Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Dişlər yaddaş kartımızdır?

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

Ortaq türk əlifbasına kimlər mane olur? Mərkəz sədri AÇIQLADI

Ortaq türk əlifbasına kimlər mane olur? Mərkəz sədri AÇIQLADI

Modern.az saytından alınan məlumata görə, Icma.az bildirir.

Avqustun 1-i Azərbaycan Əlifbası və Azərbaycan Dili Günü kimi qeyd olunur. Bu gün kimliyimizin, mədəni irsimizin və türk dünyası ilə ortaq bağlarımızın təcəssümüdür. Azərbaycan xalqı üçün əlifba sadəcə bir yazı sistemi yox, həm də milli yaddaşın, müstəqillik idealının bir parçasıdır.

Bu mənəvi dəyər fonunda türkdilli xalqlar arasında ortaq əlifbaya keçid təşəbbüsləri son illərdə daha çox aktuallaşıb.

Ortaq türk əlifbası barədə razılıq ötən il əldə edilib. İlkin razılığa görə, əlifba 34 hərfdən ibarət olacaq.

Modern.az həm bu gün münasibətilə, həm də ortaq türk əlifbası barədə Atatürk Mərkəzinin rəhbəri Nizami Cəfərovla həmsöhbət olub.

Mədəniyyətin İnkişafı Konsepsiyası hazırlanıb

O qeyd edib ki, hazırda Azərbaycan dili ilə bağlı vəziyyət onun inkişaf səviyyəsi baxımından ümumilikdə müsbət qiymətləndirilir. Sabiq deputat bildirib ki, Azərbaycan dili dünyada inkişaf səviyyəsinə görə 25 əsas dil qrupuna daxildir:

“Bu isə o deməkdir ki, dilin özündə ciddi problem yoxdur. Lakin əsas məsələ bu dilin qayda-qanunlarına, dilçilik normalarına hansı dərəcədə əməl olunmasıdır. Məhz bu nöqteyi-nəzərdən dil və nitq mədəniyyətimizdə müəyyən çatışmazlıqlar müşahidə olunur.

Bunu nəzərə alaraq, dünən Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev yeni bir fərman imzaladı. Həmin fərmana əsasən, Azərbaycan dilinin işlənməsi, tətbiqi və nəzarəti ilə bağlı məsələlərin həyata keçirilməsi Mədəniyyət Nazirliyinə tapşırıldı. Nazirlik bu sahədə məsul icra orqanı kimi çıxış edəcək və dilin qorunması, eləcə də inkişafı istiqamətində daha ciddi nəzarət mexanizmləri tətbiq olunacaq”.

O həmçinin qeyd edib ki, Mədəniyyət Nazirliyi bu istiqamətdə artıq xüsusi bir konsepsiya – Mədəniyyətin İnkişafı Konsepsiyası hazırlayıb və burada dil məsələləri prioritet sahə kimi qeyd olunub.

Yeni əlifbaya keçidə kimlər mane olur?

“Ortaq türk əlifbasına keçid məsələsinə gəldikdə isə, bugün aktuallığını qoruyur. Artıq Azərbaycanla yanaşı, Özbəkistan və Türkmənistan da latın qrafikalı əlifbaya keçid etmiş ölkələr sırasındadır. Bu sahədə müəyyən təcrübələr mövcuddur. Lakin əfsuslar olsun ki, Qazaxıstan və Qırğızıstanda yeni latın qrafikalı əlifbaya keçid prosesi hələ də davam edir”.

N.Cəfərov əlavə edib ki, onların yeni əlifbaya keçidi prosesində bəzi maneələr mövcuddur.

“Xüsusilə Sovet dövründən qalma müəyyən imperialist qüvvələr bu keçidi ləngitmək istəyirlər. Bu, ilk növbədə Rusiya ərazisində yaşayan tatarlar, başqırdlar, Dağıstan və Şimali Qafqaz xalqları kimi qıpçaq mənşəli xalqların da gələcəkdə latın əlifbasına keçmək ehtimalından irəli gəlir. Belə bir keçid Rusiyada narahatlıq doğura bilər. Lakin reallıqda burada problem yoxdur. Məsələ eyni mənşəli olan türk xalqlarının ortaq bir əlifbada birləşməsi ilə bağlıdır”.

O eyni zamanda vuğulayıb ki, bu istiqamətdə xüsusi komissiya olaraq, türkdilli ölkələrin alimləri ilə birgə dəfələrlə müzakirələr aparılıb:

“Nəticədə uyğunlaşdırılmış ümumtürk əlifbası artıq qəbul edilib. Bu əlifbanı hazırda Türkiyə türkləri, azərbaycanlılar, özbəklər, eləcə də əlifba dəyişikliyi prosesində olan qazaxlar və qırğızlar nəzərə alır. Həmin ölkələr bu əlifbaya tam keçid etdikdə artıq ortaq baza mövcud olacaq”.

Nizami Cəfərov onu da diqqətə çatdırıb ki, gələcəkdə müstəqil dövləti olmayan türkdilli xalqların da bu istiqamətdə ya keçid prosesi başlayacaq, ya da geniş müzakirələr aparılacaq:

Onun sözlərinə görə, burada Türk Dövlətləri Təşkilatının rolunu da xüsusi vurğulamaq lazımdır.

“Qeyd edilməlidir ki, artıq Türk Dövlətləri Təşkilatı adlı beynəlxalq bir qurum fəaliyyət göstərir. Bu təşkilatın katibliyi mövcuddur və ortaq əlifbaya keçid prosesi bu qurumun koordinasiyası ilə həyata keçirilir. Məsələ ondan ibarətdir ki, hər bir dövlət yeni əlifbanı öz səviyyəsində qəbul etməlidir. Necə ki Azərbaycan, Özbəkistan və Türkmənistan bu addımı atıb, eləcə də Qazaxıstan və Qırğızıstan bu prosesi Türk Dövlətləri Təşkilatının nəzarəti və koordinasiyası altında həyata keçirməlidirlər.

Əks halda, hər dövlətin fərqli əlifba seçməsi ortaq kommunikasiyanı çətinləşdirə bilər. Ona görə də bütün türk dövlətləri bu prosesi razılaşdırılmış şəkildə, ortaq yanaşma əsasında həyata keçirməlidirlər”.

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:155
embedMənbə:https://modern.az
archiveBu xəbər 01 Avqust 2025 16:29 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see404

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see324

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see303

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see302

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see299

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see291

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see280

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see277

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see273

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see259

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see255

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see251

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see237

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see232

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see216

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see212

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see195

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see185

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

17 Noyabr 2026 14:53see176

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see175
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri