Gənc ölümlərin sirri: İnfarkt sandı, qrip çıxdı

“Ürək də qripə yoluxarmı?”, deyə təəccüb edəcəksiz. Yoluxurmuş. 19 yaşlı gənc məhz bu xəstəliyə tutulub. Universitetin birinci kursunda təhsil alan Arın Kıraç sağlam həyat tərzi keçirən, siqaret çəkməyən və daim idmanla məşğul olmasına baxmayaraq, bir gecə sinəsində çox şiddətli bir ağrı hiss edib. Bu ağrı onu yuxudan oyatmaqla yanaşı, ölüm qorxusu da yaşadıb. Müayinə olunduqda həkimdən eşitdikləri isə onu heyrətə gətirib.

“Sherg.az” “Milliyet.com.tr”yə istinadən bildirir ki, testlər ürəyin əzələ fermentlərinin yüksək olduğunu göstərib. Arın 4 gün xəstəxanada qalıb. Bu müddət ərzində ürəyin ultrasəs müayinəsi, elektrokardioqrafiya və MRT aparılıb. Və ona “ürək qripi” diaqnozu qoyulub. Arın xəstəliyini eşidəndə çox təəccüblənib: “Məndən “ürək qripi nədir?” deyə soruşurlar. Normalda həftədə 3-4 dəfə qapalı futbol matçlarına gedən biri idim. Bu xəstəlikdən sonra çox zəhmət tələb edən idman növü olduğu üçün onu tərk etməli oldum. Həkimim dedi ki, "bu xəstəlik sənə yenə gələcək, gələndə panikaya düşmə. Yenə bizə gəl, lazımi analizləri edəcəyik". "Müalicə zamanı həkimim soruşdu ki, "bu yaxınlarda qrip olmusan?" Dedim, bir həftə əvvəl qrip olmuşam. Deməli, bu xəstəliyə ağır qrip və ya koronavirus kimi xəstəlik səbəb ola bilər". Tənəffüs yolu infeksiyasından sağalanların ürək qripinə tutula biləcəyini ifadə edən professor Adnan Kaya, "viral infeksiyadan sonra orqanizm virusla mübarizə aparır, immunitet sistemi həddindən artıq reaksiya verir və ürək əzələsinə zərər verə bilər. Bu proses bəzən yüngül simptomlarla keçər, bəzi hallarda isə ürək ritmini pozacaq qədər ciddi ola bilər, boğaz ağrısı kimi ümumi xəstəlikləri olanlar. Zəiflik, nəfəs darlığı və halsızlıq bir müddət sonra ürək döyüntüsü, sinə ağrısı və ürək döyüntüsü kimi əlamətlərlə xəstəxanaya müraciət edə bilər. "Ürək qripi”, ümumiyyətlə, tibdə "kardit" olaraq adlandırılır və ürəyin müxtəlif hissələrinin iltihabına aiddir. Bu, döş qəfəsində ağrı, nəfəs darlığı, zəiflik, yorğunluq, ürək döyüntüsü və ya nizamsız ürək döyüntüsü, məşqlə artan narahatlıq, qızdırma (xüsusilə də infeksiya ilə əlaqədardırsa) kimi simptomları göstərə bilər" – deyib. Gənc ölümlərin böyük bir hissəsinin infarkt olduğu düşünülür. Ancaq bunların bir qisminin də ürək qripindən qaynaqlandığını deyən A.Kaya məlumatı paylaşaraq, "Xüsusən gənc yaşda baş verən ani ölümlərin bəziləri bilinən əsas ürək xəstəliyi olmadan "ürək qripi" və ya miokardit ola bilər. Miokardit ürək əzələsinin iltihabıdır və bəzən də ani ölümlə nəticələnə bilər. İnfarkt (sinə ağrısı, ölüm) kimi kənardan baxıldığında, yarılma edilmədiyi təqdirdə fərq edilmir, xüsusilə gənc idmançılarda ani çökmə kimi hallar viral infeksiyadan sonra inkişaf edən ürək qripi ilə əlaqədardır.” Dünya miqyasında aparılan araşdırmalara görə, miokardit ildə təxminən 100 min insandan 1-i təsir edir. Bəs, bu xəstəlik kişilərə daha çox təsir edir? A.Kaya sualı belə cavablandırıb: "Covid-19 pandemiyasından sonra bəzi bölgələrdə miokardit hallarında artım var. Miokardit hadisələrinin xüsusilə kişilərdə, xüsusən də mRNA əsaslı Covid-19 peyvəndlərinin tətbiq olunduğu gənc yaş qruplarında artdığını göstərən bəzi məlumatlar var, lakin bu vaksinlərin qısa müddətdə tətbiq olunduğu və qısa müddət ərzində müalicə edilə bilən hallar var". A.Kaya xəstəliyin daha çox viral infeksiyalar səbəbiylə meydana gəldiyi üçün infeksiyalardan qorunmağın, immun sistemini gücləndirməyin və ümumi sağlamlıq tədbirlərinin görülməsinin çox vacib olduğunu vurğulayıb.