Məşhur klinikadan yayılan xəbər narahatlıq yaratdı Təhsili olmayan həkimlər...

Bakının məşhur klinikasından yayılan xəbər ictimaiyyətdə yenidən narahatlıq yaradıb. Belə ki, “Bona Dea”da tibb təhsili və müvafiq sertifikasiya şəhadətnaməsi olmayan şəxslərin çalışdığı məlum olub. Aşkarlanan pozuntuya görə, müəssisə barəsində İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 215.4-cü maddəsi ilə cərimə protokolu tərtib edilib.

Qeyd edək ki, bundan əvvəl ölkədə rüşvət yolu ilə həkimlik fəaliyyəti göstərən şəxslərin də siyahısı yayılmışdı. Bu fonda klinika barəsində ortaya çıxan məlumat mövzunu aktuallaşdırıb.

Qanun pozuntusuna yol verənləri hansı cəza gözləyir? Ümumiyyətlə, belə məsələlər qanunvericilikdə necə tənzimlənir? 

Globalinfo.az-a danışan hüquqşünas Ellada Bayramova deyib ki, belə hallar yalnız konkret müəssisəyə aid deyil, həm də pasiyentlərin sağlamlıq hüquqlarının qorunması baxımından ciddi nəticələr doğurur:

“Azərbaycanda tibbi fəaliyyət yüksək riskli və ictimai əhəmiyyətli sahə kimi xüsusi hüquqi tənzimləməyə tabedir. “Əhalinin sağlamlığının qorunması haqqında” Qanunun 46-cı maddəsinə görə tibbi fəaliyyəti yalnız müvafiq təhsili olan və qanunvericiliklə müəyyən edilən qaydada sertifikasiyadan keçmiş şəxslər həyata keçirə bilər. Maddədə həkimlər, orta tibb işçiləri və digər səhiyyə mütəxəssislərinin peşə hazırlığı və ixtisas uyğunluğu əsas şərt kimi göstərilib. Qanunun 49-cu maddəsi isə səhiyyə müəssisələrinin, o cümlədən özəl klinikaların rəhbərliyinə tibbi xidmətlərin keyfiyyətinə və qanunvericiliyə uyğun təşkilinə görə məsuliyyət qoyur”.

Ellada Bayramova

Hüquqşünas bildirib ki, sertifikatsız şəxslərin işə cəlb edilməsində yalnız fərdi icraçılar deyil, müəssisə rəhbərliyi də hüquqi məsuliyyət daşıyır:

“Nazirlər Kabinetinin müvafiq qərarları tibb işçilərinin sertifikasiyasını peşə yararlılıqlarının dövlət yoxlaması mexanizmi kimi müəyyən edir. Sertifikatsız şəxslərin tibbi praktikaya buraxılması lisenziya şərtlərinin pozulmasına gətirib çıxara bilər. “Lisenziyalar və icazələr haqqında” Qanunun 22-ci maddəsinə əsasən, lisenziya tələb olunan sahədə qanunsuz fəaliyyət məsuliyyət yaradır və nəticədə lisenziyanın dayandırılması yaxud ləğvi mümkündür”.

Ellada Bayramovanın sözlərinə görə, sertifikatsız şəxslərin işləməsi inzibati xəta sayılır:

“İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 215-ci maddəsinə əsasən, vəzifəli və hüquqi şəxslər maliyyə sanksiyaları ilə cəzalandırılır. Belə ki, müəssisənin vəzifəli şəxsləri inzibati cərimə, hüquqi şəxs kimi klinika isə daha ağır maliyyə sanksiyaları ilə üzləşə bilər. Əgər sertifikatsız şəxsin fəaliyyəti nəticəsində pasiyentin sağlamlığına ciddi zərər dəyərsə və ya ölüm baş verərsə, məsuliyyət artıq cinayət-hüquqi müstəviyə keçir. Cinayət Məcəlləsinin 314-cü maddəsi (səhlənkarlıq) və 142-ci maddəsi (qanunsuz tibbi fəaliyyət nəticəsində zərər) bu hallarda tətbiq olunur. Bu zaman məsuliyyət yalnız icraçı üçün deyil, həmin şəraiti yaradan vəzifəli şəxslər üçün də nəzərdə tutulur.

Ümumilikdə özəl tibb müəssisələrində sertifikatsız və təhsilsiz şəxslərin çalışdırılması həm qanunvericiliyə ziddir, həm də pasiyentlərin sağlamlıq hüquqlarının kobud pozulmasıdır. Qanunverici bu hallara qarşı inzibati, lisenziya və zərurət yarandıqda cinayət məsuliyyətini nəzərdə tutmaqla səhiyyə sahəsində peşəkarlıq və təhlükəsizlik standartlarının qorunmasını prioritet kimi müəyyən edib”.

Ləman İmran
Globalinfo.az