Həyat 3,5 4,3 milyard il əvvəl BELƏ YARANIB

Cənub-Qərb Tədqiqat İnstitutunun (SwRI) alimləri erkən Yer kürəsinə böyük asteroidlərin təsirinin həyatın mənşəyi üçün ideal şərait yarada biləcəyini irəli sürən yeni bir model təqdim ediblər. 

“Cebheinfo.az” xəbər verir ki, tədqiqat “AGU Advances” jurnalında dərc edilib.

Hidrotermal sistemlər  isti, minerallaşmış suyun dövr etdiyi Yer qabığındakı çat şəbəkələridir. Onlar   uzun müddətdir ilk üzvi molekulların və ibtidai həyat formalarının yaranması üçün ən çox ehtimal olunan yerlərdən biri hesab edilirdi.

Tədqiqatın müəllifləri kompüter modelləşdirməsindən istifadə edərək göstərdilər ki, böyük bir asteroidin təsirinin güclü hidrotermal aktivliyə səbəb ola bilər.

Onların hesablamalarına görə, tək bir belə təsir, geyzerləri və isti bulaqları olan Yer kürəsindəki ən böyük geotermal sistem olan Yellowstone Milli Parkının hazırkı aktivliyindən təxminən 100 dəfə çox proseslərə səbəb olardı.

Modelləşdirmə göstərib ki, təxminən 4,3 milyard il əvvəl Yer qabığının yuxarı səkkiz kilometri güclü şəkildə çatlayıb. Bu vəziyyət təxminən 3,5 milyard il əvvələ, yəni planetimizdə həyatın ən qədim etibarlı dəlillərini özündə əks etdirən dövrə qədər davam edib.

Asteroidlərin təsirləri ənənəvi olaraq dinozavrlarda olduğu kimi kütləvi məhv olmalarla əlaqələndirilir. Lakin Yer tarixinin ən erkən mərhələlərində alimlər eyni kosmik təsirlərin yaradıcı rol oynaya biləcəyinə və həyatın yaranması üçün əlverişli kimyəvi mühit yarada biləcəyinə inanırlar.

Beləliklə, SwRI alimləri yeni bir fərziyyə irəli sürüblər: Yerin erkən dövrünə böyük asteroidlərin təsirləri ilk üzvi molekulların əmələ gələ biləcəyi genişmiqyaslı hidrotermal sistemləri tətikləyə bilir. 

Modelləşdirmə göstərib ki, tək bir belə təsir müasir Yellowstone-dakından 100 dəfə çox aktivlik yaradır. Bu, həyatın təxminən 3,5–4,3 milyard il əvvəl necə yarana biləcəyini izah edir. 

Xəzər
“Cebheinfo.az”
 

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin