Özbəkistan ilin əvvəlindən 10 milyard dollara yaxın qızıl satıb

.
İlin ilk doqquz ayında Özbəkistan rekord həddə - 9,9 milyard dollar dəyərində qızıl ixrac edib ki, bu da ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 1,7 dəfə çoxdur. Qızıl ölkənin ümumi ixracının 37,1%-ni təşkil edir.
Özbəkistan yanvar-sentyabr aylarında 9,8 milyard dollar dəyərində qızıl satıb ki, bu da ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə (5,8 milyard dollar) 70,5% çoxdur. Bu barədə Milli Statistika Komitəsi məlumat yayıb.

Avqustda tədarüklər artıq 2023-cü il üçün tarixi maksimumu (8,15 milyard dollar) keçib. Məbləğ həm də 2024-cü ilin göstəricisini (7,48 milyard dollar) üstələyir.

Təkcə sentyabr ayında qızıl ixracı 1,48 milyard dollar təşkil edib. Bundan əvvəl ixrac həcmi fevralda 1,73 milyard, martda 1,84 milyard, apreldə 1,91 milyard, mayda 1,01 milyard, iyulda 1,09 milyard, avqustda isə 836 milyon dollar olub.

Bütün ixracın 37,1%-i qızılın payına düşür (2024-cü ilin yanvar-sentyabr ayları üçün 28,9%).

Bu arada, bazarda əhəmiyyətli qiymət korreksiyası müşahidə olunur. Oktyabrın 21-də Nyu-York Ticarət Birjasında (COMEX) ticarət məlumatlarına əsasən, dekabr qızıl fyuçersləri 4,2% ucuzlaşaraq bir unsiya üçün 4176,4 dollara düşüb (baxmayaraq ki, qiymətlər həftənin əvvəlində 4400 dollarla rekord həddə çatmışdı). Ən aşağı səviyyədə qiymətlər 4093 dollara (-6,12%) düşüb. Bu, qızıl qiymətlərində son 12 ildə ən kəskin gün içi enişi qeyd etdi.

Yaxınlıqda müqavilələr bir unsiya üçün 4,145 dollara yaxın ticarət olunurdu.

Bloomberg xəbər verir ki, təhlükəsiz sığınacaq kimi qiymətli metallara tələb ABŞ prezidenti Donald Tramp və Çin prezidenti Si Cinpin arasında gələn həftə keçiriləcək görüş gözləntiləri fonunda bir qədər zəifləyib. Görüşdə əsas diqqət ticarət anlaşmazlıqlarının həllinə yönələcək. Hindistanın mövsümi alış şıltaqlığının sonu da qiymətlərə təzyiq göstərir.

Özbəkistanın beynəlxalq ehtiyatları sentyabrda 55 milyard dollara yüksəlib ki, bu da rekordlar başlayandan bəri ən yüksək səviyyədir. Artım, ilk növbədə, ölkənin ümumi ehtiyatlarının 80%-dən çoxunu təşkil edən qızılın qiymətinin artması ilə bağlı olub. İlin əvvəlindən ehtiyatlar 33,5% və ya 13,8 milyard dollar artıb.

Dünyanın dördüncü ən böyük qızıl istehsalçısı olan Nəvai Mədən-Metallurgiya Zavodu ilin birinci yarısında 48 tona yaxın qızıl hasil edib (illiklə müqayisədə 1,4% artım). Xalis mənfəət 72% artaraq rekord 1,5 milyard dollara çatıb. Gəlir 4,7 milyard dollara çatıb (40,9 faiz artıb).

Özbəkistan prezidenti Şavkat Mirziyoyev daha əvvəl geoloji kəşfiyyata yeni yanaşmaların tətbiqi ilə əlaqədar qızıl və uran hasilatının əhəmiyyətli dərəcədə artdığını açıqlamışdı. Onun sözlərinə görə, 2016-cı ildə qızıl hasilatı 86 ton idisə, bu il bu rəqəmin 118 tona çatacağı gözlənilir.

Əziz MUSTAFA