Avropa, ABŞ və Ukrayna: Maliyyə müharibəsi və diplomatik gərginlik

Ukrayna prezidenti Vladimir Zelenskinin Brüsseldə Avropa Şurasının sammitində verdiyi açıqlamalar, həm regional, həm də qlobal siyasət üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edir.

Zelenski istənilən ərazi güzəştinə qarşı qəti mövqe nümayiş etdirərək, atəşkəsin mümkünlüyünü vurğulasa da, Rusiya üzərində təzyiqin davam etdirilməsinin vacibliyini qeyd edib.

Bu yanaşma yalnız Ukraynanın suverenliyinin qorunmasına xidmət etmir, eyni zamanda Rusiya ilə gələcək diplomatik və hərbi addımların istiqamətini də müəyyənləşdirir.

Eyni zamanda, Avropa Birliyi ilə əməkdaşlıq çərçivəsində Ukraynanın mövqeyi və strateji ssenariləri yeni müzakirələrə yol açır.

Bu kontekstdə, Zelenskinin mövqeyi Rusiya üçün həm hərbi təzyiq, həm də diplomatik dialoq baxımından yeni imkanlar və çağırışlar yaradır.

Bu mövqe Rusiyanın gələcək hərbi və diplomatik addımlarına necə təsir göstərə bilər və Avropa İttifaqı ilə əməkdaşlıq çərçivəsində Ukrayna üçün hansı ssenarilər mümkündür?

Mövzu ilə bağlı Bakıvaxtı.az-a açıqlama verən siyasi şərhçi Əziz Əlibəyli bildirib ki, Avropa İttifaqı, Rusiya və Ukrayna məsələsində ABŞ-nin son maliyyə əməliyyatlarından sonra Avropa İttifaqı demək olar ki, ikili vəziyyətə düşüb:

"Müharibənin maliyyələşdirilməsi əvvəl Bayden dövründə əsasən ABŞ üzərində idi. Lakin Bayden getdikdən sonra, Tramp dönəmində ABŞ tədricən bu maliyyə yükündən azad olur və bu yük Avropa İttifaqının üzərinə düşür".

Əziz Əlibəyli: Görünən odur ki, bir çox Avropa ölkəsi bu vəsaitin Belçikadan çıxarılaraq öz silahlanmalarına sərf edilməsini planlaşdırır

Müsahibimizin sözlərinə görə, Zelenski Brüsseldə Avropa Şurası sammitində istənilən ərazi güzəştinə qarşı olduğunu bildirib və atəşkəsin mümkün olduğunu qeyd edib:

"Lakin ayın 30-u Trampla Simpinin görüşü planlaşdırılıb və bu vaxta qədər Rusiyanın ciddi itkilərinə hesablanmış hərbi əməliyyatların davam etdirilməsi gözlənilir. Bu kontekstdə Ukrayna yalnız ABŞ dəstəyindən asılıdır və Avropa İttifaqı və digər Avropa qurumları hələ ciddi mövqe formalaşdıra bilməyib".

Həmsöhbətimiz əlavə edib ki, bununla yanaşı, unikal bir məqam da var:

"Avropanın hərbi xərcləri artdıqca, Belçikada saxlanılan Rusiya aktivləri qeyri-qanuni olaraq Ukrayna üçün yaradılmış müharibə fonduna yönəldilir. Lakin görünən odur ki, bir çox Avropa ölkəsi bu vəsaitin Belçikadan çıxarılaraq öz silahlanmalarına sərf edilməsini planlaşdırır. Avropa daxilində belə bir maliyyə müharibəsi getməkdədir və bu kontekstdə iki vacib məqam önə çıxır: Ukraynada Zelenskinin də həmin 300 milyardı tələb etməsi və bu məsələlərin sammitlər və ittifaqlar çərçivəsində müzakirə olunması".

Əli Hüseynov