“Kommersant”: Ermənistan AİB dən çıxarılacaq

“Putin yenidən İrəvanı ölkənin Avropa İttifaqına qoşulmaq istəkləri fonunda xarici iqtisadi kursunu müəyyən etməyə çağırdı”

Rusiya Prezidenti Vladimir Putinlə Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyan arasında 1 sentyabrda Bişkekdə keçirilən söhbətə əsasən, Ermənistan nəticədə Avrasiya İqtisadi Birliyindən (AİB) çıxarılacaq.

AYNA.AZ xəbər verir ki, bu barədə "Kommersant"ın xüsusi müxbiri Andrey Kolesnikov yazıb.

Kolesnikov bildirib: "Nikol Paşinyan əsəbi idi. Əgər əsəbi olmasaydı, Vladimir Putinə yaxınlaşarkən pencəyinin düymələrini taxmağı unutmazdı və jurnalistlərin yanından keçdikdən sonra növbəti əl sıxmaq lazım gəldikdə kameraların qarşısında tələsik bunu etməzdi. Bir saniyə sonra isə oturarkən düyməni tutub bir daha nadinc pencəyinin düymələrini açmazdı. Vladimir Putin danışıqlar mövzularının yer aldığı kağız vərəqlərini gəzdirərək Rusiyanın strateji tərəfdaşlıq və müttəfiqlik prinsiplərinə əsaslanan dostluq, qarşılıqlı faydalı münasibətlərin inkişafını müdafiə etdiyini izah etdi".

Jurnalistin sözlərinə görə, iki lider arasındakı görüş iki tərəfin Ermənistanın Avrasiya İqtisadi Birliyində (AİB) davamlı iştirakı perspektivləri ilə bağlı fərqli fikirlərə sahib olduğunu nümayiş etdirdi: “Putin yenidən İrəvanı ölkənin Avropa İttifaqına qoşulmaq istəkləri fonunda xarici iqtisadi kursunu müəyyən etməyə çağırdı. Putin dedi: “Siz Rusiyanın mövqeyini yaxşı bilirsiniz: Ermənistanın Aİ-yə qoşulmaq istəkləri ölkənin və xalqının təbii və qanuni hüququdur. Ermənistan suveren dövlətdir və inkişaf vektorunu müəyyən etmək Ermənistan xalqının öz üzərinə düşür”.  O, həmçinin qeyd edib ki, Aİ ilə yaxınlaşma Ermənistanın AİB-də eyni vaxtda iştirakına çətinlik yaradır və respublikanın AİB bazarındakı üstünlüklərinin ləğvinə və qurulmuş ticarət zəncirlərinin pozulmasına səbəb ola bilər. Rusiya Prezidenti vurğulayıb ki, Moskva ticarət və iqtisadi siyasətini İrəvanın qərarından asılı olaraq tənzimləyəcək və Ermənistan hakimiyyətini mümkün qədər tez bir zamanda qərar verməyə çağırıb”.

“Paşinyan Ermənistanın hələ AİB-dən çıxdığını elan etmədiyinə etiraz edib. Onun sözlərinə görə, respublika hakimiyyəti müqavilə çərçivəsini təhlil edib və Ermənistanın Rusiya Federasiyası və Avrasiya İqtisadi Birliyi qarşısında öhdəliklərinin pozulması aşkar etməyib. Baş nazir xatırladıb ki, AİB müqaviləsi tərəfdaşlara altı ay əvvəlcədən xəbərdarlıq edildikdən sonra ittifaqdan çıxmaq imkanı verir. Paşinyan bildirib: “Biz hələlik tərəfdaşlarımıza AİB-dən çıxmaq niyyətində olduğumuzu bildirməmişik". O, Ermənistan Parlamentinin "Ermənistan Respublikasının Avropa İttifaqına qoşulması prosesinin başlanması haqqında" qanunu qəbul etmək qərarını xüsusi olaraq izah edib. Baş nazirin sözlərinə görə, bu addım AİB-dən dərhal çıxmaq demək deyil. O, vurğulayıb ki, Ermənistan bu seçimi saxlamaq istəyir, çünki hazırda alternativ yoxdur; bu alternativ reallıqda yaradılmayıb. Paşinyan bildirib ki, "yaradılanda, əgər yaradılarsa, təbii ki, biz seçim edəcəyik - referendumla və ya referendumsuz". Putin bu təfsirlə razılaşmayıb və deyib: "Başqa bir iqtisadi təşkilata qoşulma prosesinə başlamaq üçün qanunun qəbul edilməsi əslində çıxmağınızı elan etmək deməkdir, çünki hər ikisinə üzvlük uyğun deyil! Problem də budur". Putin həmçinin məsələni referenduma çıxarmağı təklif edib və bildirib: "Razıyam ki, xalqın həmişə seçimi olmalıdır! Ona görə də bunu edin - vəssalam! Vəssalam! Ən sadə şey xalqa müraciət edib soruşmaqdır: Nə istəyirsiniz?! O tərəfə, yoxsa o tərəfə? Vəssalam!".

Lakin Paşinyan yaxın zamanda belə bir referendum keçirmək niyyətində olmadığını açıq şəkildə bildirib. Onun sözlərinə görə, Aİ ilə AİB arasında seçim etmək məsələsi hələ "yetişməyib" və Ermənistan üçün real alternativ hələ formalaşmayıb”, - deyə jurnalist yazıb.

Kolesnikov qeyd edib kio, tərəflər vəziyyətin şərhində faktiki olaraq fikir ayrılığına düşüblər. İrəvan hələlik AİB-dəki üzvlüyünü qoruyub saxlayacağına inanır və sadəcə Avropa yolunu nəzərdən keçirir, Moskva isə Aİ-yə üzvlük prosesinin başlamasını AİB-dən çıxması üçün faktiki olaraq başlanğıc nöqtəsi kimi görür.

"Kommersant"ın xüsusi müxbirinin məlumatına görə, söhbət Ermənistanın eyni vaxtda Aİ-yə doğru hərəkət etməsi və AİB-də üzvlüyünün davam etdirilməsi ilə bağlı kompromis əldə edilmədiyini göstərir. Kolesnikov bildirir ki, nəticədə Ermənistan AİB-dən çıxarılacaq.