Icma.az
close
up
RU
Münaqişə genişlənir: proseslər Livana necə tisr edəcək?

Münaqişə genişlənir: proseslər Livana necə tisr edəcək?

Icma.az bildirir, Xalqcebhesi saytına əsaslanaraq.

Yaxın Şərqdə gərginlik getdikcə daha da çoxalır. İsrail bir yanda İrana, digər yanda isə Livana zərbələr endirir. Belə olan halda gərginliyin artması qaçılmaz görünür. Elə son günlər də İsrailin Livana zərbələri intensivləşib. Hətta ötən günlərdə məlumat yayılıb ki, Livanın cənubundakı 53 icmanın sakinləri İsrail ordusundan orada yerləşən Hizbullah hədəflərinə qarşı hücum barədə xəbərdarlıq alıb.

Bundan əvvəl isə İsrail Hərbi Hava Qüvvələri Livan paytaxtının cənub kənarlarına hava hücumları həyata keçirib. Hava hücumlarında Hizbullahın hərbi qanadının bir neçə üzvünün həlak olduğunu qeyd edilib.

Hizbullah cəbhəsi İsrail üçün hansıl çətibliklər yarada bilər?

“Münaqişə genişlənməkdə və regional xarakter qazanmaqdadır”

Siyasi şərhçi Şəhla Cəlilzadə qeyd edib ki, İsrail və ABŞ-nin İrana hücumuna İranın verdiyi cavab reaksiyası fonunda münaqişə genişlənməkdə və regional xarakter qazanmaqdadır: “Körfəz ölkələri ABŞ-yə hərbi bazalarından istifadəyə icazə verdiklərinə görə münaqişənin tərəfinə çevrilməkdədirlər. Tramp əvvəl İran əməliyyatı üçün 4 həftə müddət qeyd etmişdi, lakin müharibənin genişlənməsi fonunda 1 aydan çox davam edə biləcəyi vurğulanır”.

“Onlarla livanlı həlak olub”

Ş.Cəlilzadənin sözlərinə görə, İran bu müharibədə məğlub edilərsə və hakimiyyət devrilərsə bu, gələcəkdə İsraillə Ərəb dövlətləri arasında İbrahimi sazişlərin əhatə dairəsinin genişlənəcəyini, İranla münasibətlərin tamamilə yeni xarakter alacağını ehtimal etməyə əsas verir: “Lakin İranın məğlubiyyətindən danışmaq hələ ki, tezdir. Belə ki, İran hakimiyyəti ali liderini itirməsinə baxmayaraq bütün regional təsir güclərini - “müqavimət oxunu” İsrail və ABŞ-yə qarşı aktiv işə salıb. Artıq Livan Hizbullahı “qisas” əməliyyatını elan edib və İsrailə zərbələri fonunda ağır cavab atəşlərinə məruz qalır. Onlarla livanlı həlak olub”.

İrana hücumlar fonunda yeni cəbhə

Siyasi şərhçi həmçinin əlavə edib ki, ümumiyətlə, Livan Fələstin torpağında 1948-ci ildə 2 dövlətin elan olunduğu gündən etibarən İsraillə müharibəyə girmiş, böyük itkilər yaşamış, İranın dəstəyilə ərazilərinin bir qismini geri almağı bacarmış və 2006-cı ildən sonra İsraillə “müharibəsiz müharibə” şəraitində yaşayırdı: “2023-cü ildə Qəzzadakı hadisələrdən bəri buradakı hərbi qruplar İsrailə qarşı aktivləşdi, İrana hücumlar fonunda isə yeni bir cəbhə açıldı. Beləliklə, İranın məğlub olması və ya qalib gəlməsindən, yaxud münaqişə tərəfləri arasında müəyyən razılaşmanın əldə olunmasından asılı olaraq Yaxın Şərqdə “müqavimət oxu”nun taleyi də müəyyənləşəcək. Bütün bunları nəzərə alaraq İrana qarşı əməliyyatları Yaxın Şərqin geosiyasi olaraq yenidən dizaynının son mərhələsi olaraq adlandırmaq olar”.

Əsas qarşıdurma xətti

Yaxın Şərq ölkələri üzrə ekspert Vüqar Zifəroğlu söyləyib ki, Livanın cənubunda 53 icmaya əvvəlcədən xəbərdarlıq edilməsi və Beyrutun cənub kənarlarına endirilən zərbələr bölgədə yeni və daha təhlükəli mərhələnin başlanğıcına işarədir: “Burada əsas qarşıdurma xətti İsrail ilə Hizbullah arasında formalaşır, lakin prosesin arxa planında regional güc balansı dayanır. İsrailin taktikasında iki paralel məqsəd müşahidə olunur. Birincisi, Hizbullahın raket və pilotsuz uçuş aparatları infrastrukturunu sıradan çıxarmaqdır”.

Ekspert bildirib ki, ikincisi isə təşkilatın komanda-idarəetmə zəncirini zəiflətməkdir: “Beyrutun cənub kənarları – xüsusilə Dahiya zonası – Hizbullahın siyasi və hərbi mərkəzi hesab olunur. Bu ərazilərə zərbə endirilməsi sırf taktiki yox, həm də simvolik mesajdır: İsrail münaqişəni sərhəd zolağında məhdudlaşdırmaq istəmir, lazım gələrsə paytaxtın periferiyasını da hədəf ala bilər. 53 icmaya əvvəlcədən xəbərdarlıq edilməsi isə iki məqsədə xidmət edir. Bir tərəfdən beynəlxalq hüquqi məsuliyyətin minimallaşdırılması, digər tərəfdən isə psixoloji təzyiq mexanizmi. Bu, həm yerli əhaliyə, həm də Livan hakimiyyətinə mesajdır ki, Hizbullahın mövcudluğu cənub bölgəsini birbaşa hədəfə çevirir”.

Tammiqyaslı quru müharibəsi

V.Zifəroğlu hadisələrin ardının bir neçə istiqamətdə inkişaf edə biləcəyini diqqətə çatdırıb: “Birinci ehtimal, idarə olunan eskalasiyanın davamıdır. Yəni tərəflər qarşılıqlı zərbələri artıracaq, lakin tammiqyaslı quru müharibəsinə keçməyəcəklər. Bu ssenaridə sərhəd boyu raket atışları və hava hücumları davam edəcək, lakin münaqişə müəyyən “qırmızı xətlər” daxilində saxlanılacaq. İkinci ehtimal – məhdud quru əməliyyatıdır. Əgər Hizbullah İsrailin dərinliklərinə daha ağır zərbələr endirərsə, İsrail sərhəd zolağında təhlükəsizlik buferi yaratmaq üçün Livan ərazisinə daxil ola bilər. Bu isə 2006-cı il müharibəsinin yenidən təkrarlanması riskini artırar. Livanın daxili vəziyyəti də mühüm faktordur. Ölkə dərin iqtisadi və siyasi böhran içindədir. Dövlət strukturları zəifdir və beynəlxalq mexanizmlərin təsir imkanları məhduddur. Bu səbəbdən eskalasiyanın qarşısını almaq üçün Livan daxilində effektiv siyasi alət demək olar ki, yoxdur”.

“İsrail Yaxın Şərqdə güc sahibi olmaq istəyir”

Politoloq Şakir Ağayev qeyd edib ki, İsrail çoxdan qarşısına məqsəd qoydu və istədiyi fəaliyyət planını həyata keçirir: “İsrail Yaxın Şərqdə ona rəqib olan, ona qarşı güc mərkəzi olan bütün gücləri sıradan çıxarmaqla məşğuldur. Bu İrana da, Livana da, Hizbullaha da, HƏMAS-a da aiddir. İsrail ABŞ-də Trampın hakimiyyəti dövründən istifadə edərək Yaxın Şərqdə bütün mövqelərini gücləndirib və Yaxın Şərqdə güc sahibi olmaq istəyir. Ona görə də sözsüz ki, İsrail çalışacaq bu məqsədlərdən heç olmasa bir hissəsinə çatsın. Təbii ki, bu, çox çətindir, mürəkkəbdir. Amma məqsəd budur ki, bunlar həyata keçsin. Hadisələrin sonrası müharibənin gedişatından asılı olacaq, İran tərəfindən İsrailə, ABŞ-yə müqavimət nə formada olacaq. Həm də proseslərin gedişatı tərəflərin gücündən və dözümlülüyündən asılı olacaq. Əsas məqsəd budur”.

Röya İsrafilova

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:130
embedMənbə:https://www.xalqcebhesi.az
archiveBu xəbər 04 Mart 2026 23:52 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see336

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see312

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see309

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see284

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see278

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see271

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see271

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see267

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see255

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see252

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see249

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see249

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see219

Həftədə bir məşq fiziki formanı və sağlamlığı yaxşılaşdıra bilərmi?

14 Noyabr 2026 21:54see217

Məşhur model milyarderə ərə getdi

15 Noyabr 2026 00:26see210

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see198

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see198

Türkiyəli aktyor ev sahibi ilə məhkəməni uddu Kirayə qalmaqalı

14 Noyabr 2026 22:18see198

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see188

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see186
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri