Icma.az
close
up
RU
Bank kartı və mobil nömrə ilə identifikasiya ekspert risklərdən danışıb

Bank kartı və mobil nömrə ilə identifikasiya ekspert risklərdən danışıb

Azertag saytından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

Bakı, 9 iyun, AZƏRTAC

“İnformasiya, informasiyalaşdırma və informasiyanın mühafizəsi haqqında” Qanuna təklif olunan dəyişiklikləri ümumilikdə rəqəmsal mühitdə uşaqların təhlükəsizliyinin artırılması istiqamətində atılmış vacib addım kimi qiymətləndirirəm. Dünyanın bir çox ölkələrində artıq sosial media platformalarının yetkinlik yaşına çatmayan istifadəçilərlə bağlı məsuliyyətinin artırılması tendensiyası müşahidə olunur və Azərbaycan da bu istiqamətdə müəyyən hüquqi çərçivə formalaşdırmağa çalışır.

Bu barədə AZƏRTAC-a açıqlamasında kibertəhlükəsizlik üzrə ekspert Mehman İsgəndərov bildirib. Ekspert qeyd edib ki, burada əsas məqam məsuliyyətin yalnız valideyn və ya istifadəçi üzərində deyil, platformaların öz üzərində də qurulmasıdır: “Çünki sosial şəbəkələr artıq sadəcə ünsiyyət vasitəsi deyil, böyük məlumat ekosistemidir və uşaqlar müxtəlif risklərlə qarşılaşırlar - kibertəqib, zərərli kontent, manipulyativ reklamlar, şəxsi məlumatların toplanması, psixoloji təsirlər və s.

Yaş məhdudiyyətinin tətbiqi və platformaların yaş təsdiqləmə mexanizmlərinə məcbur edilməsi nəzəri olaraq azyaşlıların uyğun olmayan kontentə çıxışını müəyyən qədər məhdudlaşdıra bilər. Eyni zamanda, platformaların dövlət sorğularına daha operativ cavab verməsi kibercinayət, şantaj, uşaqlara qarşı rəqəmsal zorakılıq kimi halların araşdırılmasını sürətləndirə bilər. Lakin burada balans məsələsi çox vacibdir. Təhlükəsizlik tədbirləri tətbiq edilərkən istifadəçi məxfiliyi, şəxsi məlumatların qorunması və texniki şəffaflıq paralel şəkildə təmin olunmalıdır. Əks halda cəmiyyət daxilində həm məlumat təhlükəsizliyi, həm də rəqəmsal hüquqlarla bağlı narahatlıqlar yarana bilər”, – deyə o vurğulayıb.

Ekspert qanun layihəsində nəzərdə tutulan yaş təsdiqləmə üsullarının effektivliyi məsələsinə də toxunub: “Qanun layihəsində nəzərdə tutulan yaş təsdiqləmə üsulları - bank kartı, mobil nömrə və elektron poçt vasitəsilə identifikasiya texniki baxımdan müəyyən səviyyədə effektiv olsa da, onların tam etibarlı həll olduğunu demək çətindir. Mobil nömrə ilə yoxlama hazırda ən geniş istifadə olunan üsullardan biridir və müəyyən filtrasiya imkanı yaradır. Lakin praktikada azyaşlı istifadəçi valideyninin və ya başqa şəxsin nömrəsindən istifadə edə bilər. Elektron poçt isə ən zəif identifikasiya üsullarından hesab olunur, çünki yeni hesab yaratmaq çox asandır və real yaş təsdiqi vermir”.

M.İsgəndərov bildirib ki, bank kartı vasitəsilə yoxlama texniki olaraq daha güclü identifikasiya mexanizmi sayıla bilər. Çünki bank sistemlərində müəyyən KYC (“Know Your Customer”) prosedurları tətbiq olunur: “Amma burada da risklər mövcuddur. Birincisi, hər bir istifadəçinin bank kartı olmaya bilər. İkincisi, istifadəçilər məlumat məxfiliyi və maliyyə məlumatlarının platformalarla paylaşılması məsələsində narahatlıq keçirə bilərlər. Məncə, əsas məsələ yalnız yaşın texniki təsdiqlənməsi deyil, həmin məlumatların necə saxlanılması, hansı tərəflərlə paylaşılması və kibertəhlükəsizlik baxımından necə qorunmasıdır. Çünki yaş verifikasiyası adı altında böyük həcmdə şəxsi məlumat toplanması gələcəkdə yeni risklər də yarada bilər”.

Onun fikrincə, əsas məsələ yaşın texniki təsdiqindən daha çox, toplanan məlumatların necə saxlanılması və qorunması ilə bağlıdır.

Ekspert əlavə edib ki, VPN xidmətləri, virtual nömrələr və digər texniki vasitələr səbəbindən yaş məhdudiyyətlərinin tam effektiv tətbiqi çətin ola bilər.

“Bundan əlavə, VPN, virtual nömrələr və digər alternativ üsullar səbəbindən texniki məhdudiyyətlərin tam effektiv olacağını düşünmürəm. Ona görə də bu məsələyə yalnız texnoloji nəzarət kimi deyil, eyni zamanda, rəqəmsal maarifləndirmə, valideyn nəzarəti və platforma məsuliyyətinin birlikdə işlədiyi kompleks yanaşma kimi baxmaq daha doğru olar”, – deyə M.İsgəndərov qeyd edib.

Müxbir – Pərvanə Qafarova

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:163
embedMənbə:https://azertag.az
archiveBu xəbər 09 İyun 2026 15:49 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see346

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see290

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see282

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see279

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see265

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see262

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see256

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see255

Həftədə bir məşq fiziki formanı və sağlamlığı yaxşılaşdıra bilərmi?

14 Noyabr 2026 21:54see235

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see227

Məşhur model milyarderə ərə getdi

15 Noyabr 2026 00:26see218

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see210

Türkiyəli aktyor ev sahibi ilə məhkəməni uddu Kirayə qalmaqalı

14 Noyabr 2026 22:18see206

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see206

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see205

Kayli Cennerin keçmiş işçisi məhkəməyə müraciət etdi Ağır ittihamlar

14 Noyabr 2026 23:23see202

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see202

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see194

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see189

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see184
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri