İsveçdə siqaret çəkənlərin sayı ilk dəfə 5% dən aşağı düşüb

İsveç dünyada gündəlik siqaret çəkənlərin payının 5%-dən aşağı düşdüyü ilk ölkə olub. İsveç Alkoqol və Narkotiklər üzrə İnformasiya Şurasının (CAN) hesabatına əsasən, 2025-ci ilin yekunlarına görə ölkə əhalisinin cəmi 3,7%-i hər gün siqaret çəkir.

Bizimyol.info xəbər verir ki, araşdırmanın nəticələrinə görə, gündəlik siqaret çəkmə halları (3,7%) artıq epizodik siqaret istifadəsi (3,4%) ilə demək olar ki, eyni səviyyəyə enib. Respondentlərin 30%-i əvvəllər siqaret çəkdiyini, lakin sonradan bu vərdişdən imtina etdiyini bildirib. 63% isə heç vaxt siqaret çəkmədiyini qeyd edib.

Hesabatda gender fərqlərinə də diqqət çəkilib. Siqaret istifadəsi kişilər arasında (8%) qadınlarla müqayisədə (6%) bir qədər daha geniş yayılıb. Bu fərq əsasən kişilər arasında epizodik siqaret çəkmənin daha çox olması ilə izah edilir.

Mütəxəssislər siqaret çəkənlərin sayındakı kəskin azalmanı ölkədə uzun illərdir məşhur olan “snus” adlı tütün məhsulu və 2014-cü ildən bazara daxil olan nikotin paketçələrinin yayılması ilə əlaqələndirirlər. CAN-ın məlumatına görə, 2012-ci ildən bəri müntəzəm siqaret çəkən qadınların payı 9,1%-dən 3,8%-ə, kişilərdə isə 8%-dən 3,5%-ə düşüb.

Eyni zamanda alternativ nikotin məhsullarının istifadəsi artıb. Əgər 2013-cü ildə İsveçdə böyüklərin 13%-i snus və ya nikotin paketçələrindən istifadə edirdisə, 2025-ci ildə bu göstərici artıq 18%-ə çatıb. Bu məhsullardan ən çox istifadə edənlər isə 18–29 yaş arası gənclərdir — onların 29%-i bu vasitələrdən yararlanır.

Hesabatda bu məhsullardan istifadə edənlərin seçimləri də təhlil olunub: istifadəçilərin 50%-i snusa, 44%-i nikotin paketçələrinə üstünlük verir, 6%-i isə hər iki məhsuldan istifadə edir. Qadınlar arasında nikotin paketçələri xüsusilə populyarlaşıb — qadın istifadəçilərin 74%-i məhz bu məhsulu seçir.

Ekspertlər qiymət və vergi siyasətinin də mühüm rol oynadığını vurğulayıblar. İsveçdə bir qutu siqaretin qiyməti 7–8 avro olduğu halda, nikotin paketçələri təxminən 4 avroya, snus isə 5 avroya satılır.

Bununla belə, mütəxəssislər alternativ nikotin məhsullarının da sağlamlıq üçün risk daşıdığını bildirirlər. Nikotin arterial təzyiqi artıra və damar sisteminə mənfi təsir göstərə bilər. Bundan başqa, hesabatda qeyd olunur ki, snus istifadəçilərində asılılıq səviyyəsi bəzən müntəzəm siqaret çəkənlərdən də yüksək olur.

CAN nümayəndələri hesab edir ki, siqaret çəkənlərin sayının azalması siqaret vergilərinin artırılması, reklam məhdudiyyətləri, tüstüsüz zonaların yaradılması və maarifləndirici kampaniyalar kimi kompleks tədbirlərin nəticəsidir.

Bizimyol.info