Hər qadının bilməli olduğu 5 vacib addım

Bir çox qadın xərçəng müayinələrini 40-lı yaşların problemi kimi görür; halbuki reallıq tam fərqlidir. Dəri xərçəngindən uşaqlıq boynu xərçənginə qədər bir çox riskin əsası gənclik illərində qoyulur. “Xərçəng məndən uzaqdır” düşüncəsi, gənclik enerjisinin yaratdığı ən böyük yanılmalardan biridir. Halbuki 20-li yaşlar xərçəng hüceyrələrinə qarşı ən təsirli müdafiə xəttinin qurula biləcəyi ən dəyərli dövrdür. Cəmi bir neçə dəqiqənizi alacaq bir müayinə və ya sadə bir peyvənd görüşü, həyatınızın qalan hissəsini kökündən dəyişə bilər.

Ölkə.az hər qadının mütləq bilməli olduğu 5 əsas xərçəngdən qorunma üsulunu təqdim edir:

1. HPV PEYVƏNDİNİ LAQEYDLİKLƏ YANAŞMAYIN

Uşaqlıq boynu xərçənglərinin yüzdə 90-dan çoxu HPV virusu ilə əlaqəlidir. 20-li yaşlar bu virusa qarşı immunitet qazanmaq üçün ən kritik dövrlərdən biridir. Əgər daha əvvəl etdirməmisinizsə, həkiminizlə məsləhətləşərək HPV peyvənd təqviminə başlamaq, gələcəkdə uşaqlıq boynu xərçəngi riskini ciddi şəkildə azaldacaq.

2. GÜNƏŞ KREMİNİ “YAŞAM TƏRZİ”NƏ ÇEVİRİN

Dəri xərçəngi (xüsusilə melanom) gənc qadınlar arasında ən çox rast gəlinən xərçəng növlərindən biridir. Günəşdən qoruyucu vasitəni yalnız çimərlikdə deyil, şəhər həyatında da hər səhər rutininizə çevirin. Bundan əlavə, solaryum kimi süni UV mənbələrindən tamamilə uzaq durmaq, 20-li yaşlarda edə biləcəyiniz ən yaxşı investisiyalardan biridir.

3. ÖZ BƏDƏNİNİZİ TANIYIN (ƏLLƏ MÜAYİNƏ)

Döş xərçəngi riski yaş artdıqca yüksəlsə də, 20-li yaşlar öz bədən xəritənizi tanımaq üçün ən uyğun zamandır. Ayda bir dəfə edəcəyiniz öz-özünə döş müayinəsi, döş toxumanızın normal vəziyyətini tanımağınıza kömək edir. Beləliklə, yarana biləcək ən kiçik dəyişiklikləri (kütlə, sərtlik, rəng dəyişikliyi) erkən mərhələdə fərq edə bilərsiniz.

4. EMAL OLUNMUŞ QİDALARI VƏ ŞƏKƏRİ MƏHDUDLAŞDIRIN

Xərçəng hüceyrələri xroniki iltihabı və yüksək şəkəri “sevir”. 20-li yaşların sürətli metabolizmasına güvənib paketlənmiş qidalara yönəlmək əvəzinə, antioksidantlarla zəngin meyvə-tərəvəz, tam taxıllar və sağlam yağlara əsaslanan qidalanma rejimi qurun. Unutmayın ki, piylənmə bir çox xərçəng növü üçün birbaşa risk faktorudur.

5. ALKOQOL VƏ TÜTÜN MƏHSULLARINDAN UZAQ DURUN

Siqaretin ağciyər xərçəngi ilə əlaqəsi geniş şəkildə bilinir; lakin alkoqolun da xüsusilə döş, qida borusu və qaraciyər xərçəngi riskini artırdığı elmi olaraq sübut olunub. Bu maddələrdən nə qədər tez və nə qədər uzaq dursanız, DNT zədələnməsini bir o qədər aşağı səviyyədə saxlamış olarsınız.

Əgər ailənizdə erkən mərhələdə xərçəng xəstəliyi varsa (xüsusilə ananız, xalanız və ya bacınız kimi yaxın ailə üzvlərinizdə), bu 5 məqama əlavə olaraq genetik məsləhətləşməni də nəzərdən keçirə bilərsiniz.

Həmidə İbrahimova