Icma.az
close
up
RU
Menu

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Dabaq qorxusu: Ət yeməyənlər vacib vitaminləri haradan ala bilər? Mütəxəssisdən AÇIQLAMA

Dabaq qorxusu: Ət yeməyənlər vacib vitaminləri haradan ala bilər? Mütəxəssisdən AÇIQLAMA

Icma.az, Redaktor.az portalına istinadən məlumat yayır.

Son günlər dabaq xəstəliyinin yayılması səbəbindən bir çox insan ehtiyat məqsədilə ət və ət məhsullarının qəbulunu azaldıb. Lakin mütəxəssislər xəbərdarlıq edirlər ki, ət rasiondan çıxarıldıqda, orqanizmin ehtiyac duyduğu vacib vitamin və minerallar, xüsusilə də B12 vitamini, dəmir və zülal çatışmazlığı yarana bilər.

Bəs bu maddələri ətsiz necə əldə etmək mümkündür?

Mövzu ilə bağlı Redaktor.az-a danışan Qida təhlükəsizliyi Hərəkatının rəhbəri, Sağlam qidalanma mütəxəssisi Məhsəti Hüseynova bildirdi ki, dabaq xəstəliyi mövsümi xarakter daşıyır və illərdir müəyyən dövrlərdə daha geniş şəkildə yayılır. Onun sözlərinə görə, bu, ilk növbədə kənd təsərrüfatına, sahibkarlara və təbii ki, heyvanlara zərər vurur:

"Xəstə heyvanlarda xəstəlik sürətlə yayıldığı üçün onlardan süd alma və ya ət kimi məhsullardan istifadə çox vaxt mümkün olmur. Belə hallarda, heyvan ətləri və mənşəyi bəlli olmayan məhsullar satışa çıxarılarsa, sanitariya-gigiyena qaydalarına əməl edilməzsə, bu, insan sağlamlığı üçün təhlükəli ola bilər.

Ət zülal mənşəli məhsuldur, yüksək risk qrupuna daxildir və soyuq qida zəncirində daşınmalıdır. Ətin satışı, hazırlanması, saxlanması və bişirilməsi zamanı sanitariya-gigiyena qaydalarına əməl edilməklə yanaşı, temperatur rejiminə də diqqət olunmalıdır. Bu qaydalara əməl edilərsə, heç bir problem yaranmaz. Əsas məsələ ondadır ki, ət mütləq mənşəyi bəlli olan yerdən alınmalı, keyfiyyətinə və baytar nəzarətindən keçməsinə dair arayış olmalıdır. Dövlət nəzarətindən keçən yerlərdən ət almaq, xüsusilə xəstəliyin yayılma dövründə, ən vacib məsələlərdəndir".

Mütəxəssis bildirdi ki, insan orqanizmi genetik olaraq, xüsusilə bizim bölgədə, ət yeməyə meyillidirsə və ya B12, dəmir, mioqlabin kimi faydalı elementləri əsasən ətdən alırsa, bu maddələr orqanizm tərəfindən daha asan mənimsənilir və daha faydalıdır:

"Lakin ətdən imtina olunursa, balanslı qida rasionuna diqqət edilməlidir. B12 vitamini ilə zəngin heyvan mənşəli məhsullar rasiondan çıxarılarsa, qoz, fındıq, badam kimi çərəzlər gündəlik qidalanmaya daxil edilməlidir. Bununla yanaşı, zülal mənşəli paxlalılardan, mərcimək, noxud, lobya, qarabaşaq və s. istifadə vacibdir. Bu məhsullarla birlikdə C vitamini tərkibli tərəvəzlər də qəbul edilməlidir. Çünki dəmir kimi faydalı elementlər C vitamini ilə birlikdə qəbul edildikdə, orqanizm tərəfindən daha yaxşı mənimsənilir. Əgər bu cür qidalanma təmin edilməzsə, uzun müddət sonra vitamin və mineral çatışmazlığından qaynaqlanan xəstəliklər yarana bilər. Bu da bəzən müalicəsi çətin və ya geri dönməz problemlərə gətirib çıxara bilər. Əgər bu balans saxlanmırsa, xüsusilə B12 vitamini əlavə qida əlavəsi kimi qəbul edilməlidir. Çünki B12 ətdə olduğu qədər digər qidalarda mövcud deyil".

Məhsəti Hüseynovanın sözlərinə görə, digər bir məqam isə odur ki, dabaq xəstəliyinin bu şəkildə davam etməsi mümkün deyil.

"Uzun illərin təcrübəsi göstərir ki, bəzi xəstəliklər müəyyən dövrlərdə, əsasən yaz və payız aylarında sürətlə yayılır, sonra isə aradan qalxır. Bu hal heyvandarlığın tam sıradan çıxmasına səbəb olmur. Lakin iqtisadi baxımdan proses uzunmüddətli olarsa, bu, yerli sahibkarlara, fermerlərə və kənd təsərrüfatı ilə məşğul olan insanlara ciddi ziyan vura bilər. Bu səbəbdən qanunvericilik çərçivəsində tədbirlər görülür. Xəstəliyin yayıldığı ərazilərdə bazarların bağlanması, ət kəsim məntəqələrinə nəzarətin gücləndirilməsi və digər yoxlamalar həyata keçirilir. Hazırda satışda xaricdən gətirilən ətlər mövcuddur. Onların əsas hissəsi Monqolustandan, Braziliyadan, Hindistandan, Qazaxıstandan və Pakistandan gətirilir. Bu zaman da bəzi risklər yaranır. Əgər daşıma zamanı soyuq qida zəncirinə riayət edilməzsə və ya nəqliyyat vasitələrində temperatur rejimi pozularsa, ətin tərkibində mikrobioloji çirklənmə baş verə bilər. Bu da insan sağlamlığı üçün təhlükə yaradar. Bu səbəbdən satışa çıxarılan bütün ətlər mütləq şəkildə yoxlanılmalıdır. Xaricdən gətirilən ətlərin üzərində mənşə ölkəsi, kəsim və istehsal tarixi, son istifadə müddəti və müvafiq sertifikatlar olmalıdır. Baytar nəzarətindən keçməsi və laborator müayinələrdən çıxması da zəruridir", - deyə mütəxəssis qeyd etdi.

Nuriyyə NATİQQIZI

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:134
embedMənbə:https://redaktor.az
archiveBu xəbər 04 Noyabr 2025 17:58 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see268

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see268

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see250

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see247

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see241

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see232

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see229

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see223

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see223

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see222

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see217

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see215

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see212

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see211

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see209

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see197

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

16 Noyabr 2026 18:22see193

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see190

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see187

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see186
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri