Dünyada inflyasiya azalır, amma risklər qalmaqdadır

Bu ilin ötən dövründə bəzi ölkələrdə qiymət təzyiqlərinin qalmasına baxmayaraq qlobal inflyasiyaya qarşı mübarizədə əhəmiyyətli yaxşılaşma müşahidə olunub. Regional münaqişələrin gərginləşməsi, Çində iqtisadi artımın zəifləməsi və qlobal ticarətdə proteksionist meyillərin artması fonunda qlobal inflyasiyanın azalması əhəmiyyətli bir dönüş nöqtəsi olub. Qlobal inflyasiyanın azalmasının əsas amilləri ölkələrə görə fərqlənib.

Modern.az xəbər verir ki, BVF-nin oktyabr ayında dərc etdiyi Qlobal İqtisadi İcmalda inflyasiyanın azalmasının əsas hərəkətverici qüvvəsi olaraq mərkəzi bankların sərt pul siyasəti, təchizat zəncirindəki fasilələrin azalması və əmək bazarlarında tarazlığın bərpa olunması göstərilir. Bu tədbirlər inflyasiya təzyiqlərinin azalmasına səbəb olmuşdur. Bununla belə qiymət sabitliyi ilə bağlı risklər hələ də qalmaqdadır. Qiymətlər əmtəələr üzrə sabitləşmiş, xidmət sektoru üzrə isə yüksəlmişdir. Xidmət sektorundakı inflyasiya pandemiyadan əvvəlki səviyyədən iki dəfə çox olmuşdur.

ABŞ-da illik inflyasiya səviyyəsi ardıcıl altı aydır, azalaraq 2024-cü ilin sentyabrında 2,4 faizə çatıb. Bu, 2021-ci ilin fevralından (1,7%) etibarən ən aşağı göstəricidir.

Avrozonada illik inflyasiya Avropa Mərkəzi Bankının 2 faizlik hədəfindən aşağı düşməklə 2024-cü ilin sentyabrında 1,8 faizə enmişdir. Bu son 3 ilin ən aşağı  göstəricisidir.  

Çində isə illik inflyasiya göstəricisi 2024-cü ilin iyun ayından etibarən ən aşağı səviyyəyə düşərək sentyabrda 0,4 faizə çatıb. Bu ölkədə ötən ilin sonlarında (IV rübdə) və cari ilin yanvarında deflyasiya müşahidə olunsa da son 8 ayda inflyasiya aşağı səviyyədə qalmışdır.

Azərbaycanın ticarət tərəfdaşlarında da inflyasiyanın azalması müşahidə edilib. Rusiyada illik inflyasiya səviyyəsi avqustdakı son 18 ayın ən yüksək həddi olan 9,1 faizdən sentyabrda 8,6 faziə enmişdir. Bu, 2023-cü ilin dekabrından ilk enişdir. Qiymət artımı xidmətlər üzrə 11,6 faiz, ərzaq malları üzrə isə 9,1 faiz olub. Qeyri-ərzaq malları üzrə illik inflyasiya isə 5,6 faizə enib

Ticarət tərəfdaşlarımızdan olan Türkiyədə illik inflyasiya 2,59 faiz bəndi azalaraq sentyabr ayında 49,4 faizə yüksəlsə də , ötən ay 47 faizə enib. Sentyabr ayında ərzaq və alkoqolsuz içkilər üzrə illik inflyasiya 1,16 faiz bəndi azalaraq 43,7 faziə, illik xidmət inflyasiyası isə 4,91 faiz bəndi azalaraq 72,9 faizə düşüb.

Gürcüstanda sentyabr ayında illik inflyasiya əvvəlki aylarla müqayisədə yenidən azalaraq 0,6 faiz olub.  Bu, əsasən yerli istehsal məhsullarının qiymət azalması və idxal inflyasiyasının enməsi hesabına baş verib.