Milyon il əvvəl itirilmiş dünya” TAPILDI

Tədqiqatçılar Homo sapiens-in ortaya çıxmasından çox əvvəl “itirilmiş dünya”ya nadir bir baxış təqdim edən bir milyon illik ekoloji zaman kapsulu kəşf etdilər. 

“Cebheinfo.az” xəbər verir ki, yeni tədqiqat “Alcheringa: An Australasian Journal of Paleontology” jurnalında dərc edilib.

Bu kəşflər Yeni Zelandiyanın Şimal Adasında, Vaitomo yaxınlığında yerləşən Moa Mağarasında edilib. Bölgə minlərlə bioluminescent sürfəsi ilə işıqlandırılan parıltılı qurd mağaraları da daxil olmaqla, möhtəşəm mağaraları ilə tanınır.

İlk fosillər 1960-cı illərdə Moa Yumurta Qabığı Mağarasında aşkar edilmişdi, lakin bu yaxınlarda əraziyə qayıdan paleontoloqlar bu tarixdən əvvəlki xəzinənin səthini çətinliklə cızdıqlarını tapıblar. 

Qazıntıların dərinliyində komanda 12 qədim quş növünün və dörd qurbağa növünün fosillərini aşkar edib. Ən əhəmiyyətli tapıntılardan biri kakaponun qədim qohumu olan yeni tutuquşu növü olan Strigops insulaborealis idi. Bu möhtəşəm yaşıl quş uça bilməyən və quruda yaşayan quş kimi tanınır, lakin tədqiqatçılar onun tarixdən əvvəlki qohumunun göyə qalxa biləcəyini ehtimal edirlər, çünki ayaqları müasir növlərdən daha zəif görünür.

Onlar həmçinin Yeni Zelandiyanın başqa bir ikonik quşu olan müasir “takahe”-nin nəsli kəsilmiş əcdadının qalıqlarını, eləcə də Avstraliyanın bürünc qanadlı göyərçini ilə yaxından əlaqəli nəsli kəsilmiş göyərçin növünü aşkarlayıblar.

Qasıllıqlar mağara çöküntülərində qorunan vulkanik kül təbəqələrinə əsasən tarixləndirilib. Onlar 1,55 milyon və 1 milyon il əvvəl baş verən püskürmələrdən iki fərqli kül təbəqəsi arasında tapılıb və bu heyvanların bu nisbətən qısa müddət ərzində inkişaf etdiyini təsdiqləyir.

Şimal Adasında ən qədim məlum mağara yeri kimi, bu, Yeni Zelandiyada qeydə alınmış ilk Erkən Pleystosen onurğalı heyvan yerini təmsil edir və regionun təbii tarixində böyük bir boşluğu doldurur.

Kanterberi Muzeyindən tədqiqatın həmmüəllifi Pol Şofild bildirib:

"Bu, Yeni Zelandiyanın qədim tarixində itkin düşmüş bir fəsil deyil; bu, itkin bir cilddir".

Mağarada aşkar edilmiş nəsli kəsilmiş canlıların müxtəlifliyi son milyon ildə növlərin nəsli kəsilməsinin heyrətamiz sürətini vurğulayır. Bu mağaranı digər yerlərlə müqayisə edən tədqiqatçılar, insanların Yeni Zelandiyaya gəlməsindən milyon il əvvəl növlərin 33-50 faizinin nəsli kəsildiyini, fəlakətli vulkan püskürmələri və buzlaq-buzlaqlararası dövrlər nəticəsində yaranan sürətli iqlim dəyişikliyinin nəticəsi olduğunu müəyyən ediblər.

Bütün bunlar göstərir ki, Yeni Zelandiyanın vəhşi təbiəti üçün yeni bir şey deyil. İnsanlar adalara ayaq basmazdan çox əvvəl ekosistemlər dəfələrlə dağılıb və bərpa olunub. Bəlkə də heyvanlarının bu qədər qəribə olmasının başqa bir səbəbi də budur.

"Onilliklər ərzində Yeni Zelandiyanın quşlarının nəsli kəsilməsinə əsasən 750 il əvvəl insanın gəlişi baxımından baxılıb", - deyə Flinders Universitetinin aparıcı tədqiqat müəllifi Trevor Uorti deyib.

“Bu tədqiqat göstərir ki, supervulkanlar və kəskin iqlim dəyişikliyi kimi təbii qüvvələr bir milyon il əvvəl vəhşi təbiətimizin unikal kimliyini formalaşdırıb”.

Xəzər
“Cebheinfo.az”

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin