Dollar niyə yaşıl rəngdədir?

Müəllif:Mehin Qasımova,Banco.az

İlk Amerika əskinasları yaşıl deyil, ağ-qara olub. Lakin bu rəngin seçilməsi, sadəcə estetik və ya təsadüfi bir qərar deyildir.

Banco.az xəbər verir ki, ilk Amerika əskinasları, 19-cu əsrin ortalarında, tamamilə ağ-qara idi. Bu günün müasir əskinaslarından çox fərqli olan bu pulların ağ-qara olması, həm texnologiya, həm də saxtakarlıqla mübarizə məqsədilə qəbul edilmiş bir qərarın nəticəsi idi.

İlk əskinaslar 1860-cı illərdə Amerika Birləşmiş Ştatları Xəzinədarlıq Departamenti tərəfindən buraxılmağa başlanıb. O dövrün texnologiyasına görə fotoşəkillər yalnız ağ-qara şəkildə çəkilə bilirdi. Bu isə saxtakarlığı asanlaşdırırdı. Həmin dövrün saxtakarlıq təcrübələri çox geniş yayılmışdı, çünki saxtakarlar əskinasların şəklini çəkə bilər və sonra onun surətini rahatlıqla çap edə bilərdilər. Bunun qarşısını almaq və əskinasların təhlükəsizliyini artırmaq məqsədilə ABŞ Xəzinədarlıq Departamenti, əskinasların bir tərəfini yaşıl rəngdə çap etməyə qərar verdi.

Niyə Yaşıl Rəng?

Yaşıl rəngin seçilməsinin bir neçə mümkün səbəbi var. Birinci səbəb olaraq, tarixçilər yaşıl boyanın o dövr üçün digər rənglərdən daha ucuz və daha əlçatan olduğunu qeyd edirlər. İkinci bir səbəb isə, yaşıl rəngin zamanla solmaması və uzun müddət dözüm göstərməsidir. Bu, kağız pulların uzunmüddətli istifadəsini təmin edərək onların qorunmasını artırırdı. Əskinasların kəsilməsi və rənginin qorunması, həmçinin saxtakarlıqla mübarizədə mühüm rol oynayırdı.

Bundan əlavə, o dövrün əskinas dizaynında bəzi qeyri-adi rənglər də mövcud idi. 1929-cu ilə qədər olan dövr ərzində, bəzi əskinaslarda narıncı və qırmızı rənglərdən də istifadə olunurdu. Lakin 1929-cu ildən sonra, ABŞ-da əskinasların dizaynı standartlaşdırılmağa başlandı və yaşıl rəng, əskinasların əsas rəngi oldu. Bu dövrün sonlarına doğru, yaşıl rəngin daha da geniş yayılması və istifadə edilməsi, onun saxtakarlığa qarşı ən təsirli tədbirlərdən biri olduğunu göstərdi.

Zamanla, əskinaslar daha kompleks dizaynlarla təchiz olunmağa başlandı. 20-ci əsrin ortalarından etibarən, kağız pulların dizaynında mavi, çəhrayı, qırmızı və digər təhlükəsizlik xüsusiyyətləri əlavə edilməyə başladı. Bu yeni təhlükəsizlik tədbirləri, saxtakarlığı daha da çətinləşdirərək, pulların daha etibarlı və qorunan olmasına kömək edir. Müasir əskinaslarda xüsusi su nişanları, mikro çap və holografik elementlər kimi xüsusiyyətlər mövcuddur ki, bunlar həm vizual olaraq diqqət çəkici, həm də saxtakarlığa qarşı çox təsirli bir qorunma təmin edir.

Amerika əskinaslarının yaşıl rənginin tarixi, həm də ölkənin pul sisteminin və təhlükəsizlik tədbirlərinin inkişafını göstərən vacib bir nümunədir. Əskinasların əvvəlcə sadə ağ-qara və sonra yaşıl rəngdə olması, dövrün texnologiyası və saxtakarlıqla mübarizə üsullarına uyğun olaraq həyata keçirilmiş bir qərar idi. Zaman keçdikcə isə, Amerika Birləşmiş Ştatları əskinaslarının dizaynı daha da inkişaf edərək, müxtəlif rənglər və təhlükəsizlik xüsusiyyətləri ilə zənginləşdi. Bu, sadəcə estetik bir dəyişiklik deyil, həm də iqtisadi və təhlükəsizlik baxımından mühüm bir addım idi.