Icma.az
close
up
RU
Beyin neçə yaşına qədər yeniyetməlik dövründə qalır?

Beyin neçə yaşına qədər yeniyetməlik dövründə qalır?

Medicina portalından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər yayır.


Alimlər insan beyninin gənclik mərhələsində qaldığı yaşı aşkar ediblər.

“Medicina” xəbər verir ki, Kembric Universitetinin neyroalimlərinin araşdırmasına görə, beynin həyat boyu beş fərqli inkişaf mərhələsindən keçdiyini və əsas mərhələlərin böyüdükcə, yetkinləşdikcə və yaşlandıqca ölçülə biləcəyini aşkar ediblər.

Tədqiqatçılar təcrübələrində diffuziya maqnit rezonans görüntüləməsindən (MRT) istifadə edərək təxminən 4000 insanın - körpədən 90 yaşa qədər insanın beynini araşdırıblar. Ən təəccüblü tapıntılardan biri, təxminən 9 yaşında başlayan yeniyetməliyin insanın 30 yaşlarının əvvəllərində başa çatması idi.

Alimlər beyin quruluşunu 12 fərqli ölçüdən istifadə edərək ölçüb o cümlədən neyron əlaqələrinin səmərəliliyi, onların ayrılma dərəcəsi və beynin mərkəzi mərkəzlərə nə dərəcədə bağlı olması və ya daha geniş əlaqələr şəbəkəsinə malik olması.

Kembric Universitetinin neyroinformatika üzrə tədqiqatçısı və tədqiqatın baş müəllifi professor Duncan Astle bildirib ki, "Beynin struktur inkişafının tədricən irəliləmə məsələsi deyil, bir neçə vacib dönüş nöqtəsindən biri olduğunu anlamaq, onun əlaqələrinin nə vaxt və necə zəiflədiyini müəyyən etməyə kömək edəcək".

Alimlər uyğunlaşma və yeni məlumatların əldə edilməsi zamanı beyin fəaliyyətinin partlayışlarına əsaslanaraq beynin həyatında beş əsas dövrü müəyyən ediblər.

Alimlərin fikrincə, insan beyni doğuşdan 9 yaşına qədər uşaqlıq mərhələsindədir. Yeniyetməlik 9 ildən 32 ilə qədər davam edir, yetkinlik isə 32 ildən 66 ilə qədər olan dövr, erkən qocalma 66 ildən 83 ilə qədər, gec qocalma isə 83 ildən sonra baş verir.

"Biz demirik ki, 30 yaşlarında insanlar yeniyetmələr kimi davranacaq və ya beyinləri yeniyetmələrin beyinlərinə bənzəyəcək. Biz dəyişiklik nümunəsindən danışırıq", - deyə tədqiqatın həmmüəllifi Alexa Mousley izah etdi. Tapıntılar, yeniyetməlik dövründə ən çox özünü göstərən ruhi pozğunluqlarla əlaqəli risk faktorlarını müəyyən etməyə kömək edə bilər.

Beynin daha yavaş qocalmasına nə kömək edir?

İspan və Argentina alimlərinin apardığı bir araşdırmaya görə, dil öyrənmək beyin qocalmasını yavaşlada bilər. Alimlər birdən çox dil bilən insanların "sağlam yaşlanma" əlamətləri göstərmə ehtimalının iki dəfədən çox olduğunu bildirirlər.

Aygün Musayeva


Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:151
embedMənbə:https://www.medicina.az
archiveBu xəbər 02 Dekabr 2025 15:04 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see290

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see285

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see248

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

15 Noyabr 2026 22:01see234

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see232

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see231

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see230

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

15 Noyabr 2026 21:02see229

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see221

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see219

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see215

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see212

Gündə 50 qramdan çox təmiz etanol içmək demensiya riskini 29 faiz artırır

15 Noyabr 2026 20:52see204

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see195

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see195

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see191

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see191

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see186

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see185

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see179
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri