İldırım vurmaları buna görə artıbmış? Kosmosdan gələn müəmmalı TƏHLÜKƏ

Sirli kosmos hissəcikləri Yerdə ildırım çaxmalarına səbəb olur.

 Los-Alamos Milli Laboratoriyasının tədqiqatçıları kosmik şüaların ildırım çaxmasında əsas rol oynadığını aşkar ediblər.

Tədqiqatın nəticəsi "JGR Atmospheres" jurnalında dərc olunub.

Unikal 3D radiotezlik siqnalının xəritələşdirilməsi texnologiyasından istifadə edən elm adamları ildırımın sürətli müsbət boşalma ilə başladığını, bunu gözlənilməz və daha sürətli mənfi bir boşalmanın müşayiət etdiyini qeyd ediblər.

İldırım adətən buludlarda müsbət və mənfi yüklərin ayrılması səbəbindən baş verir. Bununla belə, alimlər aşkar ediblər ki, boşalmalar təkcə fırtınanın elektrik sahəsini izləmir, gözlənilməz sahələrə də yayılır. Bu, tədqiqatçıları ildırımın yaranmasında başqa amilin də iştirak etdiyinə inanmağa vadar edib.

Bu amilin kosmik şüalar - kosmosdan Yer atmosferinə daxil olan yüksək enerjili hissəciklər olduğu ortaya çıxıb. Onlar havanı daha da ionlaşdıran və boşalmalar üçün yollar yaradan elektronlar ilə pozitronlar yaradırlar.

Bu hissəciklər Yerin maqnit sahəsinin və fırtınanın elektrik sahəsinin təsiri altında müxtəlif istiqamətlərdə hərəkət edir ki, bu da elektrik boşalmalarının qeyri-adi oriyentasiyasını izah edir.

Tədqiqat Los-Alamosda hazırlanmış ən son BIMAP-3D sistemindən istifadə etməklə aparılıb. O, 3D ildırım xəritələrini yaratmağa və buludların içərisində elektrik boşalmasının istiqamətini təyin etməyə imkan verir.

Qeyd edilir ki, bu kəşf təkcə ildırım haqqında anlayışımızı inkişaf etdirmir, həm də təhlükəsizliklə bağlı tədbirlərin alınmasında rol oynaya bilər.