Alimlər neandertalların daha bir sirrini açıblar

İsrailli alimlər aşkar ediblər ki, hətta tarixdən əvvəlki dövrlərdə də insanların yerli yemək hazırlamaq ənənələri olub.

SİA-nın məlumatına görə, techinsider yazır ki, İsrailin şimalındakı iki mağaradan heyvan sümüklərinin təhlili eyni vaxtda yaşayan və eyni alətlərdən istifadə edən neandertalların cəsədləri kəsmək üçün müxtəlif üsullardan istifadə etdiyini göstərib.

İsrailli arxeoloqlar Amuda mağarasından 249, Kebara mağarasından isə 95 sümük parçasını tədqiq ediblər, onların yaşı 70-50 min ildir.

Neandertalların hər iki qrupu qışda eyni heyvanları ovlayırdılar: ceyranlar, qırmızı marallar və bəzən iri auroçlar. Qədim insanlar çaxmaq daşından oxşar alətlərdən istifadə edirdilər. Ancaq sümüklərdəki izlərin fərqli olduğu ortaya çıxıb.

Amuda kömürləşmiş və parçalanmış nümunələrə daha çox rast gəlinir, kəsiklər isə daha sıx, kəsişən və əyri olur. Kebarada isə əksinə, kəsimlər daha düz idi. Alimlər ceyranların yalnız uzun sümüklərini müqayisə etdikdə belə, fərqlər qalırdı.

Aparıcı müəllif Anaëlle Callonun fikrincə, bu, kəsimdə fərqli öyrənmə üslublarını və ya üstünlüklərini göstərə bilər. Ola bilsin ki, bəziləri əti ovdan dərhal sonra, bəziləri isə daha sonra, cəsəd parçalanmağa başlayanda kəsiblər.

London Universitet Kollecindən olan arxeoloq Mett Pope qeyd edir ki, bunlar təkcə sümüklərdə kəsilmiş izlər deyil, onlar qədim insanların hərəkətləridir, demək olar ki, mağara divarındakı əl izləridir.

“Tədqiqat vahid “Neandertal mədəniyyəti” mifini məhv edir”. Biz eyni ərazidə yaşayan, lakin fərqli həyat tərzi sürən müxtəlif qruplarla məşğul oluruq”, - deyə yeni araşdırmada iştirak etməyən ekspert yekunlaşdırıb.

Nazlı Almuradova