Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

Bir qərar, milyardlıq itki: Əhalinin alıcılıq qabiliyyəti zəifləyə bilər

Bir qərar, milyardlıq itki: Əhalinin alıcılıq qabiliyyəti zəifləyə bilər

Icma.az bildirir, Bakivaxti portalına istinadən.

Hörmüz boğazı üzərində İranın təsir imkanları qlobal enerji bazarının sabitliyi baxımından mühüm rol oynayır.

Bu strateji dəhlizdən təzyiq aləti kimi istifadə qısa müddətdə müəyyən siyasi və iqtisadi üstünlüklər yarada bilsə də, belə bir siyasətin uzunmüddətli perspektivdə İranın öz iqtisadi maraqları ilə nə dərəcədə uzlaşdığı sual doğurur.

Mövzuyla bağlı Bakıvaxtı.az-a danışan iqtisadçı ekspert Rəşad Həsənov bildirib ki, Hörmüz boğazı həm qlobal iqtisadiyyat, həm də İran iqtisadiyyatı üçün ciddi əhəmiyyətə malik əsas dəhlizlərdən biri hesab olunur. Məsələyə İran aspektindən yanaşdıqda isə təsirləri iki əsas ssenari üzrə nəzərdən keçirmək daha məqsədəuyğundur:

“Birinci ssenaridə İran Hörmüz boğazını bağlayır, lakin müəyyən tərəfdaşlara və öz şirkətlərinə bu marşrutdan istifadə imkanı yaradır. Bu halda İran iqtisadiyyatı üçün təsirlər tamamilə neqativ olmayacaq. Qlobal enerji bazarında qiymətlərin artması nəticəsində mal və xidmətlərin bahalaşması, o cümlədən İranın idxal etdiyi məhsulların qiymətinin yüksəlməsi qaçılmazdır. Bununla yanaşı, neftin bahalaşması İranın ixrac gəlirlərini artıraraq yaranan təzyiqləri qismən neytrallaşdırmaq üçün əlavə maliyyə imkanları yarada bilər”.

İqtisadçının sözlərinə görə, dövlət sosial siyasət və digər mexanizmlər vasitəsilə artan xərcləri qismən və ya tam kompensasiya edə bilər. Bu təsirlərin gücü isə prosesin qısamüddətli və ya uzunmüddətli olmasından asılı olaraq dəyişəcək:

“İkinci ssenaridə isə İran Hörmüz boğazını bağlayır və buna cavab olaraq ABŞ və onun müttəfiqləri də boğazı blokadaya alır. Bu vəziyyətdə İran özü də bu dəhlizdən istifadə edə bilmir. Nəzərə almaq lazımdır ki, İran gündə təxminən 1,5 milyon barel nefti məhz bu marşrut vasitəsilə ixrac edir ki, bu da cari qiymətlərlə gündəlik təxminən 140-150 milyon dollar, aylıq isə 4,2–4,5 milyard dollar həcmində gəlir deməkdir. Bu gəlirin itirilməsi İran üçün ciddi iqtisadi zərbə olacaq. Alternativ marşrutlar vasitəsilə müəyyən kompensasiya mümkün olsa da, itkilərin əhəmiyyətli hissəsini əvəz etmək çətin olacaq”.

Rəşad Həsənov: Milli valyutanın məzənnəsi daha da dəyərsizləşə bilər

R.Həsənov bildirib ki, belə bir vəziyyətdə İranın daxili iqtisadiyyatında bir sıra mənfi nəticələr ortaya çıxa bilər. Milli valyutanın məzənnəsi daha da dəyərsizləşə bilər, məzənnənin sabitləşdirilməsi imkanları məhdudlaşar:

“Xarici ticarət tərəfdaşları ilə hesablaşmalar üçün mövcud valyuta ehtiyatları azalacaq, bu da ölkənin alıcılıq qabiliyyətini, xüsusilə də hərbi xərclərin yüksək olduğu şəraitdə, ciddi şəkildə zəiflədəcək. Eyni zamanda, neft hasilatının davamlılığında yarana biləcək problemlər fonunda iqtisadi resessiyanın dərinləşməsi və işsizlik risklərinin artması ehtimalı yüksələcək”.

Müsahibimiz vurğulayıb ki, nəticə etibarilə, Hörmüz boğazının İran üçün də bloklanması çoxşaxəli mənfi təsirlərə səbəb ola bilər. Bu proses qlobal səviyyədə qiymət artımını sürətləndirəcək, İranın idxal xərclərini artıracaq, tədiyə balansını pisləşdirəcək və inflyasiyanı sürətləndirəcək. Bunun nəticəsində əhalinin alıcılıq qabiliyyəti ciddi şəkildə zəifləyə bilər:

“Yekunda qeyd etmək lazımdır ki, bütün bu təsirlər hadisələrin hansı ssenari üzrə inkişaf etməsindən və prosesin nə qədər davam etməsindən birbaşa asılıdır. Mövcud şəraitdə isə qeyri-müəyyənlik yüksək olaraq qalır və bu səbəbdən təsirlərin dəqiq proqnozlaşdırılması kifayət qədər çətindir”.

Zeynəb Rzayeva

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:154
embedMənbə:https://bakivaxti.az
archiveBu xəbər 21 Aprel 2026 14:57 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see365

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see319

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see304

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see284

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see283

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see279

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see279

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see274

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see257

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see252

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see249

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see244

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see241

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see238

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

16 Noyabr 2026 18:22see235

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see234

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see227

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see221

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see206

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see192
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri