Icma.az
close
up
RU
Menu

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

İran parlamenti ABŞ la danışıqların başa çatdığını açıqlayıb

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Müasir ədəbiyyatımızın süjet azarı: Erotika və natamam sonluqlar

Müasir ədəbiyyatımızın süjet azarı: Erotika və natamam sonluqlar

Kulis.az portalından əldə olunan məlumata əsasən, Icma.az xəbər verir.

Kulis.az Kamil Əlisoyun "Müasir ədəbiyyatımızın süjet azarı" adlı yazısını təqdim edir.

Son zamanlarda yüksək templə ədəbiyyatımızda yazılan yeni hekayələri oxuyur, təhlil etməyə çalışıram. Burda iki önəmli məqam var: Demək olar ki, hər hekayədə olan erotika, cinsi münasibətlərin “acgöz” təsviri və mənasız adlandırmaq kobud səslənə bilər, türkün sözü, “ne idüğü belirsiz” sonluqlar..
Hekayə yazmaq bəzən yazıçılarımıza çox asan iş kimi gələ bilir. Düzdür, sürətlə yeni hekayələr yazılır və bu, ədəbiyyatımıza töhfədir. Amma nə qədər düzgün təkandır? Orası sual altındadır.

Bir neçə gün öncə Alpay Azərin “Professor və məşuqəsi” hekayəsini oxuyurdum və bu yazını yazmaq ehtiyacı hiss etdim...

Özündən də rəy bölməsində sual olaraq soruşdum ki, Alpay bəy, müasir hekayəmizdə niyə erotik səhnə və təsvirlər bu qədər çoxluq təşkil edir? Əvvəlcə elə zənn etdi ki, sadəcə onun bu hekayəsinə dair yazmışam. Sonradan nə dediyimi başa düşüb cavab verdi:” Elə olanda daha çox maraqla oxunur”.

Açığı, adamı düşündürən məqam burda dəyişir. Belə ki, yazıçının istəyi əsərin çox oxunmasıdır. Əgər o deyirsə ki, belə olanda daha çox oxunur, deməli, belə çıxır ki, problem oxucudadır. Əslində, yazıçı 70/30 nisbətində haqlıdır. Burda bir çox əsaslar ola bilər:

Gənc yazarların tabuları qırmaq istəyi: Bu gün ədəbiyyatımızda gənc yazıçılar daha fəaldır və xüsusən də, adını çəkdiyim məsələ məhz onların yazılarındadır. Ehtimal ki, əsərlərində klassik ənənəyə qarşı çıxır və buna görə də qeyd edilən mövzulara daha çox toxunaraq bir növ etirazlarını bildirirlər.

Cəmiyyətin gizli tərəflərini ifadə ehtiyacı: Əlbəttə ki, əgər belə əsərlər yazılır və həqiqətən də, çox oxunursa, bəlkə də, bu, "gizli sosial sifariş" də ola bilər. Çünki, ənənə hələ də davam edir və yenə də oxunur.

Oxucunun diqqətini tez cəlb etməklə populyarlıq qazanmaq arzusu: Təbiidir ki, hər bir yazıçının istədiyi birinci şey əsərlərin oxunmasıdır. Əgər sürətlə məşhurlaşmaq arzusu varsa, bu üsul ona yaxşı fürsət qazandırır.

Problem bir halda yazıçıdadır və onu 100 faiz haqlı olmaqdan məhrum edir. O da bu “metoddan” istifadə etmədən də oxucunun ürəyinə yol ala bilməkdir.

Gündəlik məişət hadisələrinin sadə üslubda təsviri bir halda yaxşı idi ki, ölkədə ədəbiyyata qandal vurulmuşdu. Söhbət 2 əsr bundan öncədən gedir. Zəif səpkili əsərlər belə olduqca böyük əhəmiyyət daşıyırdı.

Lakin indiki qəziyyədə, hər gün yeni yazılar çıxır və ədəbiyyat bolluq, bərəkət içindədir, sadəliyi qorumaqla, lakin sanballı, düşündürücü süjetlə, hətta lap xırda məsələləri belə oxunaqlı yazmağın mümkünlüyü sübutuyla ədəbiyyatın özündə var.

Əlbəttə, durub yazıçılarımızdan “Qoca və dəniz” tələb etmək olmaz, amma hər halda güclü hekayə gözləmək olar. Çünki ədəbi keçmişimiz buna şərait yaradır.
Bundan əlavə, hekayələrin bütünlüklə yox, sonluqda anlamsız şəkildə bitməsidir. Sonluq sənə heç nə demir. Sanki “Qodo”nu gözləyirmiş kimi elə hey sonluğu darıxaraq gözləyirsən, baxırsan ki, heç nə. Sadəcə cümlə dolu görünsün deyə pafosla yazılmış sözlər. Həssaslığı göstərmək üçün də 3 nöqtə qoyursan, vəssalam.

Hadisələrin qəfil kəsilərək sonlanması və ya hər hansı bir məna yükündən məhrum olması da əsərlərin dəyərini gözdən salır. Xüsusilə, finalın daha canlı və anlamlı bitməsi oxucunu həyəcanlandırır, yazıçı üçün onun qəlbində cığır formalaşdırır.

Burada Cəlil Məmmədquluzadə, Çexov, Akutaqava, Anar, Elçin kimi yazıçıların “məna yüklü” əsərləri də müqayisə üçün istifadə edilə bilər.

Sonluqların natamam olması müasir yazıçının absurdluğu ifadə forması da sayıla bilər. “Həyatın özü kimi əsərlər də natamamdır” fikrini də aşılama istəyi ola bilər, natamamlıq üslubu formalaşdırıla bilər. Hər halda, oxunaqlı olması daha böyük şərtdir, nəinki üslub olması.

Yazıçı ilə, oxucu niyyətlərinin toqquşması da bəzən belə sonluqların yaranmasına səbəbdir. Çünki, bəzi hallarda yazıçı manerası, həqiqətən də, xitab etdiyi kütlə üçün uyğun olmaya, tam anlaşılmaya da bilər.

Qısacası, "yazmaq üçün yazmaq"la hekayə yazmaq arasında uçurum qədər fərq var və bu fərqi anlayanların da əsərləri, hansı janrda olsa, oxunur.

Hər şey yaxşıdır - Alov İnannanın yeni hekayəsi "Anamın xərçəngə tutulduğunu yeni öyrənmişik..." - Şəhriyar del Gerani İngiltərədə sənət əsərinin xaricə satılmasının qarşısını almaq üçün fantastik məbləğ toplandı
Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:156
embedMənbə:https://kulis.az
archiveBu xəbər 30 Avqust 2025 11:30 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see284

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see280

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see277

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see270

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see260

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see256

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see236

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

15 Noyabr 2026 14:02see227

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see224

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

15 Noyabr 2026 15:38see219

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

15 Noyabr 2026 21:02see213

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

15 Noyabr 2026 22:01see212

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see209

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see209

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see207

İran parlamenti ABŞ la danışıqların başa çatdığını açıqlayıb

15 Noyabr 2026 17:27see204

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see197

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see194

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see183

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see178
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri