BMT: Azərbaycanda çoxölçülü yoxsulluq 0,2 faizə enib

Azərbaycanda çoxölçülü yoxsulluq səviyyəsi olduqca aşağı göstəriciyə düşüb.

Modern.az xəbər verir ki, bu, BMT İnkişaf Proqramı (UNDP) və Oksford Yoxsulluq və İnsan İnkişafı Təşəbbüsünün hazırladığı 2025-ci il Qlobal Çoxölçülü Yoxsulluq İndeksində əksini tapıb.

Hesabata əsasən, Azərbaycanda əhalinin 0,2 faizi, yəni təxminən 18 min nəfər çoxölçülü yoxsulluq şəraitində yaşayır. Daha dəqiq hesablamada göstərici 0,18 faiz təşkil edir.

Azərbaycanda ağır çoxölçülü yoxsulluq göstəricisi isə 0,0 faiz səviyyəsində göstərilib. Eyni zamanda əhalinin 1,4 faizi – təxminən 145 min nəfər çoxölçülü yoxsulluq riski altında olan kateqoriyaya daxil edilib.

Azərbaycanın Çoxölçülü Yoxsulluq İndeksi (MPI) 0,001 təşkil edib.

Müqayisə üçün, Avropa və Mərkəzi Asiya regionunda çoxölçülü yoxsulluğun orta səviyyəsi 1,5 faiz, ağır çoxölçülü yoxsulluq isə 0,1 faizdir. Bu baxımdan Azərbaycanın göstəricisi regional orta göstəricidən əhəmiyyətli dərəcədə aşağıdır.

Hesabatda Azərbaycan üzrə hesablamalar 2023-cü ildə keçirilmiş Çoxgöstəricili Klaster Sorğusunun (MICS) nəticələrinə əsaslanır.

Maraqlıdır ki, əvvəlki dövrlə müqayisədə Azərbaycanda çoxölçülü yoxsulluq əhəmiyyətli dərəcədə azalıb. UNDP-nin müqayisəli məlumatlarında 2006-cı ildə ölkədə çoxölçülü yoxsulluğun əhalinin 4,16 faizini, yəni həmin dövrün hesablaması ilə 362 min nəfəri əhatə etdiyi göstərilir. 2023-cü il məlumatında isə bu göstərici 0,18 faizə və 18 min nəfərə düşüb.

Beləliklə, müqayisə olunan dövrdə çoxölçülü yoxsulluğun əhatə etdiyi əhalinin payı təxminən 23 dəfə azalıb.

Qeyd edək ki, çoxölçülü yoxsulluq yalnız insanın gəliri ilə ölçülmür. Qlobal MPI sağlamlıq, təhsil və yaşayış səviyyəsi üzrə eyni vaxtda üzləşilən məhrumiyyətləri nəzərə alır. Bir şəxs ölçülən məhrumiyyətlərin ən azı üçdəbirinə məruz qalırsa, çoxölçülü yoxsul hesab edilir.

2025-ci il Qlobal Çoxölçülü Yoxsulluq İndeksi 109 inkişaf etməkdə olan ölkəni əhatə edir. Hesabata görə, bu ölkələrdə ümumilikdə 6,3 milyard insan yaşayır və onların təxminən 1,1 milyardı çoxölçülü yoxsulluq şəraitindədir.

UNDP ölkələri MPI göstəricisinə görə rəsmi sıralamadığını da xüsusi qeyd edir. Bunun səbəbi ölkələr üzrə istifadə olunan sorğuların müxtəlif illərə aid olmasıdır. Buna görə Azərbaycanı konkret “dünyada filan yerdədir” formasında təqdim etməkdənsə, çoxölçülü yoxsulluğun ən aşağı göstəricilərindən birinə malik ölkələrdən biri kimi göstərmək daha dəqiqdir.