Icma.az
close
up
RU
“Dur və get: İsraildə iflicə qarşı dərman hazırlanır“ “Detaly“ nəşri

“Dur və get: İsraildə iflicə qarşı dərman hazırlanır“ “Detaly“ nəşri

Moderator.az portalından verilən məlumata əsasən, Icma.az bildirir.

"Eksperimental müalicə iflic xəstələrə həyat verə bilər..."

Təl-Əviv Universitetinin professoru Tal Dvirin startapı İsraildə iflic xəstələrinin seçilməsi üçün icazə alıb. Səhiyyə Nazirliyi eksperimental müalicə üçün 8 xroniki onurğa beyni travmalı xəstəni təsdiqləyib. Məqsəd: insanların yenidən hərəkət qabiliyyətini bərpa etməkdir.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "detaly.co" nəşri yazıb.

Siçanlardan insana: ilk nəticələr ümidvericidir

Eksperimentlərdə siçanların arxa ayaqları tamamilə hərəkətsiz olub. Müalicədən sonra isə dörd ayaqla sərbəst hərəkət edib, arxa ayaqların gücü ön ayaqlardan geri qalmayıb.

Əvvəlki təcrübələr göstərir ki, professor Dvirin metodikası ilə hazırlanmış transplantatı alan heyvanların 80 faizi normal gəzmə qabiliyyətini bərpa edir. Nəticələr 2022-ci ildə "Advanced Science" jurnalında yayımlanıb. İnsanlarda isə nəticələrin görünməsi hələ iki il gözlənilir.

Kimlər seçiləcək?

İsrail Səhiyyə Nazirliyi "məhrum edilmiş xəstələr üçün empatik tətbiq"i təsdiqləyib, yəni hələ qeydə alınmamış dərmanla ciddi xəstələr müalicə olunacaq. 8 seçilmiş xəstə 2026-cı ilin ikinci yarısında müəyyən ediləcək.

İlk xəbərlər yayılandan sonra isə şirkətə iflic xəstələr və yaxınlarından yüzlərlə müraciət gəlib. "Seçimi tibb əməkdaşlarımız həyata keçirir. Əvvəlcə 1-1,5 il əvvəl travma almış gənc xəstələr müalicə olunacaq", - bunu startap meneceri və "Matricelf" şirkətinin direktoru Gil Hakim deyib.

Transplantat necə hazırlanır?

Hər xəstədən əvvəlcə 20 ml qan götürülür və induksiya olunmuş pluripotent kök hüceyrələrə çevrilir. Bu texnologiya 2012-ci ildə Nobel mükafatı alıb. Sonra xəstənin bədənindən "piylik" adlanan xüsusi yağ toxuması götürülür - bu, gələcək onurğa beyni toxumasının böyüməsi üçün təbii inkubator rolunu oynayır. 

Yağ toxuması həm də limfa hüceyrələri və mikro-mühit hüceyrələri ilə zəngindir. Onlardan hazırlanmış "mikro-konstruktorlar" 1 mm diametrində, balıq yumurtasına bənzəyən kiçik toplar şəklində olur. Cərrah sərt onurğa qişasını açır, zədələnmiş toxumaları çıxarır və bu "topları" boşluğa yerləşdirir. Sonra toxumalar özləri böyüyür və bərpa prosesi başlayır.

Təhlükəsizlik və uzunmüddətli müşahidə

FDA standartlarına uyğun olaraq, eksperiment iştirakçıları 1,5 il müşahidə olunacaq. Gil Hakim isə deyir ki, ilk xəstələr 15 il boyunca izlənəcək, beləliklə ən uzaq nəticələr belə öyrəniləcək. Siçanlar üzərində aparılan testlərdə 80 faiz bərpa olub, qalan 20 faiz isə daha yavaş inkişaf edib. Bu, insanlarda da bənzər şəkildə müşahidə olunacaq.

Texnologiyanın üstünlükləri

İsrailin metodikası digər hüceyrə terapiyalarından fərqlənir - transplantat tamamilə şəxsi hüceyrələrdən hazırlanır, buna görə də orqanizm tərəfindən rədd edilmə riski minimumdur.

Rəqiblər həm bioloqlar, həm də texnoloji şirkətlərdir. Məsələn, Elon Maskın layihəsi iflic xəstələr üçün elektron neyrointerfeys hazırlayır. Lakin Dvirin texnologiyası həm daha ucuz, həm də effektivdir.

Hazırda bir transplantatın qiyməti təxminən 1 milyon dollar olsa da, avtomatlaşdırma və miqyaslandırma ilə bu xeyli azalacaq. Gil Hakim vurğulayır ki, paralitik xəstəyə həyat boyunca 5-6 milyon dollar xərclənir. PLX-R18 texnologiyası isə problemi birdəfəlik həll edə bilər.

Gələcək perspektivlər

İsrail yaxın gələcəkdə istehsalı ölkəyə gətirəcək, beləliklə xərclər yarıbayarı azalacaq. Dünyadakı xəstələrdən qan və yağ toxuması götürüləcək, altı ay sonra isə hazır transplantatlar İsraildən göndəriləcək.

Bu texnologiya yalnız iflicin müalicəsi ilə məhdudlaşmır. Dvirin metodikası gələcəkdə böyrək, bağırsaq və digər orqan funksiyalarının bərpası üçün də istifadə oluna bilər.

İsrail artıq bu sahədə dünya mərkəzinə çevrilməyə hazırdır - burada xəstələr üçün eksperimental transplantatlar hazırlanacaq, yeni texnologiyalar sınanacaq və paralitik insanların həyatı tamamilə dəyişəcək.

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:144
embedMənbə:https://moderator.az
archiveBu xəbər 04 Oktyabr 2025 23:57 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see289

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see278

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see275

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see270

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see270

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see261

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see256

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see252

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see248

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see246

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see232

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see227

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see226

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see226

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see223

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see220

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see215

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see214

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see208

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see207
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri