Icma.az
close
up
RU
Ən uzun müddət taxtda qaldı, ilk evlənən sultan oldu, tələyə düşüb oğlunu öldürdü Süleymanın “Möhtəşəm yüz ili” VİDEO

Ən uzun müddət taxtda qaldı, ilk evlənən sultan oldu, tələyə düşüb oğlunu öldürdü Süleymanın “Möhtəşəm yüz ili” VİDEO

Olke.az saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

I Süleyman adı ilə tanınan Qanuni Sultan Osmanlı İmperiyasının onuncu və ən uzun müddət taxtda qalan hökmdarı olub. O, ömrü boyu bacarıqlı bir hərbi sərkərdə, ədalətli idarəçi və ilahi bir missiyaya sahib hökmdar kimi qəbul edilib. Onun hakimiyyəti Macarıstandan İrana, Krımdan Şimali Afrikaya və Hind okeanına qədər geniş bir ərazini əhatə edirdi. Katolik Habsburqlar və Səfəvilərlə amansız rəqabətlərə girən Sultan Süleyman, çoxdilli və çoxdinli imperiyasına sülh və rifah vəd edən bir lider olub.

Osmanlı Sultanı Yavuz Səlimin oğlu, Krım xanı Məngli Gərayın qızı Ayşə Hafsə Sultanın övladı olan Süleyman 1494-cü ildə Trabzonda dünyaya gəlib. Uşaqlıqdan yaxşı təhsil alan Süleyman ərəb və fars dillərinə mükəmməl şəkildə bələd idi. "Muhibbi", "Məftuni" və "Acizi" təxəllüsləri ilə şeirlər yazan sultanın 2779 qəzəli günümüzə qədər gəlib çatıb.

Taxta çıxışı və hərbi fəthlər

Süleyman 1520-ci ilin payızında atasının vəfatından sonra Osmanlı taxtına çıxdı. Onun taxta çıxışına etiraz edə biləcək nə bir qardaşı, nə əmisi, nə də əmisioğlu olduğuna görə, hakimiyyətə gəlişi ilk baxışda asan görünürdü. Lakin bununla yanaşı, onun qarşısında mütləq həll edilməli olan mühüm çatışmazlıqlar da var idi. İdarəçi elitanın geniş təbəqələri onu tanımırdı, döyüş meydanında heç bir orduya komandanlıq etməmişdi və saray çevrəsində ona sadiq olan xüsusi bir dəstə də yox idi.

Süleymanın dövründə Osmanlı imperiyası tarixinin ən qüdrətli zirvəsinə çatdı. 46 il davam edən səltənəti ilə o, Osmanlı taxtında ən uzun müddət qalan sultandır. 

Onun fəth marşı 1521-ci ildə Belqradın alınması ilə başlayaraq Rodos, Mohaç, Bağdad, Təbriz, Boğdan, Preveze, Macarıstan, Esterqon, Trablusqarp və Səfəvi torpaqlarının bir hissəsi ilə davam edib, nəhayət Zigetvar qalasının fəthi ilə tamamlanıb. Atası Yavuz Səlimin miras qoyduğu torpaqları Avropa, Asiya və Afrikadakı yeni ərazilərlə təxminən 2,5 dəfə genişləndirmişdi.

Sultan Süleyman Osmanlı tarixində ən parlaq hərbi və siyasi uğurlara imza atmış hökmdarlardan biri olsa da, onun hər səfəri zəfərlə başa çatmayıb. Bəzi hərbi yürüşləri ya tam nəticə verməyib, ya da uzunmüddətli siyasi sabitlik yaratmayıb. 

Səfərdəki uğursuzluqlar və ailə daxilindəki münaqişələr nəticəsində 1536-cı il martın 15-də yaxın dostu Parqalı İbrahim Paşanı qəflətən sarayda edam etdirdi.

Şahzadə Mustafanın edamı 

Qanuni Süleymanın həyatında mühüm dönüş nöqtələrindən biri böyük oğlu Mustafanın edam edilməsi oldu. Hürrəm Sultan və onun kürəkəni Rüstəm Paşanın qurduğu siyasi plan nəticəsində Süleymanın Mustafaya olan inamı sarsıldı. Nəhayət, 4 oktyabr 1553-cü ildə, Konya Ereğlisindəki çadıra atasının hüzuruna çıxmaq üçün daxil olan Mustafa, içəridə gözləyən 7 lal-kar cəllad tərəfindən boğularaq edam edildi. Bu faciəli hadisə təkcə bir şahzadənin ölümü deyil, həm də Osmanlı tarixində dərin iz buraxan siyasi bir dönüş nöqtəsi idi. 

Sultan Süleymanın zaman keçdikcə bundan çox üzüldüyü və peşman olduğu istər Osmanlı, istərsə də Qərb mənbələrində açıq şəkildə ifadə edilir.

Sultan Süleymanın həyat yoldaşı Hürrəm Sultana olan dərin sevgisi, illər boyunca saysız-hesabsız film, serial və romanlara ilham mənbəyi olub. Hürrəm Sultan yalnız padşahın sevimli qadını və nikahlı arvadı deyil, həm də Osmanlı tarixində mühüm rola sahib bir şəxsiyyət kimi yadda qalıb. Həm də Osmanlı padşahı ilə rəsmi nikaha girən ilk qadın olaraq tarixə düşüb. Süleyman və Hürrəmin 6 övladı olub, onlardan 2-si erkən yaşda dünyasını dəyişib.

Sultan Süleyman 72 yaşında Macarıstana növbəti səfəri zamanı Zigetvar qalasının zəbt olunması ərəfəsində gecə qəflətən çadırında vəfat edib. Bəzi mənbələrdə Sultanın infarkt keçirdiyi qeyd olunub. Onun dizenteriyadan ölməsi haqqında məlumatlar da var. Onun ölümü 48 gün müddətində ordudan gizli saxlanılıb.

Həmidə İbrahimova

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:172
embedMənbə:https://olke.az
archiveBu xəbər 05 May 2025 11:00 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see378

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see371

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see361

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see361

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see359

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see341

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see340

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see323

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see321

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see318

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see306

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see303

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see299

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see290

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see271

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see269

Qazax şəhərində beşinci İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib FOTO

20 Noyabr 2026 21:35see255

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see220

Sabunçu rayonunda YAP ın yaradılmasının 34 illiyi münasibətilə ağacəkmə aksiyası keçirilib

20 Noyabr 2026 21:11see220

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see208
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri