Ana dilimiz milli kimliyimizin əbədi möhürü ŞƏRH

Hər bir xalqın ən böyük mənəvi sərvəti onun ana dilidir. Dil xalqın tarixi yaddaşı, milli-mənəvi dəyərləri, adət-ənənələri, düşüncə tərzi və mədəniyyətinin daşıyıcısıdır. Ana dilini qoruyan xalq öz kimliyini, dövlətçiliyini və gələcəyini də qoruyur. Təsadüfi deyil ki, Azərbaycan xalqı əsrlər boyu müxtəlif tarixi sınaqlardan keçsə də, ana dilini yaşatmağı bacarmış, onu milli varlığının ayrılmaz hissəsinə çevirmişdir.

Azərbaycan dili qədim türk dilləri ailəsinə mənsub olmaqla zəngin tarixi inkişaf yolu keçmişdir. Tarixin müxtəlif mərhələlərində dilimiz "türk dili", "Azərbaycan türkcəsi", "Azərbaycan türk dili" kimi adlarla tanınmışdır. Dövlət müstəqilliyimizin bərpasından sonra isə milli dövlətçilik ənənələrinin möhkəmləndirilməsi məqsədilə "Azərbaycan dili" adı rəsmən qəbul edilmiş və hüquqi status qazanmışdır.
Ana dilimizin dövlət dili kimi qorunması və inkişafı istiqamətində ən mühüm addımlardan biri onun Konstitusiyada təsbit olunması oldu. 1995-ci ildə ümumxalq səsverməsi ilə qəbul edilən Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 21-ci maddəsində "Azərbaycan Respublikasının dövlət dili Azərbaycan dilidir" müddəası öz əksini tapdı. Bununla yanaşı, dövlətin Azərbaycan dilinin inkişafını təmin etməsi də Konstitusiya səviyyəsində təsbit edildi. Bu, ana dilimizin hüquqi təminatının ən mühüm ifadəsidir.
Lakin bu tarixi nailiyyətin əsası daha əvvəl qoyulmuşdu. 1978-ci ildə Azərbaycan SSR Konstitusiyasına Azərbaycan dilinin dövlət dili kimi daxil edilməsi sovet ideologiyasının hökm sürdüyü bir dövrdə böyük siyasi iradə və qətiyyət tələb edirdi. Məhz Ümummilli Lider Heydər Əliyevin prinsipial mövqeyi nəticəsində bu tarixi qərar qəbul olundu və ana dilimizin hüquqları qorundu. Bu addım milli özünüdərkin möhkəmlənməsində və gələcək müstəqilliyimizin ideoloji əsaslarının formalaşmasında mühüm rol oynadı.
Heydər Əliyev ana dilinə hər zaman xüsusi ehtiram göstərir, onu xalqın milli sərvəti hesab edirdi. Ulu Öndərin "Xalqı xalq edən, milləti millət edən onun ana dilidir" fikri bu gün də hər bir azərbaycanlı üçün dəyərli bir çağırışdır. Onun rəhbərliyi dövründə Azərbaycan dilinin inkişafı istiqamətində mühüm dövlət proqramları qəbul edildi. 2001-ci ildə imzalanmış "Dövlət dilinin tətbiqi işinin təkmilləşdirilməsi haqqında" Fərman, eləcə də "Azərbaycan Respublikasında dövlət dili haqqında" Qanun ana dilimizin qorunması və inkişafı sahəsində yeni mərhələnin başlanğıcı oldu. Həmin sənədlər dövlət idarələrində, təhsil müəssisələrində, kütləvi informasiya vasitələrində və ictimai həyatın bütün sahələrində Azərbaycan dilinin tətbiqini daha da gücləndirdi.
Bu gün Ümummilli Liderin müəyyən etdiyi dil siyasəti Prezident İlham Əliyev tərəfindən uğurla davam etdirilir. Dövlət başçısı ana dilimizin qloballaşma dövründə də saflığının qorunmasını, onun nüfuzunun yüksəldilməsini dövlət siyasətinin prioritet istiqamətlərindən biri kimi müəyyənləşdirib.
Prezident İlham Əliyev bildirib: "Azərbaycan dili xalqımızın milli kimliyinin, dövlət müstəqilliyimizin və mənəvi bütövlüyümüzün rəmzidir." Bu fikir dövlət dilimizin yalnız ünsiyyət vasitəsi deyil, həm də milli birliyimizin əsas dayağı olduğunu bir daha təsdiq edir.
Dövlət başçısının digər mühüm fikri isə hər bir vətəndaş üçün çağırış xarakteri daşıyır: "Biz Azərbaycan dilimizi qorumalıyıq və Azərbaycan dilinin qoruyucusu Azərbaycan dövlətidir." Bu sözlər dövlətin ana dilinə göstərdiyi yüksək qayğını və bu istiqamətdə həyata keçirilən ardıcıl siyasəti aydın şəkildə ifadə edir.

Son illərdə Azərbaycan dilinin inkişafı və qorunması istiqamətində mühüm tədbirlər həyata keçirilmişdir. Azərbaycan dilinin elektron məkanda istifadəsinin genişləndirilməsi, yeni terminoloji bazanın yaradılması, elektron lüğətlərin hazırlanması, klassik və müasir Azərbaycan ədəbiyyatı nümunələrinin latın qrafikasında yenidən nəşri, dilçilik sahəsində elmi araşdırmaların dəstəklənməsi bu siyasətin mühüm tərkib hissəsidir. Eyni zamanda televiziya və radio məkanında ədəbi dil normalarına riayət olunmasına nəzarət gücləndirilmiş, reklam və ictimai yazılarda dövlət dilinin düzgün işlədilməsinə xüsusi diqqət artırılmışdır.
Azərbaycan dilinin beynəlxalq nüfuzunun yüksəldilməsi istiqamətində də mühüm addımlar atılır. Dünyanın müxtəlif ölkələrində fəaliyyət göstərən Azərbaycan məktəblərində, diaspor təşkilatlarında və mədəniyyət mərkəzlərində ana dilimizin tədrisi genişləndirilir. Xaricdə yaşayan soydaşlarımız üçün Azərbaycan dilində dərsliklər, kitablar hazırlanır, mədəni tədbirlər keçirilir. Beləliklə, ana dilimiz dünya azərbaycanlılarını birləşdirən ən möhkəm mənəvi körpüyə çevrilmişdir.
Rəqəmsal texnologiyaların sürətlə inkişaf etdiyi müasir dövrdə ana dilimizin internet məkanında, sosial şəbəkələrdə və süni intellekt platformalarında daha geniş istifadə olunması da xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Çünki dil yalnız danışıldıqda deyil, yazıldıqda, öyrədildikdə və müasir texnologiyalarda yaşadıldıqda inkişaf edir.
Azərbaycan dili Nizaminin müdrikliyini, Füzulinin eşqini, Nəsiminin fəlsəfəsini, Mirzə Cəlilin satirasını, Üzeyir Hacıbəylinin musiqisini, Bəxtiyar Vahabzadənin və Xəlil Rzanın vətən sevgisini bu günümüzə daşıyan mənəvi xəzinədir. Bu dil xalqımızın keçmişini gələcəyə bağlayan möhkəm körpüdür.
Ana dilini qorumaq yalnız dövlətin deyil, hər bir vətəndaşın mənəvi borcudur. Onu düzgün danışmaq, düzgün yazmaq, ədəbi dil normalarına əməl etmək, yad sözlərdən əsassız istifadəyə yol verməmək hər birimizin məsuliyyətidir. Çünki ana dilinə hörmət Vətənə, dövlətə və milli dəyərlərə hörmət deməkdir.
Bu gün Azərbaycan dili müstəqil dövlətimizin qüdrətini, xalqımızın milli birliyini və gələcəyə inamını ifadə edən ən böyük mənəvi sərvətlərimizdən biridir. Ulu Öndər Heydər Əliyevin əsasını qoyduğu, Prezident İlham Əliyevin uğurla davam etdirdiyi dil siyasəti nəticəsində ana dilimiz daha da inkişaf edir, beynəlxalq nüfuzu artır və gələcək nəsillərə etibarlı şəkildə ötürülür. Ana dilimizi sevmək, onu qorumaq və zənginləşdirmək hər bir azərbaycanlının müqəddəs vəzifəsidir. Çünki dili yaşayan xalqın özü də yaşayır, onun müstəqilliyi və milli kimliyi əbədi olur.
Vüsalə Əliyeva
YAP Sədərək rayon təşkilatının sədri