Asteroidlərin Yer orbitindən yayındırılmasının təhlükəsi bərədə alimlərdən XƏBƏRDARLIQ

Yeni tədqiqat göstərir ki, asteroidləri yayındırmaq cəhdləri bəzən onları birbaşa Yerə doğru yönləndirə bilər. Buna səbəb kosmosdakı təhlükəli zonalar - "qramma quyuları"dır.

Oxu.Az "Science Alert" nəşrinə istinadən xəbər verir ki, bu barədə İllinoys Universitetinin alimləri xəbərdarlıq ediblər.

Qramma quyuları - planetin cazibə qüvvəsinin təsiri ilə asteroidin orbitini dəyişdirə biləcək kosmik sahələrdir. Bu səbəbdən kosmik daş parçası illər və ya onilliklər sonra yenidən Yerə doğru hərəkət edə bilər.

"Hətta asteroidin Yerə yaxınlaşmasını kosmik missiya vasitəsilə qəsdən yönəltsək belə, onun bu "açar dəliklərdən" birinə düşməməsinə əmin olmalıyıq. Əks halda, təhlükə sadəcə bir qədər gecikməklə geri qayıdacaq", - deyə NASA eksperti Rahil Makadiya bildirib.

Makadiya və komandası xüsusi "ehtimal xəritələri" hazırlayıblar. Bu xəritələr göstərir ki, asteroid sapdırıldıqdan sonra hansı nöqtələrin qramma quyusuna düşmə ehtimalı daha yüksəkdir. Hər bir nöqtə fərqli risk səviyyəsinə malikdir.

Məhz bu səbəbdən DART missiyası çərçivəsində Dimorf asteroidinin istiqamətləndirilməsi seçilmişdi. Avropa Kosmik Agentliyinin "Hera" missiyası isə 2026-cı ildə Dimorfun toqquşma nöqtəsinə çataraq tətbiq olunan metodları təkmilləşdirəcək.

Belə xəritələrin hazırlanması üçün asteroid haqqında ətraflı məlumat lazımdır: forması, səth xüsusiyyətləri, fırlanma sürəti və kütləsi. Bu məlumatlar kosmik missiyalar zamanı əldə edilə bilər. Əgər təhlükəli asteroid gec aşkarlanarsa, alimlər ilkin məlumatları yerüstü teleskop müşahidələri vasitəsilə toplaya bilərlər.

Artıq bəzi məşhur asteroidlər, məsələn, Bennu üçün bu cür xəritələr yaradılıb.