Beyin metastazları ilə mübarizə metodu aşkarlandı

Alimlər beyinə nüfuz edə və metastazların böyüməsini dayandıra bilən modifikasiya olunmuş immun hüceyrələr hazırlayıblar. Oxuməni.az xəbər verir ki, tədqiqat "Nature Biomedical Engineering (NBE)" jurnalında dərc olunub.
Söhbət genetik olaraq dəyişdirilmiş makrofaqlardan – normalda hematoensefalik baryeri keçə bilən immun sistem hüceyrələrindən gedir. Tədqiqatçılar onları ağciyər, süd vəzi xərçəngi və melanoma daxil olmaqla bir sıra şişlər üçün xarakterik olan mezotelin zülalını hədəfləyən ximerik antigen reseptoru (CAR) ilə təchiz ediblər. Bundan əlavə, hüceyrələrin şiş əleyhinə fəaliyyətini gücləndirən MyD88 siqnal molekulu konstruksiyaya daxil edilib. Əldə edilən hüceyrələr CARMA adını alıb.
Klinik öncəsi modellərdə CARMA hematoensefalik baryerdən keçərək şiş ocaqlarında toplanıb. Onlar hədəf antigenə görə xərçəng hüceyrələrini tanıyıb və faqositoz vasitəsilə onları məhv ediblər. Bundan əlavə, modifikasiya olunmuş makrofaqlar şiş nekrozu faktorunu (TNF) ifraz edərək, hədəf antigeni daşımayan qonşu xərçəng hüceyrələrini belə zədələyiblər.
Müəlliflər qeyd edirlər ki, ağciyər, süd vəzi xərçəngi və melanomalı xəstələrin təxminən 30 faizində beyin metastazları yaranır və orta sağ qalma müddəti bir ildən az olaraq qalır. Əksər dərmanlar hematoensefalik baryerdən pis keçdiyi üçün, yeni yanaşma beyinin metastatik zədələnməsində daha effektiv immunoterapiyanın inkişafı üçün perspektivli bir platforma ola bilər.
Almaz Həsənli