Osmanlı imperiyasından tarixdə iz qoyan ləzzət

Akide konfeti Osmanlı mətbəxinin ən qədim və ən mənalı şirniyyatlarından biridir. Bu gün müxtəlif ləzzətləri və rəngləri ilə tanınsa da, tarixi boyu simvolik məna daşımış, xüsusi mərasimlərdə istifadə edilmiş və mühüm mesajların səssiz tərcüməçisi olmuşdur. Osmanlı dövründən bu günə qədər uzanan hekayəsi ilə akide konfeti şirin bir miras olmaqla yanaşı, dərin mənaları olan bir ənənə halını almışdır.

HARD KONDİNİN MƏNŞƏYİ VƏ MƏNASI

"Akide" sözü ərəbcə "akit" sözündəndir və "sədaqət, müqavilə, sədaqət" deməkdir. Bu məna şəkərin sərt və davamlı quruluşu ilə mükəmməl uyğunlaşır. Osmanlı dövründə Yeniçərilərlə Sultan arasında sədaqət simvolu olaraq istifadə edilən bu qənnadı məmulatı şirin yeməkdən daha çox məna daşıyırdı.

YENƏÇƏR VƏ AKIDE KƏNDİ ARASINDAKI ƏLAQƏ

Osmanlıda “ulufe” mərasimlərində , yəni yeniçərilərin maaşlarını aldıqları günlərdə onlara şirniyyat verilirdi. Yeniçərilər bu konfetləri yeməklə sultana və dövlətə sədaqətlərini səssizcə təsdiq edərdilər. Halbuki konfeti yeməsəydilər, bu, narazılıq əlaməti olardı.

Bundan əlavə, yeni sultan taxta çıxanda yeniçərilərə təqdim edilən şəkər konfetinin çəkisi də çox əhəmiyyətli idi. 400 qram qənd yeniçərilərin sultanı dəstəklədiyini göstərdiyi halda, 400 qramdan az şəkər narazılıq mesajı daşıyırdı.

MURATIN SƏTKİN KƏNDİ İLƏ VERDİĞİ MESAJ

Tarix boyu bir çox sultan şirniyyat mərasimlərində iştirak etsə də, IV Muratın taxta çıxması zamanı baş verən hadisə olduqca diqqətçəkəndir. Yeniçəri ağa IV Murata təqdim olunan sərt konfetin miqdarını onun gənc yaşını və anasının təsiri altında olacağını nəzərə alaraq 350 qram təyin etmişdi. Lakin IV Murat bu vəziyyəti görüb konfetin ortasına qırmızı xətt çəkib yeyib.

Bu hərəkəti ilə həm Yeniçərilərə, həm də anasına “Sənə güvənirəm, amma hər kəs yerini və hüdudunu biləcək ” mesajını verib. Bu simvolik hərəkət Osmanlı tarixində iz qoyan mesajlardan biri olaraq qeyd edildi.

HARD KONFET NECƏ HAZIRLAMAQ

Osmanlı İmperatorluğundan günümüzə qədər ənənəvi üsullarla hazırlanan sərt konfet şəkərin əridilməsi, mərmər piştaxtalarda soyudulması və fındıq, darçın, nanə kimi ləzzətlərlə ətirlənməsi ilə əldə edilir. Bu gün də sənaye üsulu ilə istehsal edilən bu qənd ənənəvi şirniyyat sevərlərin sevimlisi olma xüsusiyyətini hələ də qoruyub saxlayır.

Nuray