Millerdən Qərbə xəbərdarlıq: “qış sərt gələcək, rus qazı alın..?”

...“Qazprom”un baş direktoru Aleksey Miller qışın soyuq keçəcəyi təqdirdə Avropada qaz çatışmazlığı riskləri barədə xəbərdarlıq edib.

Onun sözlərinə görə, yeraltı anbarlara yanacağın vurulması sürəti tələb olunandan geri qalır və bəzi ölkələr istilik mövsümünün başlanmasına qədər nəzərdə tutulan doldurma səviyyəsinə çatmaya bilər.

...Görünür, Avropa hələ də yeraltı anbarlara qaz vurulması ilə bağlı problemin miqyasını anlamır.

SİA-nın məlumatına görə, Miller şirkətin mətbuat xidmətindən sitat gətirib.

O, ən böyük saxlama qabiliyyətinə malik 5 ölkə arasında yer alan Almaniya və Hollandiyanın 90 faizlik hədəfə çatmaqda çətinlik çəkəcəyini vurğulayıb. Qazprom rəhbəri iddia edir ki, hazırda Almaniyanın anbarları 71,1, Hollandiya anbarları isə 64,8 faiz doludur.

...Onun sözlərinə görə, ən qorxulu vəziyyət Baltikyanı ölkələrdə olacaq: Latviyada regionda yeganə olan İncukalns yeraltı anbarı ancaq yarıya qədər doludur və iynə vurma sürəti tarixi minimum səviyyədədir.

...Yəni qışa hazırlıq effektiv şəkildə pozulub, - Miller əlavə edib.

O, həmçinin xatırladıb ki, Avropada qazın anbarlardan çıxarılması mövsümü tez-tez oktyabrın birinci yarısında başlayır və vəziyyəti düzəltməyə getdikcə daha az vaxt qalır. Avqustun 31-nə olan Gas Infrastructure Europe (GIE) şirkətinin məlumatına görə, yay kampaniyasının beş ayı ərzində Avropa ölkələri keçən qışda istehlak edilmiş qaz həcminin yalnız üçdə ikisini kompensasiya edə bilib. Çıxarılan və vurulan ehtiyatlar arasında fərq 18,9 milyard kubmetrə çatıb ki, bu da bütün müşahidələr tarixində ikinci ən pis göstəricidir.

...“Reuters” qeyd edir ki, ümumilikdə, 2025-ci ilin avqust ayının sonunda Avropada anbarlar cəmi 76 faiz dolub. Müqayisə üçün: bir il əvvəl bu rəqəm 92 faiz idi.

Eyni zamanda, agentliyin hesablamalarına görə, Avropa hələ də mayeləşdirilmiş təbii qaz idxalının artması hesabına oktyabr ayına qədər lazımi ehtiyat səviyyəsinə çata biləcək ki, bu da yataqların planlı təmiri ilə əlaqədar Norveçdən tədarükün müvəqqəti azalmasını kompensasiya etməlidir.

Bu fonda Avropa İttifaqı Rusiya qazından tamamilə imtina etməyə çalışır.

2022-ci ilə qədər Rusiya blokun qaz idxalının təqribən 45 faizini təmin edirdisə, 2024-cü ilə qədər onun payı 19 faizə enib, əsasən “Türk axını” vasitəsilə və mayeləşdirilmiş təbii qaz şəklində tədarüklər hesabına...

Avropa Komissiyasının planına görə, bu rəqəm 2025-ci ilin sonuna kimi 13 faizə düşməlidir.

Eyni zamanda, Avropa Parlamenti Rusiya qazına tam embarqonun qoyulması üçün son tarixin sürətləndirilməsini müzakirə edir: 2028-ci ilin yanvarında deyil, keçid 2027-ci ilin əvvəlinə təxirə salına bilər.

Və bir gün əvvəl Rusiya Avropa İttifaqı Şurasına sədrlik edən Danimarka bütün qazın qapadılmasının tərəfdarıdır. qadağa tətbiq edildikdən sonra Avropa bazarına daxil olmaq...

Əli Babayev