Icma.az
close
up
RU
Menu

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

Araşdırma: Avropada su hövzələrinin yalnız üçdə biri ekoloji normalara cavab verir

Araşdırma: Avropada su hövzələrinin yalnız üçdə biri ekoloji normalara cavab verir

Azertag portalından əldə olunan məlumata əsasən, Icma.az xəbər verir.

Bakı, 28 yanvar, AZƏRTAC

Avropa Ətraf Mühit Agentliyinin (European Environment Agency – EEA) yeni hesabatı göstərir ki, qitənin su ehtiyatları insan fəaliyyəti və iqlim dəyişikliklərinin təsiri altında ciddi təzyiqə məruz qalmaqda davam edir, çayların, göllərin və yeraltı suların dayanıqlı vəziyyətinin təmin olunması üzrə hədəflərə isə hələ də nail olunmayıb.

AZƏRTAC “EEA”nın saytına istinadla xəbər verir ki, “Europe’s State of Water 2024” hesabatının məlumatına əsasən, 2021-ci ildə Avropada səth sularının təxminən 37 faizi “yaxşı” və ya “yüksək” ekoloji statusa malik olub, yalnız 29 faizi isə “yaxşı kimyəvi statusa” uyğun sayılıb. Yeraltı sular üzrə vəziyyət nisbətən daha yaxşıdır, lakin nitratlar və pestisidlər səbəbindən əhəmiyyətli risklər qalmaqdadır.

Suların ekoloji və kimyəvi statusu Avropa İttifaqının Su Çərçivə Direktivinin tələblərinə uyğun qiymətləndirilir. Direktiv bütün su obyektlərinin “yaxşı vəziyyətə” gətirilməsini 2015-ci ilə qədər hədəf qoymuşdu, lakin kifayət qədər irəliləyiş əldə olunmadığı üçün müddət 2027-ci ilə qədər uzadılıb.

“EEA” analitikləri suyun keyfiyyətini sistemli şəkildə pisləşdirən bir neçə əsas problem mənbəyini müəyyən ediblər:

– Kənd təsərrüfatı əsas təzyiq mənbəyi olaraq qalır. Buraya suyun intensiv istifadəsi, eləcə də qida maddələrinin (gübrələrin) və pestisidlərin su sistemlərinə əlavə olunması daxildir. Bu, eutrofikasiyaya, kimyəvi çirkləndiricilərin yayılmasına və ekosistemlərin keyfiyyətinin pisləşməsinə səbəb olur;

– Kimyəvi çirklənmə yüksək səviyyədə qalır. Civə, davamlı üzvi çirkləndiricilər və pestisidlər kimi maddələr emissiyaların məhdudlaşdırılması tədbirlərinə baxmayaraq, çayların və göllərin vəziyyətinə təsir göstərməkdə davam edir;

– Hidromorfoloji dəyişikliklər (dərinləşdirmə işləri, bəndlər və çay məcralarının dəyişdirilməsi) təbii prosesləri pozur, ekosistemlərin özünü təmizləmə və bərpa qabiliyyətini zəiflədir;

– Bu proseslər su orqanizmlərinin sabit icmaları (сообщества) saxlamaq imkanını azaldır və çayların, göllərin təbii funksiyalarını pisləşdirir;

– İqlim dəyişiklikləri Avropanın su ehtiyatlarına təzyiqi gücləndirir, belə ki, daha tez-tez baş verən quraqlıqlar, ekstremal yağıntılar və daşqınlar çayların və su anbarlarının deqradasiyasını sürətləndirir və su stresini artırır. Təhlilə görə, Avropa ərazisinin təxminən 30 faizi və əhalisinin təxminən 30 faizi hər il su qıtlığı ilə üzləşir;

– İqlim dəyişiklikləri həmçinin sularda çirkləndiricilərin konsentrasiyasını artıra və insan sağlamlığı üçün riskləri gücləndirə bilər. Belə ki, temperaturun yüksəlməsi patogenlərin çoxalmasını sürətləndirir, çirkləndiricilərin aktivliyi artır;

– Su obyektlərinin pis vəziyyəti insanların sağlamlığı və biomüxtəliflik üçün risklərlə birbaşa əlaqəlidir. Səth sularında qida zəncirlərində toplanmaq qabiliyyətinə malik kimyəvi maddələr və içməli su üçün təhlükə yaradan komponentlər aşkar olunur. Bundan əlavə, çirklənmə su yolu ilə ötürülən xəstəliklərin yayılma ehtimalını artırır.

EEA-nın hesabatı göstərir ki, uzun illər aparılan tənzimləmə və siyasət tədbirlərinə baxmayaraq, suların keyfiyyətinin yaxşılaşdırılmasında irəliləyiş məhdud səviyyədədir. Mövcud tədbirlər bəzi regionlarda vəziyyətin daha da pisləşməsinin qarşısını alsa da, su obyektlərinin statusunda genişmiqyaslı yaxşılaşma əldə edilməyib.

Avropa İttifaqının direktivində nəzərdə tutulan məqsədlərə yaxınlaşmaq və iqlim dəyişiklikləri şəraitində su sistemlərinin dayanıqlığını artırmaq üçün ekspertlər aşağıdakı tədbirləri təklif edirlər: kənd təsərrüfatı emissiyalarına və su istifadəsinə nəzarətin gücləndirilməsi; çayların hidromorfoloji şəraitinin və sahil ekosistemlərinin bərpası üzrə tədbirlərin genişləndirilməsi; iqlim və su siyasətinin inteqrasiyası; monitorinq və suyun təmizlənməsi sahəsində innovativ yanaşmaların, o cümlədən rəqəmsal qiymətləndirmə metodlarının daha fəal tətbiqi.

Su ehtiyatları dayanıqlı ekosistemin, iqtisadiyyatın və əhalinin sağlamlığının əsas elementidir. Hesabatın göstərdiyi kimi, Avropada səth sularının böyük hissəsi və yeraltı ehtiyatların əsas payı hələ də Avropa İttifaqı qanunvericiliyinin tələb etdiyi “yaxşı vəziyyət”dən uzaqdır.

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:215
embedMənbə:https://azertag.az
archiveBu xəbər 28 Yanvar 2026 08:16 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see294

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see283

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see274

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see271

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see248

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see245

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see236

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see232

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see227

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see224

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see224

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see215

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see206

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

19 Noyabr 2026 15:03see201

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

19 Noyabr 2026 13:48see200

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see182

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see180

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see179

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see177

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see177
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri