Icma.az
close
up
RU
Beyin neçə yaşına qədər yeniyetməlik dövründə qalır?

Beyin neçə yaşına qədər yeniyetməlik dövründə qalır?

Medicina portalından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər yayır.


Alimlər insan beyninin gənclik mərhələsində qaldığı yaşı aşkar ediblər.

“Medicina” xəbər verir ki, Kembric Universitetinin neyroalimlərinin araşdırmasına görə, beynin həyat boyu beş fərqli inkişaf mərhələsindən keçdiyini və əsas mərhələlərin böyüdükcə, yetkinləşdikcə və yaşlandıqca ölçülə biləcəyini aşkar ediblər.

Tədqiqatçılar təcrübələrində diffuziya maqnit rezonans görüntüləməsindən (MRT) istifadə edərək təxminən 4000 insanın - körpədən 90 yaşa qədər insanın beynini araşdırıblar. Ən təəccüblü tapıntılardan biri, təxminən 9 yaşında başlayan yeniyetməliyin insanın 30 yaşlarının əvvəllərində başa çatması idi.

Alimlər beyin quruluşunu 12 fərqli ölçüdən istifadə edərək ölçüb o cümlədən neyron əlaqələrinin səmərəliliyi, onların ayrılma dərəcəsi və beynin mərkəzi mərkəzlərə nə dərəcədə bağlı olması və ya daha geniş əlaqələr şəbəkəsinə malik olması.

Kembric Universitetinin neyroinformatika üzrə tədqiqatçısı və tədqiqatın baş müəllifi professor Duncan Astle bildirib ki, "Beynin struktur inkişafının tədricən irəliləmə məsələsi deyil, bir neçə vacib dönüş nöqtəsindən biri olduğunu anlamaq, onun əlaqələrinin nə vaxt və necə zəiflədiyini müəyyən etməyə kömək edəcək".

Alimlər uyğunlaşma və yeni məlumatların əldə edilməsi zamanı beyin fəaliyyətinin partlayışlarına əsaslanaraq beynin həyatında beş əsas dövrü müəyyən ediblər.

Alimlərin fikrincə, insan beyni doğuşdan 9 yaşına qədər uşaqlıq mərhələsindədir. Yeniyetməlik 9 ildən 32 ilə qədər davam edir, yetkinlik isə 32 ildən 66 ilə qədər olan dövr, erkən qocalma 66 ildən 83 ilə qədər, gec qocalma isə 83 ildən sonra baş verir.

"Biz demirik ki, 30 yaşlarında insanlar yeniyetmələr kimi davranacaq və ya beyinləri yeniyetmələrin beyinlərinə bənzəyəcək. Biz dəyişiklik nümunəsindən danışırıq", - deyə tədqiqatın həmmüəllifi Alexa Mousley izah etdi. Tapıntılar, yeniyetməlik dövründə ən çox özünü göstərən ruhi pozğunluqlarla əlaqəli risk faktorlarını müəyyən etməyə kömək edə bilər.

Beynin daha yavaş qocalmasına nə kömək edir?

İspan və Argentina alimlərinin apardığı bir araşdırmaya görə, dil öyrənmək beyin qocalmasını yavaşlada bilər. Alimlər birdən çox dil bilən insanların "sağlam yaşlanma" əlamətləri göstərmə ehtimalının iki dəfədən çox olduğunu bildirirlər.

Aygün Musayeva


Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:169
embedMənbə:https://www.medicina.az
archiveBu xəbər 02 Dekabr 2025 15:04 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see393

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see369

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see310

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see289

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see285

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see278

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see267

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see260

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see259

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see246

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see233

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see230

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see227

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see225

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see225

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see222

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see218

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see213

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see213

“PAŞA Sığorta”nın yeni mobil tətbiqi istifadəyə verilib

18 Noyabr 2026 12:12see204
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri