Kənd təsərrüfatında yeni çağırışlar

İndiki dövrdə dövlətlərin gücü təkcə sənaye və enerji imkanları ilə ölçülmür. Əhalinin ərzaq təminatı da enerji təhlükəsizliyi qədər strateji əhəmiyyət daşıyan məsələdir. Buna görə də aqrar sahənin inkişafı iqtisadi siyasətin vacib yönlərindən birinə çevrilib. Prezident İlham Əliyevin mayın 25-də kənd təsərrüfatı məsələlərinə həsr olunmuş müşavirədə səsləndirdiyi fikirlər də göstərir ki, qarşıdakı dövrdə əsas məqsəd, sadəcə, istehsalın artırılması deyil, aqrar sahədə keyfiyyətcə yeni inkişaf modelinin formalaşdırılmasıdır.

Ölkəmizdə kənd təsərrüfatının modernləşdirilməsi istiqamətində mühüm addımlar atılıb. Regionlarda yaradılan infrastruktur, su təsərrüfatının yenilənməsi, fermerlərə verilən dəstək mexanizmləri və texnoloji yeniliklər aqrar istehsalın həcminə müsbət təsir göstərib. Lakin qlobal bazarlarda müşahidə olunan dəyişikliklər artıq yeni yanaşmalar tələb edir. Ərzaq məhsullarına tələbatın artdığı, təchizat zəncirlərinin vaxtaşırı risklərlə üzləşdiyi bir dövrdə kənd təsərrüfatında dayanıqlılığın təmin olunması əsas prioritetə çevrilir. Torpaq məhsuldarlığının artırılması məsələsi xüsusi aktuallıq qazanır. Aqrar istehsalın genişlənməsi yeni növ məhsulların və fərqli tərkibli gübrələrin istehsalını zəruri edir.

Müşavirədə də qeyd olunduğu kimi, məhsuldarlığa kömək edən gübrə istehsalının artırılması təkcə kənd təsərrüfatı məsələsi deyil. Bu, həm də iqtisadi müstəqillik məsələsidir. Xarici bazarlarda qiymət dəyişiklikləri və logistika problemləri yerli fermerlərin fəaliyyətinə təsir göstərməməlidir. Daxili istehsal imkanlarının genişləndirilməsi ölkəyə həm qiymət sabitliyi qazandırır, həm də fermerlərin istehsal planlarını daha dəqiq qurmasına şərait yaradır. Nəticədə məhsulun maya dəyəri aşağı düşür, rəqabət qabiliyyəti artır və bazarda dayanıqlı inkişaf üçün zəmin formalaşır.

Aqrar sahədə texnoloji yenilənmə də vacib şərtdir. Bir vaxtlar günlərlə davam edən əkin və biçin prosesləri müasir texnikaların tətbiqi sayəsində indi bir neçə saatla ölçülür. Bu, həm də istehsal mədəniyyətinin yenilənməsidir. Müasir maşın və mexanizmlər torpağın daha səmərəli becərilməsini, məhsul itkilərinin azalmasını və resurslardan qənaətlə istifadə olunmasını şərtləndirir.

Ölkəmizin regionlarında texnika parkının yenilənməsi istiqamətində görülən işlər kənd təsərrüfatının simasını dəyişən amillərdən biri hesab edilə bilər. Fermerlərin güzəştli şərtlərlə texnika əldə etməsi istehsal imkanlarını genişləndirib və kənd təsərrüfatında məhsuldarlığın yüksəlməsinə təkan verib. Bu, eyni zamanda, kəndlə şəhər arasında iqtisadi fərqlərin azalmasına da təsir edir. Ölkə daxilində istehsal olunan texnikalar servis xidmətlərinin əlçatanlığını artırır, əlavə iş yerləri yaradır və sənaye sahələrinin inkişafına təkan verir. Eyni zamanda, bu yanaşma aqrar sektorun xarici bazarlardakı dalğalanmalardan daha az asılı olmasına imkan yaradır.

Dövlət başçımız sözügedən müşavirədə xüsusi vurğulayıb ki, kənd təsərrüfatı ənənəvi üsullarla deyil, elmə, texnologiyaya və müasir idarəetməyə əsaslanan model üzrə inkişaf etməlidir. Gübrə istehsalının genişləndirilməsi və texniki təminatın gücləndirilməsi bu modelin mühüm sütunlarını təşkil edir. Hər iki istiqamətdə həyata keçirilən tədbirlər gələcəkdə daha yüksək məhsuldarlıq, daha dayanıqlı istehsal və daha güclü ərzaq təhlükəsizliyi deməkdir. Azərbaycanın aqrar siyasətində formalaşan yeni yanaşma kənd təsərrüfatını, sadəcə, iqtisadi fəaliyyət sahəsi kimi deyil, milli inkişafın mühüm dayaqlarından biri kimi ön plana çıxarır.

Ə.ƏLİYEV
XQ