Icma.az
close
up
RU
Frilans işləməyin müsbət və mənfi cəhətləri nədir? MÜNASİBƏT BİLDİRİLDİ

Frilans işləməyin müsbət və mənfi cəhətləri nədir? MÜNASİBƏT BİLDİRİLDİ

Icma.az, Sia Az saytından verilən məlumata əsaslanaraq xəbər yayır.

"Frilans fəaliyyəti – yaxud da özünəməşğulluq, müasir əmək bazarının çevik və dinamik formalarından biridir". Bu sözləri SİA-ya açıqlamasında “Vətəndaşların Əmək Hüquqlarını Müdafiə Liqası”nın İcraiyyə Komitəsinin sədri Sahib Məmmədov deyib.

Sahib Məmmədov sözlərinə belə davam edib: "Bu modeldə şəxs müəyyən ixtisas və bacarıqlara əsaslanaraq öz təşəbbüsü ilə gəlir əldə edir, lakin ənənəvi mənada işəgötürənlə əmək müqaviləsi bağlamır.

İki əsas fəaliyyət modeli:

1. Rəsmi özünəməşğulluq – Şəxsin vergi orqanlarında qeydiyyata düşməsi, fəaliyyət növünü bəyan etməsi və qazancına uyğun olaraq:

• vergi ödənişləri,

• məcburi dövlət sosial sığorta haqları ödəməsidir.

Bu halda, şəxs rəsmi sahibkar sayılır və qanunla müəyyən olunmuş sosial müdafiə mexanizmlərindən (əmək pensiyası, sosial müavinət və s.) faydalana bilər.

2. Qeyri-rəsmi (kölgə) özünəməşğulluq – Bu halda, şəxs heç bir qeydiyyat keçmədən, vergi ödəmədən, sığorta ayırmaları etmədən fəaliyyət göstərir. Belə şəxslər kölgə iqtisadiyyatının iştirakçıları sayılır.

Problemin mənfi tərəfləri:

Frilans şəxslər, xüsusilə qeyri-rəsmi fəaliyyət göstərdikdə:

• Sosial sığorta stajı yığılmır,

• Pensiya kapitalı formalaşmır,

• Gələcəkdə yaşa, əlilliyə və ya ailə başçısını itirməyə görə əmək pensiyası hüququndan məhrum olurlar.

Əvəzində, muzdla işləyən və əmək müqaviləsi olan şəxslər bu sosial təminatları avtomatik əldə edirlər.

Çıxış yolları və tövsiyələr:

• Frilans və ya fərdi sahibkarlıq fəaliyyəti göstərən şəxslər, qanunvericiliklə müəyyən olunmuş şəkildə vergi orqanlarında qeydiyyatdan keçməli və öz fəaliyyətlərini rəsmi əsaslarla həyata keçirməlidirlər.

• Özünəməşğul şəxslər mikro, kiçik və ya orta sahibkarlıq subyekti kimi tanınıb, qanuni iqtisadiyyata inteqrasiya olunmalıdırlar.

• Dövlət dəstək mexanizmləri və maarifləndirici tədbirlərlə bu sahədə kölgə iqtisadiyyatının payı azaldılmalı, şəffaflıq artırılmalıdır.

Frilans fəaliyyəti müasir dövrdə geniş yayılmış əmək növüdür və bu modelin azadlıq və gəlir imkanları baxımından üstünlükləri olsa da, qanuni əsaslarla həyata keçirilmədiyi təqdirdə ciddi sosial-iqtisadi risklər doğura bilər. Buna görə də, şəxslər rəsmi uçota durmalı, gəlirlərinə uyğun vergi və sığorta ödənişlərini həyata keçirməli, kölgə iqtisadiyyatından kənarda fəaliyyət göstərməlidirlər".

Ayşən Vəli

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:169
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 29 May 2025 14:39 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see392

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see370

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see357

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see323

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see297

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see278

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see270

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see266

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see263

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see258

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see241

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see240

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see240

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see234

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see230

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see228

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see210

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see208

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see206

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see204
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri