Icma.az
close
up
RU
Narkomaniya aludəçiliyi gənclərin itirilən gələcəyidir Müsahibə

Narkomaniya aludəçiliyi gənclərin itirilən gələcəyidir Müsahibə

Redaktor.az saytına istinadən Icma.az xəbər verir.

Məişət zorakılığı, erkən nikahlar, alkoqol və narkotik asılılığı – bunlar yalnız fərdi yox, bütün cəmiyyətin rifahına təsir edən dərin sosial problemlərdir. Azərbaycanda bu halların artması həm hüquqi, həm də sosial müdafiə sistemlərinin səmərəliliyini bir daha gündəmə gətirir.

Redaktor.az xəbər verir ki, "İlk xəbər" bu aktual və bir o qədər də narahatedici mövzular ətrafında İctimaiyyətlə əlaqələr üzrə mütəxəssis Ülkər Abdurahmanlı ilə söhbət etdi. 

– Azərbaycanda məişət zorakılığı halları artmaqdadır. Sizcə, bu problemin əsas səbəbləri nələrdir?

– Məişət zorakılığının artmasının əsas səbəbləri sırasında cinsi bərabərsizliyin mövcudluğu, ənənəvi gender rollarının təsiri, iqtisadi asılılıq və sosial stereotiplər yer alır. Ər-arvad münasibətlərində bərabərliyin olmaması və qadının kişidən asılı vəziyyətdə olması zorakılıq üçün münbit zəmin yaradır.

– Zorakılığa məruz qalan qadın və uşaqların susmasının səbəbləri nələrdir? Bu, uşaqların psixoloji inkişafına necə təsir göstərir?

– Qurbanların susmasının əsas səbəbləri cəmiyyətin qınağından qorxmaq, hüquqi və sosial dəstək sistemlərinin zəifliyi, ailənin dağılacağına dair qorxular və məlumat çatışmazlığıdır. Məişət zorakılığına şahid olan və ya birbaşa məruz qalan uşaqlarda psixoloji travmalar, aqressiv davranışlar və sosial adaptasiya çətinlikləri yaranır. Belə uşaqlar gələcəkdə ya zorakılıq tətbiq edən, ya da zorakılığa məruz qalan yetkinlərə çevrilə bilərlər.

– Qadınların iqtisadi müstəqilliyi zorakılığın qarşısının alınmasında necə rol oynaya bilər?

– Qadınların iqtisadi müstəqilliyi onların zorakılıqdan qurtulma imkanlarını artırır. Maliyyə asılılığı olmayan qadınlar zorakı münasibətlərdən çıxmaq və müstəqil həyat qurmaq üçün daha güclü olurlar. Bu, həm də gələcək nəsillər üçün sağlam bir model yaradır.

– Xüsusilə cənub bölgəsində yetkinlik yaşına çatmayan qızların nikaha daxil olması hallarını necə qiymətləndirirsiniz?

– Cənub bölgəsində erkən nikah halları daha çoxdur. Bu, regionda təhsilin səviyyəsinin aşağı olması və ənənəvi düşüncə tərzinin üstünlük təşkil etməsi ilə bağlıdır. Əsas səbəblər arasında ailələrin maddi vəziyyətinin zəifliyi, qız uşaqlarının təhsilinin əhəmiyyətinin dərk olunmaması və ictimai təzyiqlər durur.

– Bu erkən nikahlar qızların həyatına necə təsir edir və qarşısını almaq üçün nə etmək lazımdır?

– Erkən nikahlar qızların təhsilinin yarımçıq qalmasına, sağlamlıq problemlərinə və sosial inkişafın ləngiməsinə səbəb olur. Bu da onların gələcəkdə müstəqil və özünə güvənən fərdlər kimi formalaşmasına mane olur. Qanunvericilik erkən nikahların qarşısını almaq üçün əsasları təmin etsə də, əlavə tədbirlərə – xüsusilə maarifləndirməyə və sosial dəstəyə – ehtiyac var.

– Alkoqolizm ailədaxili zorakılıq hallarının artmasına səbəb olurmu?

– Bəli, alkoqol istifadəsi zorakı davranışları artıran və aqressiyanı gücləndirən bir faktordur. Alkoqol asılılığı olan valideynlər, xüsusilə də atalar, ailə üzvlərinə qarşı fiziki və psixoloji zorakılığa daha çox meyilli olurlar. Alkoqolizm və ailədaxili zorakılıq bir-birini qidalandıran problemlərdir.

– Bu, uşaqlara necə təsir edir?

– Belə ailələrdə böyüyən uşaqlar psixoloji və emosional problemlərlə üzləşirlər. Onlar ya qorxaq və qapalı, ya da aqressiv və davranış pozuntuları olan yetkinlərə çevrilə bilərlər.

– Azərbaycanda bu problemin reabilitasiya imkanları necədir?

– Ölkədə bəzi reabilitasiya mərkəzləri mövcuddur, lakin bu sahədə xidmətlər hələ də yetərli və əlçatan deyil. Alkoqolizmin qarşısının alınması üçün maarifləndirmə işləri və psixoloji dəstək proqramları genişləndirilməlidir.

– Son illərdə narkomaniya halları da artmaqdadır. Bu problemin kökü nədədir?

– Əsas səbəblər arasında sosial-iqtisadi çətinliklər, işsizlik, ailədaxili münaqişələr və maarifləndirmənin zəifliyi yer alır. Gənclərin boş vaxtlarının səmərəli təşkil olunmaması da bu tendensiyanı gücləndirir. Narkomaniya aludəçiliyi gənclərin itirilən gələcəyidir.

– Uşaqların narkotik istifadəsinə cəlb olunması çox ciddi məsələdir. Bu barədə nə deyə bilərsiniz?

– Bu, çox təhlükəli və ciddi sosial problemdir. Uşaqların narkotik aludəçiliyinə cəlb olunması onların həyatlarını məhv edir. Narkobaronların uşaqlardan istifadə etməsi həm hüquqi, həm də etik baxımdan dözülməz haldır. Bu halların qarşısını almaq üçün hüquq-mühafizə orqanlarının ciddi və davamlı mübarizəsi, eyni zamanda cəmiyyətin fəallığı vacibdir.

– Təhsil müəssisələri bu istiqamətdə hansı rolu oynamalıdır?

– Məktəblər narkomaniya ilə mübarizədə maarifləndirmə tədbirləri həyata keçirməli, psixoloji xidmətlər təşkil etməli və risk altında olan şagirdləri vaxtında müəyyən edərək dəstək göstərməlidirlər. Həmçinin valideynlərlə birgə maarifləndirici fəaliyyətlər də vacibdir.

– Medianın bu məsələdə rolu nə qədər əhəmiyyətlidir?

– Media cəmiyyətin bu problemlərə qarşı daha həssas və məlumatlı olmasında mühüm rol oynayır. Narkomaniyanın fəsadları haqqında real hekayələrin, statistikaların və maarifləndirici kampaniyaların təqdim edilməsi profilaktik tədbirlərin effektivliyini artırır. Cəmiyyətdə hər evin qapısını döyə biləcək bu sosial problemlərin köklərinə enmək, onların həllində həm fərdi, həm də kollektiv səylərə ehtiyac var. Təkrar vurğuladığım kimi, cinsi bərabərlik, təhsil, iqtisadi müstəqillik və güclü sosial dəstək sistemləri zorakılıq və asılılıqlarla mübarizədə əsas dayaqlardır.

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:190
embedMənbə:https://redaktor.az
archiveBu xəbər 04 Sentyabr 2025 21:48 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see292

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see284

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see283

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see268

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see265

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see260

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see259

Həftədə bir məşq fiziki formanı və sağlamlığı yaxşılaşdıra bilərmi?

14 Noyabr 2026 21:54see239

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see230

Məşhur model milyarderə ərə getdi

15 Noyabr 2026 00:26see221

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see212

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see209

Türkiyəli aktyor ev sahibi ilə məhkəməni uddu Kirayə qalmaqalı

14 Noyabr 2026 22:18see209

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see208

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see208

Kayli Cennerin keçmiş işçisi məhkəməyə müraciət etdi Ağır ittihamlar

14 Noyabr 2026 23:23see206

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see203

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see198

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see194

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see183
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri