İranda böyük problem: İslam Respublikası qonşu ölkələrdən su alacaq

İran İslam Respublikasında uzun illərdir davam edən quraqlıq ölkənin su ehtiyatlarının ciddi şəkildə azalmasına səbəb olub və hökuməti radikal həll yolları axtarmağa məcbur edib.

Reyting.az xəbər verir ki, İranın energetika naziri Abbas Əliabadi su təchizatındakı ciddi çatışmazlığa görə qonşu ölkələrdən su ala biləcəklərini bildirib.

Xarici su təchizatına açıq olduğunu elan edən Türkiyə, İrana su verə biləcək potensial namizədlərdən biri kimi göstərilir. Lakin Türkiyə Meteorologiya Xidmətinin məlumatlarına görə, son bir ildə Türkiyənin İranla həmsərhəd əyalətlərində orta və şiddətli quraqlıq hökm sürür. Bundan başqa, ölkənin bir çox bölgəsi də kifayət qədər yağıntı olmadığından quraqlıqla üzləşir.

Türkiyədən başqa, İran ətrafındakı vəziyyət də ürəkaçan deyil. İraq, Əfqanıstan və Pakistan da daxil olmaqla, regionun böyük hissəsi şiddətli quraqlıqla mübarizə aparır.

İran Meteorologiya Xidməti 2025-ci ilin payızını son 60 ilin ən quraq mövsümü kimi xarakterizə edir. Yağıntıların azalması xüsusilə paytaxt Tehran və ətraf ərazilərdə özünü göstərir - yağıntılar əvvəlki illə müqayisədə 40 faiz azalıb. Su ehtiyatları kritik səviyyəyə çatdığı üçün rəsmi qurumlar təxminən 10 milyon əhalisi olan Tehranda qismən evakuasiya məsələsini müzakirə etdiklərini bildirirlər.

İqlim dəyişikliyi quraqlığın əsas səbəblərindən biri kimi göstərilsə də, ekspertlər qüsurlu kənd təsərrüfatı siyasətinin böhranı daha da dərinləşdirdiyini qeyd edirlər. İranın su istehlakının 90 faizi kənd təsərrüfatına gedir, lakin hökumətin yüksək su tələbatı olan bitkilərə davamlı subsidiyaları ciddi tənqidlərə səbəb olur.

BMT eksperti Kaveh Madani “Forbes” jurnalında dərc olunan qiymətləndirməsində İrandakı vəziyyəti “su iflası” adlandırıb: “Bu, sadəcə su böhranı deyil; bu, təbiətin bərpa edə biləcəyindən daha çox su istehlak edən bir sistemin dağılmasıdır”.

N. ORUCOV