Ağciyər xərçəngi diaqnozunda inqilab

Dünyada ağciyər xərçənginin ilk əlamətlərini göstərə bilən ilk sidik testi Kembric Universiteti tərəfindən hazırlanıb. Test sayəsində ağciyər xərçənginin erkən diaqnozu müalicəyə imkan verəcək.

Gununsesi.info xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, İngiltərənin Kembric Universiteti ağciyər xərçənginin erkən diaqnostikasında yeni səhifə açıb.

Akademiklər ağciyər xərçənginin ilk əlamətlərini göstərərək erkən diaqnozu təmin edə bilən dünyada ilk sidik testini hazırladılar.
Mütəxəssislər, “yeni sidik testi ilə erkən diaqnoz sayəsində xəstəliyə qalib gəlmək şansı artacaq”, – deyə bildiriblər. Belə ki, sidik testi xəstənin ən erkən mərhələsində ağciyər xərçəngi olduğunu göstərə bilən “zombi” adı verilən hüceyrə zülallarını axtarır. Siçanlar üzərində aparılan sınaqlarda uğur qazanan sidik testinin tezliklə insanlara da tətbiq ediləcəyi gözlənilir. “Zombilər” xərçəng hüceyrələrinin meydana gəlməsini təşviq edərkən toxuma zədələnməsinə səbəb olur. Yeni testdə sidikdə buraxılan birləşmə zombi hüceyrə zülalları ilə qarşılıqlı əlaqədə olur və onların varlığını bildirir.

Kembric Universitetindən Prof. Ljiljana Fruk “Guardian” qəzetinə sidik testinin necə işlədiyini izah edib: “Biz bilirik ki, xərçəng yaranmazdan əvvəl təsirlənmiş toxumalarda dəyişikliklər olur. Dəyişikliklərdən biri zədələnmiş hüceyrələrin toxumanı yenidən proqramlaşdıran və xərçəng inkişafı üçün mükəmməl hala gətirən siqnallar buraxacaq qədər yığılmasıdır. Bu hüceyrələr tərəfindən ağciyər toxumasında ifraz olunan xüsusi bir zülal təyin etdik və bir zond (açar) hazırladıq. Prob iki hissədən ibarətdir, daha kiçik hissəsi böyrəklər vasitəsilə sidiyə buraxılır. Sidiyə daxil olan zond əlavə edilmiş gümüş məhlulu ilə görünür. Probun vurulmasından sonra sidiyin rəngini izləməklə, ağciyərlərdə xərçəngə səbəb ola biləcək patoloji dəyişikliklərin ilkin əlamətlərini göstərən hüceyrələrin olub-olmadığını müəyyən edə bilərik. Məqsədimiz simptomlar ortaya çəxmazdan əvvəl ağciyər xərçəngini aşkar edə biləcək bir sidik testi hazırlamaqdı.”

Günel Həsənova

Gununsesi.info