İlon Mask Marsın fəthini daha vacib məqsəd naminə təxirə saldı

"SpaceX” bu il üçün planlaşdırılan Mars missiyasını təxirə salaraq diqqətini Ayda enişə yönəldib.

Qaynarinfo "The Wall Street Journal”a istinadən xəbər verir ki, vəziyyətlə tanış olan mənbələrin sözlərinə görə, şirkət investorları məlumatlandıraraq ilk növbədə Aya uçuşu, Marsa isə daha sonra getməyi planlaşdırdığını bildirib. Digər bir mənbə isə "SpaceX”in 2027-ci ilin martında Ay səthinə pilotsuz eniş planlaşdırdığını qeyd edib.

Bir neçə il əvvəl NASA "SpaceX”i özünün "Starship” kosmik gəmisinin Ay yaxınlığında agentliyin kosmik aparatı ilə görüş, ekipajın endirilməsi və amerikalı astronavtların Ay səthinə çatdırılması üçün uyğunlaşdırılması məqsədilə cəlb etmişdi.

Lakin ötən il İlon Mask Ayı "yayındırıcı amil” adlandırmış və "SpaceX”in "birbaşa Marsa” yönəldiyini bəyan etmişdi.

Daha əvvəl "SpaceX” 2026-cı ilin sonlarında Yer və Mars arasındakı məsafənin azaldığı dövrdən yararlanmaq üçün beş "Starship” aparatını Marsa göndərməyi planlaşdırdığını açıqlamışdı.

Eyni zamanda, yanvarda dərc olunan müsahibəsində Mask bu il Marsa çatma perspektivlərini aşağı qiymətləndirib. "Biz bunu edə bilərdik, amma bu, çox az ehtimal olunandır və müəyyən mənada diqqəti yayındırardı”, deyə o bildirib.

Nəşr vurğulayır ki, şirkətin 2027-ci ilin martına qədər Ayda eniş qrafikinə əməl etməsi çətin olacaq. Bunun üçün "SpaceX”in "Starship”i tez-tez buraxması və aparatın orbitdə yanacaqla doldurulması imkanını nümayiş etdirməsi tələb olunur.

Keçən il NASA nümayəndələri "SpaceX”ə təzyiq göstərərək Ay missiyasına prioritet verməyə çağırmışdılar. Oktyabr ayında o vaxt NASA-ya rəhbərlik edən nəqliyyat naziri Şon Daffi "SpaceX”in geri qaldığını bildirmiş və astronavtları Aya çatdıra biləcək aparatın hazırlanması üçün daha çox rəqabət istədiyini söyləmişdi.

Ceff Bezosun "Blue Origin” şirkəti isə Ay yarışında "SpaceX”i qabaqlamağa çalışaraq öz sadələşdirilmiş Ay eniş sistemini təklif edir. Yanvarda "Blue Origin” suborbital turizm sahəsindəki fəaliyyətini dayandıraraq Ay layihələrinə fokuslanacağını açıqlayıb.

NASA yaxın vaxtlarda "Artemis II” missiyası çərçivəsində astronavtları Aya yaxın uçuşa göndərməyi planlaşdırır. Bu missiya "SpaceX” və ya "Blue Origin”in iştirakı ilə 2028-ci ildə mümkün Ay enişi üçün zəmin yaradacaq.

Marsın fəthi ilə bağlı planlar

Mask daha əvvəl bildirmişdi ki, "SpaceX” Yer və Marsın növbəti orbital uyğunlaşmasına təsadüf edən 2026-cı ilin sonlarında pilotsuz kosmik aparatı Marsa göndərməyi planlaşdırır. Əgər bu pilotsuz missiyalar uğurlu olarsa, Mask 26 ay sonra – təxminən 2028-ci ilin dekabrında və ya 2029-cu ilin yanvarında astronavtları Marsa göndərmək niyyətindədir.

Onun sözlərinə görə, Qırmızı planetdə özünü təmin edən koloniyanın yaranması isə təxminən 30 il çəkə bilər.

Bu arada NASA dörd nəfəri tarixi Ay missiyasına aparacaq kosmik gəmini yığmağa başlayıb. On gün davam edəcək "Artemis II” missiyasının 6 fevralda start götürməsi planlaşdırılır.

Bununla yanaşı, agentliyin 30 aprelədək alternativ tarixləri də mövcuddur.

Aydın