Icma.az
close
up
RU
Beyin neçə yaşına qədər yeniyetməlik dövründə qalır?

Beyin neçə yaşına qədər yeniyetməlik dövründə qalır?

Medicina portalından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər yayır.


Alimlər insan beyninin gənclik mərhələsində qaldığı yaşı aşkar ediblər.

“Medicina” xəbər verir ki, Kembric Universitetinin neyroalimlərinin araşdırmasına görə, beynin həyat boyu beş fərqli inkişaf mərhələsindən keçdiyini və əsas mərhələlərin böyüdükcə, yetkinləşdikcə və yaşlandıqca ölçülə biləcəyini aşkar ediblər.

Tədqiqatçılar təcrübələrində diffuziya maqnit rezonans görüntüləməsindən (MRT) istifadə edərək təxminən 4000 insanın - körpədən 90 yaşa qədər insanın beynini araşdırıblar. Ən təəccüblü tapıntılardan biri, təxminən 9 yaşında başlayan yeniyetməliyin insanın 30 yaşlarının əvvəllərində başa çatması idi.

Alimlər beyin quruluşunu 12 fərqli ölçüdən istifadə edərək ölçüb o cümlədən neyron əlaqələrinin səmərəliliyi, onların ayrılma dərəcəsi və beynin mərkəzi mərkəzlərə nə dərəcədə bağlı olması və ya daha geniş əlaqələr şəbəkəsinə malik olması.

Kembric Universitetinin neyroinformatika üzrə tədqiqatçısı və tədqiqatın baş müəllifi professor Duncan Astle bildirib ki, "Beynin struktur inkişafının tədricən irəliləmə məsələsi deyil, bir neçə vacib dönüş nöqtəsindən biri olduğunu anlamaq, onun əlaqələrinin nə vaxt və necə zəiflədiyini müəyyən etməyə kömək edəcək".

Alimlər uyğunlaşma və yeni məlumatların əldə edilməsi zamanı beyin fəaliyyətinin partlayışlarına əsaslanaraq beynin həyatında beş əsas dövrü müəyyən ediblər.

Alimlərin fikrincə, insan beyni doğuşdan 9 yaşına qədər uşaqlıq mərhələsindədir. Yeniyetməlik 9 ildən 32 ilə qədər davam edir, yetkinlik isə 32 ildən 66 ilə qədər olan dövr, erkən qocalma 66 ildən 83 ilə qədər, gec qocalma isə 83 ildən sonra baş verir.

"Biz demirik ki, 30 yaşlarında insanlar yeniyetmələr kimi davranacaq və ya beyinləri yeniyetmələrin beyinlərinə bənzəyəcək. Biz dəyişiklik nümunəsindən danışırıq", - deyə tədqiqatın həmmüəllifi Alexa Mousley izah etdi. Tapıntılar, yeniyetməlik dövründə ən çox özünü göstərən ruhi pozğunluqlarla əlaqəli risk faktorlarını müəyyən etməyə kömək edə bilər.

Beynin daha yavaş qocalmasına nə kömək edir?

İspan və Argentina alimlərinin apardığı bir araşdırmaya görə, dil öyrənmək beyin qocalmasını yavaşlada bilər. Alimlər birdən çox dil bilən insanların "sağlam yaşlanma" əlamətləri göstərmə ehtimalının iki dəfədən çox olduğunu bildirirlər.

Aygün Musayeva


Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:135
embedMənbə:https://www.medicina.az
archiveBu xəbər 02 Dekabr 2025 15:04 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see319

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see307

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see303

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see299

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see299

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see295

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see287

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see283

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see278

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see277

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see253

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see252

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see246

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see245

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see244

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see239

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see233

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see232

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see230

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see228
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri