Alimlər okeanın əlçatmaz hissələrini öyrəndilər

Onilliklər ərzində aparılan araşdırmalara baxmayaraq, bəşəriyyət hələ də dəniz həyatının harada və niyə yaşadığını dəqiq bilmir. Beynəlxalq alimlər qrupu okeanların biomüxtəlifliyi ilə bağlı qlobal məlumatlarda ciddi boşluqlar aşkar edib.

Redaktor.az  xəbər verir ki, bu barədə məlumat  "Communications Earth & Environment " jurnalında dərc olunub.

OBIS bazasından cerilən məlumatlara görə təxminən 19 milyon qeydi təhlil etdikdən sonra alimlər müəyyən ediblər ki, dəniz faunası haqqında məlumatın 50%-i dəniz dibi sahəsinin yalnız 1%-dən - 30 metrə qədər dərinlikdən toplanıb. Bütün məlumatların 75%-dən çoxu Şimal yarımkürəsindən gəlir və məlumatların çoxu onurğalılar, ilk növbədə balıqlar haqqındadır.

Eyni zamanda, dəniz növlərinin böyük əksəriyyəti onurğasızlardır və ən az tanınanlar da onlardır. Dərin dəniz əraziləri (1500 m-dən çox), cənub yarımkürəsi və milli yurisdiksiyadan kənarda olan ucqar ərazilər xüsusilə az qiymətləndirilmişdir - burada məlumat faktiki olaraq yoxdur.

"Biz okeanı davamlı şəkildə idarə etmək istəyiriksə, həyatın harada olduğunu başa düşməliyik. "Biz indi natamam xəritə ilə işləyirik," Plimut Universitetindən aparıcı müəllif Dr Amelia Bridges deyir.

Alimlər okeanın əlçatmaz və tədqiq edilməmiş hissələrini öyrənmək üçün daha çox səy göstərməyə çağırırlar. Bu məlumatlar dəqiq iqlim modelləri, dəniz ekosistemlərini qorumaq və BMT-nin Okean Elmi Onilliyi və 2030-cu ilə qədər Yer kürəsinin 30%-ni qorumaq planı da daxil olmaqla qlobal ekoloji hədəflərə cavab vermək üçün çox vacibdir.

Xədicə BAXIŞLI