Azərbaycanda hərbi xidmət müddəti azaldılmalıdır Polkovnik

Ermənistanda məcburi hərbi xidmətin müddətinin azaldılması ilə bağlı qanun layihəsi hökumətin gündəliyinə daxil edilib. Layihəyə əsasən, sıravi əsgərlərin xidmət müddətinin 2025-ci ilin qış çağırışından etibarən 24 aydan 18 aya endirilməsi nəzərdə tutulur. Yerli mediaya görə, bu dəyişiklik 2027-ci ildən etibarən hərbi xərclərin azalmasına səbəb olacaq.

Ermənistanın hərbi xidmət müddətini azaltması onun ordu potensialına necə təsir göstərə bilər? Azərbaycanda da gələcəkdə xidmət müddətinin azaldılması müzakirə oluna bilərmi?

Redaktor.az  bu mövzuda hərbi ekspert, polkovnik Üzeyir Cəfərovun fikirlərini öyrəndi. O bildirdi ki, Ermənistan Qarabağ məsələsinin həlli ilə əlaqədar olaraq, hərbi qanunvericiliyində əhəmiyyətli dəyişikliklər etməyi planlaşdırır:

"Bu istiqamətdə artıq addımlar atmağa başlayıb. Onlar hərbi xidmət müddətinin azaldılması, təlim toplanışlarının müddətinin və keyfiyyətinin artırılması kimi dəyişiklikləri müzakirə edir. Bu məsələlərin layihə formasında olsa da, 2026-2027-ci illərdə qəbul olunması hədəflənir. Ancaq Azərbaycan Milli Məclisi hələ də hərbi qanunvericiliyi təkmilləşdirmək və yeni müddəalar qəbul etmək barədə düşünür. Nəyi gözlədikləri isə aydın deyil. Alternativ xidmət haqqında qanun Azərbaycanın beynəlxalq öhdəlikləri arasında yer alsa da, hələ də qəbul edilməyib. Keçmişdə müharibə vəziyyəti bəhanə edilərək bu məsələ arxa plana atılmışdı, amma indi belə bir bəhanə yoxdur və qanunun qəbul edilməsinin qarşısında heç bir ciddi əngəl görünmür".

Müsahibimizin fikrincə, Azərbaycanda çağırış yaşının dəyişdirilməsi məsələsi gündəmə gələcək:

"Bu məsələnin, yəni çağırış yaşının azaldılması və hərbi xidmət müddətinin qısaldılması, gələcəkdə müzakirə olunması gözlənilir. Ancaq Azərbaycan parlamentində bu mövzuda təşəbbüs göstərməkdə maraqlı olan deputatlar hələ də tapılmır. Çox vaxt millət vəkilləri yalnız Prezident Administrasiyasından və ya digər yüksək qurumlardan təklif gözləyirlər. Qarabağ məsələsinin həllindən sonra hərbi fərqlərin azalması, daha doğrusu, fərqlərin yalnız təyinatına uyğun istifadə olunması gərəkdir. Bu baxımdan, hərbi xidmət müddətinin azaldılması vacibdir. Azərbaycanda qanunvericilikdə bəzi boşluqlar mövcuddur. Məsələn, bakalavr pilləsindən sonra magistratura və doktorantura təhsili təyin edilsə də, qanunda ali təhsil pillələrindəki keçid ilə bağlı müəyyən uyğunsuzluqlar var. Məsələn, bakalavr təhsilini bitirən bir şəxs, daha yüksək səviyyəli təhsilə keçmək imkanı olduğu halda, bu imkandan istifadə edə bilmir. Halbuki məktəbdə təhsilin səviyyəsinə uyğun keçid etmək normaldır. Bu vəziyyətin hərbi xidmət və ali təhsil sahəsində də tənzimlənməsi lazımdır".

Polkovnik qeyd etdi ki, qazi statusu məsələsi də hələ hüquqi əsaslarla tənzimlənməyib.

"Müharibə bitməsinə baxmayaraq, qazi statusu hələ də qanunvericilikdə yer almır. Bu da bir çox qazinin hüquqlarının təmin edilməməsinə səbəb olur. Çox sayda insan "qazi" statusunu qazandığı halda, bunun hüquqi təminatları yoxdur. Azərbaycanın digər qonşu ölkələri, xüsusilə Ermənistan və Gürcüstan, hərbi sahədəki yenilikləri qəbul edir və tətbiq edirlər. Lakin Azərbaycanda bu cür mütərəqqi dəyişikliklər hələ də tətbiq olunmur", - deyə Üzeyir Cəfərov vurğuladı.

Xədicə BAXIŞLI