Icma.az
close
up
RU
Menu

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Geofiziklər Türkiyədə yer qabığının unikal davranışını aşkar ediblər

Geofiziklər Türkiyədə yer qabığının unikal davranışını aşkar ediblər

Sia Az portalından əldə olunan məlumata əsasən, Icma.az xəbər verir.

...Tədqiqat təkcə Yerdəki geoloji prosesləri anlamaq üçün deyil, həm də Günəş sistemindəki Mars və Venera kimi digər planetləri öyrənmək üçün də fundamental əhəmiyyət kəsb edir.

SİA-nın məlumatına görə, Kanada və türk alimləri Türkiyənin Orta Anadolu yaylasının altında unikal geoloji hadisə qeydə alıblar.

Aspirant Julia Andersenin rəhbərlik etdiyi Toronto Universitetinin tədqiqatçıları mantiya litosferinin sıx hissələrinin astenosferə endiyi litosferin “damcılması” adlı qeyri-adi prosesi aşkar ediblər.

Peyk məlumatlarının təhlili yer qabığının çökməsinin baş verdiyi Konya hövzəsi bölgəsində xarakterik dairəvi anomaliya aşkar etdi.

Əlavə geofiziki tədqiqatlar yuxarı mantiyada və qalınlaşmış qabıqda seysmik anomaliyanın mövcudluğunu təsdiqlədi, bu da materialın yüksək sıxlığını göstərir və litosferin "damlama" prosesini təsdiqləyir.

Bu geoloji proses bölgənin relyefinə əhəmiyyətli dərəcədə təsir göstərir: Konya hövzəsi dərinləşərkən ətraf ərazilər yüksəlir. Son 10 milyon il ərzində Orta Anadolu Yaylası bu fenomenə görə təxminən bir kilometr yüksəlmişdir.

Nəzəriyyəni təsdiqləmək üçün elm adamları yer qabığının və mantiyanın xüsusiyyətlərini təqlid edən materiallardan istifadə edərək "damlama" prosesini yenidən yaradaraq laboratoriya təcrübələri apardılar.

50 saat davam edən təcrübə zamanı ilkin və ikinci dərəcəli “damcı” əmələ gəlməsi müşahidə olunub ki, bu da qabığın enməsinə və çökəkliyin yaranmasına səbəb olub.

Tədqiqatın həmmüəllifi, professor Russell Pisklyvetz kəşfin əhəmiyyətini vurğulayır, çünki bu, genişmiqyaslı tektonik proseslər arasında əlaqəni nümayiş etdirir.

...Nature Communications jurnalı qeyd edir ki, oxşar hadisələr digər yüksək dağlıq yaylalarda, o cümlədən Tibet və Altiplano-Puna bölgəsində də tapılıb və bu prosesin universallığını təsdiqləyir.

Əli Babayev

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:187
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 16 Mart 2025 04:00 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see268

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see268

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see250

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see247

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see241

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see232

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see229

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see223

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see223

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see222

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see217

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see215

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see212

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see211

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see209

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see197

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

16 Noyabr 2026 18:22see193

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see190

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see187

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see186
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri