Bu kişilər pensiyasını həyat yoldaşları ilə bölməyə məcbur qalacaq?

Həyat yoldaşını işləməyə qoymayan kişinin əməkhaqqının bir hissənin qadının pensiya fonduna yığılması məsələsi qanuniləşdirilə bilər.

Belə bir fikri Milli Məclisin deputatı Mübariz Qurbanlı səsləndirib. O bildirib ki, bəzən kişilər ailə qurandan sonra qadına işləməyə icazə vermirlər. O, bunun qadınların pensiya məsələsinə təsir göstərə biləcəyini deyib: “Belə hallarda kişinin əməkhaqqından qadının da pensiya fonduna yığıla bilər. Məsələni qanuniləşdirmək olar. Buna kimsə etiraz etməməlidir, çünki qadını çalışmağa kişi qoymayıb”. Bu fikir insanlar tərəfindən birmənalı qarşılanmayıb.

News24.az bildirir ki, TNS mövzu ilə bağlı Sosial Tədqiqatlar Mərkəzinin icraçı direktoru, hüquqşünas Sahib Məmmədovun fikirlərini öyrənib.

O, belə bir prosesin mümkünsüz olduğunu bildirib: “Belə bir şey mümkün deyil. Bunu uzun müddət Milli Məclisin üzvü olan, mərkəzi icra hakimiyyətinə rəhbərlik etmiş şəxs bilməlidir. Kim müəyyən edəcək ki, qadını işləməyə kişi qoymayıb, yoxsa qadın özü iqtisadi qeyri-fəal şəxs olub, yəni evdar qadın kimi qalmaq istəyib. Bu məsələdə məcburiyyətin olduğu necə müəyyən ediləcək. Bunun kriteriyası nədir?”.

Sahib Məmmədov qanunvericilkdə olan məsələlərdən də bəhs edib: “Əgər kişi vəfat edərsə, onun pensiyasını həyat yoldaşı ala bilər. Əksinə də ola bilər. Belə ki, qadının pensiyası kişidən daha yüksək olduğu halda, əgər qadın vəfat edibsə, həyat yoldaşı öz pensiyasından imtina etməklə qadının pensiyasını ala bilər. Bu, qanunvericilikdə əks olunub. Amma Mübariz Qurbanlının təklifini qanunvericiliyə gətirmək olmaz. Bu fikir konstitutsiyaya da zidd fikirdir”.

Məsələ ilə bağlı Sahib Məmmədov sosial şəbəkə hesabında da fikirlərini bölüşüb. O bildirib ki, rəsmi statsitikaya görə, Azərbaycanda əmək qabiliyyəti yaşında olan iqtisadi qeyri-fəal əhali ümumi işləyənlərin 23%-ni təşkil edir. Bunların da çoxu qadınlardır: “ İndi Dövlət Sosial Müdafiə Fondu (DSMF) hansı kriteriya ilə müəyyən edəcək ki, qadın əri icazə vermədiyi üçün işləyə bilməyib? Burda bir yol qalır. Gərək qadın məhkəmə qaydasında idda qaldırsın ki, əri onu işləməyə qoymur.

Deyək ki, qadın məhkəmə yolu ilə sübut etdi ki, onu işləməyə əri qoymayıb. Bu halda kişinin yığım kapitalı iki hissəyə bölünəcək və 90% halda hər ikisində yığım kapitalı əmək pensiyası yaşına çatana qədər minimum həddə çatmayacaq. Çünki məbləğ bu ildən artıq 46080 manata çatıb. Bu halda əgər sığorta stajı da 25 ildən az olacaqsa, hər ikisi əmək pensiyası hüququndan məhrum olacaqlar. Onsuz da əmək pensiyası yığıma əsaslanır. Onu iki yerə böləndə nəticədə eyni məbləğ alınır və evə gələn pensiya istənilən hada eyni məbləğdə olur. Bu halda onun ikiyə bölünməsinin mənası nədir? Yığım kapitalı bölünürsə, bu halda sığorta stajı da bölünməlidir. Bu necə baş verə bilər? Bu hal olsa, 95% halda heç biri əmək pensiyası ala bilməyəcək”.