti Qərb cəbhəsində İkinci Dünya müharibəsinin ən mühüm uğurlarından birinə çevirməyə imkan verdi.

Aydın

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:121
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 26 İyun 2026 21:32 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see383

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see255

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see249

Azərbaycanda regional tədris mərkəzinin yaradılması Dünya Bankı ilə müzakirə edilib

21 Noyabr 2026 15:42see246

BOKT nin rəhbərliyinə təyinat olub

21 Noyabr 2026 14:31see245

Ekspert: Dövlət idarəçiliyinin rəqəmsallaşdırılması Azərbaycan iqtisadiyyatının rəqabət qabiliyyətini artırır

21 Noyabr 2026 17:24see245

Fermer ucuz satır, alıcı baha alır: Qiymət fərqi harada yaranır?

21 Noyabr 2026 14:38see242

Qızıl gələn il ucuzlaşacaq

21 Noyabr 2026 16:40see239

La Liqa: Derbidə “sülh”

22 Noyabr 2026 00:06see238

Mehriban Əliyeva və qızlarından Vyetnam mədəniyyətinə zərif ehtiram Foto

21 Noyabr 2026 15:21see238

Samvel Karapetyan: “Paşinyan müalicə olunmalıdır”

21 Noyabr 2026 17:14see230

Sumqayıtda gənc oğlan qətlə yetirilib

22 Noyabr 2026 04:55see223

SEPAH ABŞ nin hərbi bazalarını hədəf aldı

22 Noyabr 2026 00:43see220

Allah uzaq tutsun, amma müharibə bizim işimizdir Hakan Fidan

22 Noyabr 2026 02:18see220

Türkiyə Super Liqası: “Qalatasaray” evdə sevindi

22 Noyabr 2026 00:13see219

2026 cı ilin sonunda almaq üçün ən sərfəli iPhone modelləri

21 Noyabr 2026 21:07see219

İbrahim Kalın HƏMAS nümayəndə heyəti ilə Qəzzada atəşkəsi müzakirə etdi

22 Noyabr 2026 00:03see218

İran Bəhreyndə sənaye müəssisəsinə zərbə endirdi

22 Noyabr 2026 00:23see218

Ötən gün götürülən narkotik vasitələrin həcmi açıqlandı

21 Noyabr 2026 16:00see217

Milton qasırğası ABŞ də yaşayan azərbaycanlıların evlərini də vurdu

22 Noyabr 2026 07:05see213
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri